Tội ác động trời trục lợi trên hàng ngàn hài cốt liệt sỹ ở Đồng Nai (3 bài)

***

Tội ác động trời trục lợi trên hàng ngàn hài cốt liệt sỹ ở Đồng Nai

Thứ Tư, 25/7/2018 06:00 GMT+7

(PLO) – Mỗi một người lính hy sinh không tìm thấy hài cốt, là nỗi đau khôn nguôi không chỉ của một gia đình, mà của cả một dòng họ, cả một đơn vị, một địa phương. Những người mẹ thường day dứt đến không nhắm được mắt khi lìa trần vì chưa tìm thấy hài cốt con. Vậy mà ở đây, hàng trăm người lính đã bị cố tình bỏ lại hàng chục năm dưới lòng đất, hàng ngàn hài cốt Liệt sỹ đã bị xáo trộn xâm hại, chỉ còn bạt ngàn bia mộ hoặc không đề dòng chữ nào, hoặc “Liệt sỹ chưa biết tên”.
Tội ác động trời trục lợi trên hàng ngàn hài cốt liệt sỹ ở Đồng Nai
Ông Phan Ngọc Mậu (trái), người phát hiện ra sự việc động trời

.

Phòng tuyến Xuân Lộc nơi quân VNCH lập ra hòng “tử thủ” Sài Gòn 43 năm trước, nơi diễn ra những chiến công hiển hách của Quân Giải phóng, nơi hai bên giao tranh đẫm máu và hàng ngàn bộ đội đã ngã xuống, nay có lẽ chỉ còn duy nhất một dấu tích.

Đi từ Bắc vào Nam trên Quốc lộ 1, đoạn qua cầu vượt thị xã Long Khánh (Đồng Nai), nhìn sang phía bên trái, sẽ thấy một cây sung khổng lồ. Cây sung tán rộng hàng trăm m2, cành lá sum suê bốn mùa, mọc trên khu đất hàng ngàn m2 cỏ xanh tươi tốt thuộc khuôn viên Công ty Dâu Tằm tơ Tân Lộc.

Ông Phan Ngọc Mậu (SN 1952, Giám đốc, kiêm Bí thư chi bộ Công ty) cho hay, cây sung do gió trời đưa đến, tự nhiên mọc, nhưng không tự nhiên khổng lồ. Đó là vì mỗi nắm đất nơi này đều thấm máu các anh hùng liệt sỹ, đều là xương cốt những người ngã xuống cho quê hương đất nước. Cây sung lớn một cách thần kỳ như cột mốc đánh dấu nghĩa địa hàng ngàn Liệt sỹ bị xáo trộn hài cốt, nơi hàng trăm người lính đã bị người ta cố tình bỏ quên.

Linh tính của một cựu binh

Ông Mậu cho hay Công ty Dâu tằm tơ Tân Lộc (thuộc Bộ Nông nghiệp & Phát triển Nông thôn) được thành lập từ đầu những năm 1990, khi Trung ương ra quyết định sát nhập hai xí nghiệp: Xí nghiệp dâu tằm tơ Hàm Tân (Bình Thuận) và Xí nghiệp dâu tằm tơ Xuân Lộc (Đồng Nai). Ông Mậu nhận bàn giao công ty từ tháng 4/1991.

Trước đó, khu đất là nhà xưởng của Xí nghiệp dâu tằm tơ Xuân Lộc. Ông chỉ biết loáng thoáng nơi đây từng xảy ra giao tranh ác liệt, chứ không nghĩ đây chính là một phần phòng tuyến Xuân Lộc, là nghĩa địa tạm chôn cất hàng ngàn liệt sỹ trong chiến dịch Hồ Chí Minh giải phóng Sài Gòn.

Câu chuyện động trời bắt đầu được phát giác vào ngày 31/5/1992, khi công ty khởi công xây dựng nhà máy ươm tơ. Thời điểm đó ngành ươm tằm tơ đang lúc “hoàng kim”, phát triển vùng nguyên liệu, cần nhà xưởng rộng hơn. Chiều thứ Bảy 30/5/1992, hồi đó nhà ở Hàm Tân (Bình Thuận), thường lệ ông Mậu sẽ về nhà. Nhưng linh tính mách bảo ông phải ở lại.

Trưa 30/5 công ty cúng để ngày mai khởi công. Khoảng 3h chiều ông Mậu gặp đội thi công trao đổi bàn kế hoạch ngày mai. Ông Mậu hỏi cặn kẽ: “Khởi công ngày mai mấy em có cần thay đổi gì?”. Kỹ sư và đội trưởng trả lời: “Theo bản thiết kế để làm khung kho thì chừa 4m làm đường đi và phía sau 16m”.

Ông yêu cầu chừa thêm 1m để đường đi rộng 5m. Ông Mậu hồi ức: “Có một linh tính mách bảo tôi phải “phá” bản thiết kế vào phút cuối như vậy. Hơn nữa làm đường rộng để xe chuyên chở kén đi vào được thuận lợi, hoặc có xảy ra hỏa hoạn thì xe cứu hỏa vào dễ hơn”.

Thấy đội thi công thiết kế có vẻ “lăn tăn”, ông thuyết phục mọi người đồng ý với quyết định của mình. Ông tiếp tục hỏi: “Tôi nghe nói đây có thể từng là vùng chiến tranh ác liệt nên có thể có “anh em của mình” hay “người bên kia” tử trận. Mai đào móng định đào sâu bao nhiêu?”. Đội thi công nói đào ngang 40cm, dài 40cm, sâu 40cm, đủ lực để chịu cột như bản thiết kế.

Nghĩa trang Long Khánh nay bạt ngàn bia mộ không đề một dòng chữ 

Ông Mậu không chịu, yêu cầu đào sâu 60cm, phát hiện ra vật gì như bình đựng nước, lọ penicilin hoặc bọc ni lông thì phải dừng ngay, không được lấp hay xóa đi. “Vì trước tôi đi cách mạng, biết lúc mình chôn có cạn nhất cũng 60cm. Còn nếu đưa liệt sỹ về chôn cẩn thận thì cũng phải 1,2m. Mà dặn thì dặn vậy thôi, chứ không ai nghĩ mình lại phát hiện ra chuyện động trời như vậy”, ông hồi ức.

Linh tính trên đã hóa sự thật một ngày sau đó. Đúng 8h sáng ngày Chủ nhật 31/5/1992, đội thi công chia làm hai tổ đào hai cột móng khung kho. Mỗi cột cách nhau 4m. Đào đến 9h sáng ngày 30/5/1992, đội thi công phát hiện hai túi nilon nằm dọc theo hố đào, đầu hướng ra Quốc lộ 1. Nếu ông Mậu không quyết định thay đổi bản thiết kế trước đó một ngày, vị trí hố đào sẽ không đụng những túi nilon này.

Ông Mậu kể lại: “Tôi lập tức điện cho chủ tịch huyện Long Khánh là chị Ba Trâm, lúc đó Long Khánh vừa mới tách ra từ huyện Xuân Lộc. Do ngày Chủ nhật nên phải điện vào nhà chị, báo cáo anh em ở đây phát hiện vậy đó”. Chị ấy nói “chắc sót hài cốt liệt sĩ, khoảng 5 – 7 người thôi”.

“Lúc đó tôi cũng chưa hình dung nổi khu vực lại có hàng trăm mộ liệt sỹ bị “sót” ngay hàng thẳng lối. Nếu là mộ phần thì phải có nấm đất lô nhô, chứ sao lại là bãi đất phẳng lì hàng chục năm như vậy. Nhưng vẫn là linh tính thúc đẩy khiến tôi có hành động quyết liệt. Tôi nói: “Chưa rõ ra sao nhưng đề nghị chị báo cho mấy anh bên Phòng Thương binh Xã hội và Huyện đội lại đây ngay phối hợp với bọn tôi”.

Ông Mậu kể tiếp: “Khi chờ cơ quan chức năng trên đường tới, tôi tiếp tục nảy sinh ra một quyết định khác. Hồi đó phía sau khu vực định xây nhà xưởng là một vườn cà phê đã trồng được gần 10 năm, cà phê rất tốt. Công ty có hai máy ủi ĐT75 của Nga, tôi gọi ngay hai tài xế đến cho ủi phá cà phê, phá hai đường mỗi đường 25m. Phá thẳng từ khu vực phát hiện bịch nilon ra phía sau 25m. Nếu đây là nơi chôn cất liệt sỹ hẳn hoi thì sẽ có hàng loạt ngôi mộ khác”.

Phát hiện động trời

Hai máy ủi được lệnh san bằng vườn cà phê, ủi sâu xuống 40cm, cạo lớp đất mặt. Khi xuống 40cm, ông giật mình thấy đất ngả màu như đất sét. Ông ra lệnh máy ủi dừng lại, để phần việc tiếp theo cho người đào tay.

Trong lúc đó cơ quan chức năng vẫn chưa có mặt. Chỉ hai đường máy ủi, ông Mậu đã phát hiện 25 phần mộ, một bên 12 ngôi, một bên 13 ngôi. Ông lại điện Chủ tịch huyện, cho hay giờ này chưa thấy cơ quan nào đến, trong khi công ty đã phát hiện ra 25 mộ. “Lúc đó bà Ba Trâm mới tá hỏa: “Vậy là do cái đám được thuê bốc cốt Liệt sỹ trước kia”.

Hỏi cặn kẽ, bả mới nói đây từng là nghĩa trang Liệt sỹ tạm. Năm 1978 – 1979 xây dựng nghĩa trang Liệt sỹ chính, tỉnh chỉ đạo Phòng Thương binh Xã hội huyện Xuân Lộc tổ chức đưa anh em về nghĩa trang chính, những nấm mộ này bị “bỏ sót””, ông Mậu kể.

Cây sung xanh tốt trên khu đất nơi mỗi nắm đất đều thấm máu xương anh hùng liệt sỹ

Dư luận cả Đồng Nai chấn động. Người ta đã cố tình “bỏ sót” không chỉ là 25 ngôi mộ, mà tổng cộng 192 người lính. Khu vực Công ty Dâu tằm tơ Tân Lộc tọa lạc, 17 năm trước từng là chiến trường, nay lại một lần nữa ngổn ngang như bãi chiến trường. Hàng trăm người thuộc các lực lượng được điều tới tìm kiếm suốt bảy tháng trời.

Thậm chí tất cả các nhà xưởng đều được đào xuống rỗng móng, tới tháng 1/1993 mới kết thúc tìm kiếm. Mộ liệt sỹ bị “bỏ quên” tập trung chủ yếu ở hai khu vực, phía trước 12 ngôi rải rác, phía sau 180 ngôi, tổng cộng 192 hài cốt. 192 người lính 17 năm bị cố tình bỏ quên dưới lòng đất Xuân Lộc, nằm trong võng nilôn, hài cốt vẫn nguyên vẹn.

Khu vực tập trung 180 ngôi mộ thì chôn theo hàng theo lối, cách 4m có một hàng, mỗi ngôi cách nhau 2m50; còn 12 ngôi thì nằm rải rác. 192 Liệt sỹ không thể xác định danh tính, duy nhất ngôi mộ của một Sỹ quan Quân y còn có lọ thủy tinh chứa tờ giấy ghi họ tên, năm sinh, cấp bậc, đơn vị.

Ông Mậu trầm ngâm: “Tới lúc này xâu chuỗi lại thông tin, mới chắp nối được toàn cảnh sự việc. Khu vực đây từng là nghĩa trang Liệt sỹ tạm. Các liệt sĩ chôn ở đây tham gia trận Xuân Lộc giao chiến với Sư đoàn 18 VNCH. Quân ta tấn công từ đầu tháng Tư đến 21/4/1975 mới giải phóng khu vực. Giờ con đường trước công ty có tên 21/4 là như vậy. Mặt trận Xuân Lộc chính là khu vực này. Nhiều liệt sỹ hy sinh, người ta chôn cất tạm ngay tại con hào quân VNCH đào nhằm ngăn xe tăng quân ta”.

“Khi chôn cất ban đầu, bộ phận chính sách làm đàng hoàng, có bia mộ, có sơ đồ, bảng ghi danh tính. Năm 1978 xây dựng xong Nghĩa trang Liệt sỹ Long Khánh cách đây hơn 1km, cấp trên chỉ đạo Ty Thương binh Xã hội và Phòng Thương binh Xã hội đưa hài cốt về nghĩa trang chính tiếp tục lập mộ. Chính quyền huyện thuê một nhóm người làm việc này, đội trưởng là Bảy Hùm, cựu thượng sĩ trung đội trưởng quân VNCH (lính bảo an), còn Ba Mây đội phó là trung sĩ cảnh sát VNCH”.

Vẫn lời ông Mậu: “Một số nguồn tin cho hay cấp trên có giao về đây số tiền công 15 đồng bốc mỗi bộ hài cốt. Nhưng số tiền này bị người thừa hành xà xẻo đi nhiều. Sau đó những người được thuê bốc cốt cố tình san phẳng cả một khu mộ đi để cho xong việc. Chúng bốc cốt phía ngoài rất kỹ lưỡng, sau này quật tung tìm kiếm sót lại có 12 ngôi thôi.

Nhưng phía sau chúng làm ăn gian dối vô cùng, cố tình phá nấm, xóa dấu 180 ngôi mộ, hủy sơ đồ. Lúc đó mới hy sinh mấy năm, hài cốt các Liệt sỹ còn mới, còn “tươi” lắm. Nhưng chúng chỉ ủi nấm, rút bảng tên lên mang sang mộ ở Nghĩa trang Liệt sỹ chính cắm (nghĩa là ở nghĩa trang mới, có những ngôi mộ không có hài cốt – PV) và xóa nấm bên đây, vẫn lấy tiền công bốc mộ như bình thường. Vậy mà chủ tịch huyện hồi đó vẫn ký xác nhận đã hoàn thành di dời mộ”.

Tội ác của những kẻ trục lợi trên máu xương Liệt sỹ chưa dừng lại ở đó. Từ phát hiện động trời này, những nhân chứng đã bắt đầu xuất hiện, tố cáo những tội ác còn nghiêm trọng hơn.

Nhóm phóng viên
***
Diễn biến sự việc liên quan “khu đất lịch sử”: Bộ Nông nghiệp phản bác báo cáo của Đồng NaiThứ Bảy, 15/9/2018 05:41 GMT+7

(PLO) – Từ số báo 206 ra ngày 25/7/2018, PLVN khởi đăng loạt bài “Những người lính 17 năm bị cố tình bỏ lại dưới lòng đất Xuân Lộc”. Loạt bài nói về sự việc khu đất Công ty Dâu tằm tơ Tân Lộc (tọa lạc tại thị xã Long Khánh) từng là nghĩa trang liệt sỹ tạm.

Diễn biến sự việc liên quan “khu đất lịch sử”: Bộ Nông nghiệp phản bác báo cáo của Đồng Nai

Ở mảnh đất này, mỗi nắm đất đều thấm máu xương liệt sỹ.

Công ty sau đó phát hiện hàng trăm mộ liệt sĩ trước đó đã bị các đối tượng xấu ủi nấm, xóa dấu vết. Tân Lộc cho rằng mình “lập công nhưng được tội”, khi sau đó chính quyền Đồng Nai một mực đòi thu hồi khu đất. Tân Lộc đã kiện ra tòa và thắng kiện, tuy nhiên Đồng Nai không thực hiện phán quyết, khiến khu đất lịch sử đó hàng chục năm nay rơi vào cảnh giằng co.

Sau khi Báo đăng, Phó Thủ tướng Vũ Đức Đam đã có ý kiến chỉ đạo Đồng Nai làm rõ sự việc.

Ngày 6/9/2018, UBND tỉnh Đồng Nai đã có Báo cáo số 9457/BC-UBND do Phó Chủ tịch Nguyễn Hòa Hiệp ký, gửi các cơ quan Trung ương về sự việc. Báo cáo có năm nội dung chính: Thứ nhất, thông tin rõ hơn về vụ án cố tình bỏ lại hài cốt liệt sĩ. Thứ hai, về sự việc thu hồi khu đất, Đồng Nai cho rằng đã “tự nguyện thực hiện nghĩa vụ theo bản án”.

Thứ ba, Đồng Nai ra điều kiện Tân Lộc phải đăng ký địa chỉ công ty ở nơi khác thì mới được cấp đăng ký kinh doanh. Thứ tư, Đồng Nai cho rằng không tổ chức nhiều cuộc thanh tra, không gây khó dễ cho DN. Thứ năm, Đồng Nai cho hay hiện riêng với Công ty Tân Lộc, hai bên đang “vướng víu” với nhau hai vụ kiện.

Trước những thông tin trên, Công ty Tân Lộc và đại diện Bộ Nông nghiệp và Phát triển Nông thôn (cơ quan chủ quản của Tân Lộc) lập tức có những phản bác, cho rằng Đồng Nai báo cáo chưa chính xác.

Phản bác của Công ty Tân Lộc

Theo ông Phan Ngọc Mậu (Giám đốc Công ty Tân Lộc), sau khi Tân Lộc kiện Đồng Nai, yêu cầu hủy hai quyết định thu hồi đất trái luật, bản án đã có hiệu lực của tòa án năm 2013 nêu rõ: “UBND tỉnh Đồng Nai ban hành hai Quyết định 699 và 2852 là trái quy định pháp luật, tuyên hủy hai quyết định trên; Buộc UBND tỉnh Đồng Nai thực hiện nhiệm vụ theo quy định pháp luật; chấp nhận yêu cầu khởi kiện của Tân Lộc”.

Ông Mậu nói: “Ngay sau khi bản án có hiệu lực pháp luật (ngày 25/10/2013), Tân Lộc liên tục nộp đơn đề nghị Đồng Nai thực hiện bản án, cụ thể là cấp sổ đỏ cho công ty, để công ty hoàn thiện cơ sở pháp lý về đất đai để ổn định phát triển sản xuất kinh doanh và thực hiện cổ phần hóa công ty theo chỉ đạo của Thủ tướng và Quyết định 2838 của Bộ Nông nghiệp và Phát triển Nông thôn (NN&PTNT). Tuy nhiên, Đồng Nai không chấp nhận, rồi ngày 5/6/2017 lại ban hành Quyết định 1853/QĐ-UBND tiếp tục đòi thu hồi đất”.

Về việc Đồng Nai báo cáo “không gây khó dễ cho DN”, ông Mậu vẫn giữ nguyên quan điểm Đồng Nai trong thời gian ngắn có nhiều cuộc thanh tra gây ảnh hưởng đến hoạt động sản xuất kinh doanh của công ty, vi phạm quy định pháp luật. Ông Mậu dẫn chứng, chỉ trong khoảng thời gian hai tháng cuối năm 2016, Đồng Nai đã có hai cuộc thanh tra Tân Lộc.

Cụ thể: Ngày 10/10/2016 Quyết định thanh tra số 682/QĐ-CT của Cục Thuế tỉnh Đồng Nai về việc “Thanh tra thuế tại Công ty Dâu tằm tơ Tân Lộc” theo chỉ đạo của UBND tỉnh Đồng Nai tại Văn bản số 8859/UBND-NC ngày 26/9/2016. Ngày 28/11/2016 Sở Lao động – Thương binh và Xã hội tỉnh Đồng Nai ra Quyết định số 231/QĐ-TT ngày 28/11/2016 về việc “Thanh tra đột xuất việc chấp hành các quy định của pháp luật lao động, Luật An toàn, Vệ sinh lao động và Luật Bảo hiểm xã hội tại Doanh nghiệp”.

Sự việc này Tân Lộc đã phản ánh tới Thủ tướng tại cổng thông tin điện tử của Chính phủ. Văn phòng Chính phủ và Thanh tra Chính phủ sau đó đã có văn bản nêu việc sai trái của UBND tỉnh Đồng Nai không phù hợp với Nghị quyết 35 của Chính phủ.

Ông Mậu cho hay, hiện Tân Lộc có hai vụ khởi kiện hành chính về hành vi và quyết định hành chính của UBND tỉnh Đồng Nai, Phòng Đăng ký kinh doanh (Sở Kế hoạch và Đầu tư tỉnh). Hai vụ kiện này đang được TAND tỉnh Đồng Nai và Tòa án Cấp cao tại TP HCM thụ lý giải quyết.

Bộ Nông nghiệp: “Đồng Nai không cấp ĐKKD là sai”

Trao đổi với PLVN về sự việc, ông Đặng Vũ Trân, Phó Vụ trưởng Vụ Quản lý doanh nghiệp (Bộ NN&PTNT) cho hay: Công ty Dâu tằm tơ Tân Lộc trước đây là doanh nghiệp nhà nước (DNNN), sau đó được phê duyệt phương án cổ phần hóa (CPH), chuyển sang mô hình công ty cổ phần. Tới nay đại hội cổ đông đã xong, công tác bầu nhân sự cũng hoàn tất.

Chỉ còn khâu đăng ký kinh doanh (ĐKKD) nữa là hoàn tất CPH theo chủ trương của Chính phủ, khi đó Công ty Dâu tằm tơ Tân Lộc sẽ chuyển sang công ty cổ phần. Hiện Bộ NN&PTNN là đơn vị đại diện vốn nhà nước tại Công ty Dâu tằm tơ Tân Lộc. Vụ phó Vụ Quản lý doanh nghiệp khẳng định: “Toàn bộ quy trình CPH doanh nghiệp tại Công ty Tân Lộc thực hiện đúng pháp luật”.

Tuy nhiên, nhiều năm nay, Tân Lộc gửi hồ sơ ĐKKD nhưng không được UBND tỉnh Đồng Nai giải quyết. Lý do Sở KH&ĐT Đồng Nai đưa ra là trụ sở chính đăng ký trong hồ sơ tại đường 21/4 (QL1A cũ), khu phố 5, phường Xuân Bình, thị xã Long Khánh, tỉnh Đồng Nai “thuộc diện phải thu hồi đất theo kiến nghị của thanh tra”.

Theo ông Trân, vin vào lý lẽ này là không đúng. “Bởi vì dù doanh nghiệp được cấp giấy ĐKKD đi nữa nhưng sau đó có quyết định thu hồi đất đúng luật thì vẫn bị thu hồi. Mặt khác, kết quả thanh tra chưa phải là kết luận cuối cùng, chưa phải là văn bản có tính chất cao nhất trong thu hồi đất. Đồng Nai không cấp ĐKKD cho Tân Lộc là sai”, ông Trân nói.

“Phía Bộ NN&PTNN đã nhiều lần có văn bản yêu cầu UBND tỉnh Đồng Nai phải thực hiện cấp giấy ĐKKD cho Công ty Tân Lộc nhưng tỉnh Đồng Nai vẫn trả lời như trên”, ông Trân thông tin.

Một điều vô lý khác trong vụ việc này là trong trường hợp tranh chấp thì quyết định của tòa án là quyết định cuối cùng. Tòa án đã có phán quyết, nhưng sau khi thua kiện, Đồng Nai lại ra quyết định thu hồi đất mới. Nếu áp dụng pháp luật như vậy, pháp luật sẽ chỉ tồn tại trên giấy.

Chưa nói đến việc Tân Lộc nộp hồ sơ xin cấp giấy ĐKKD từ năm 2015, nhưng hồ sơ bị “ngâm” mãi đến tháng 6/2017 Đồng Nai lại ra Quyết định thu hồi đất mới, và vin vào lý do đó để từ chối cấp giấy tờ. Ông Trân cho hay sau khi PLVN phản ánh về sự việc, lãnh đạo Bộ NN&PTNT đã có chỉ đạo Vụ Quản lý doanh nghiệp quyết liệt vào cuộc, phối hợp cơ quan chức năng giải quyết sự việc này theo đúng quy định pháp luật.

PLVN sẽ tiếp tục thông tin về sự việc.

Cỏ xanh nhức nhối

Hàng chục năm làm báo, kỷ niệm với khu đất lịch sử ở phường Long Bình, thị xã Long Khánh, tỉnh Đồng Nai, có lẽ là một trong những kỷ niệm khó quên với nhóm phóng viên Báo PLVN.

Những ngày giữa tháng 7/2018, trong đợt công tác đi tìm tư liệu viết bài phục vụ đợt kỷ niệm Ngày Thương binh – Liệt sỹ, chúng tôi tình cờ gặp mảnh đất lịch sử. Gọi là “lịch sử”, bởi nhiều nguyên nhân. Đây chính là chiến trường đẫm máu năm 1975, nơi quân Việt Nam Cộng hòa dựng lên vành đai Xuân Lộc ngăn bước quân ta tiến về miền Nam.

Những cựu binh kể lại, để vượt qua phòng tuyến này, tổn thất quá đau thương, có những lúc chỉ kịp đặt đồng đội hy sinh xuống chiến hào, lấp đất sơ sài, gạt nước mắt biệt ly rồi tiến theo đoàn quân về giải phóng Sài Gòn.

Cũng chính mảnh đất này, đau thương hơn nữa, khi hàng trăm người lính đã ngã xuống cho chúng ta có cuộc sống như ngày hôm nay, đã bị những kẻ bất lương cố tình bỏ lại dưới lòng đất. Lập nghĩa trang mới, chúng cố tình gạt nấm, xóa dấu vết mộ, bỏ lại những hài cốt còn “tươi”. Các anh nằm lại lạnh lẽo với cỏ. Hàng chục năm không một nén nhang, không một lời hỏi han.

Cha mẹ, vợ con các anh đau đớn đến lúc chết vì nỗi day dứt không tìm thấy mộ. Các anh nằm lại, chỉ cỏ cây biết. Mỗi nắm đất ở đây đều có một phần xương thịt của các anh. Thế nên cỏ cây ở Tân Lộc bốn mùa cứ xanh rờn như oán hờn nhức nhối.

Hành vi bất lương táng tận lương tâm, hậu quả thường không thể khắc phục. Cho đến khi Công ty Tân Lộc phát hiện sự việc, dẫn đến cuộc tìm kiếm phát hiện hài cốt 208 liệt sỹ, theo báo cáo của Đồng Nai, ít nhất 68 liệt sỹ đến nay vẫn chưa thể xác định được tên. Hồ sơ lưu trữ sự việc cũng có vấn đề, nên trong báo cáo của Đồng Nai về sự việc, thậm chí còn có những tình tiết Đồng Nai lưu ý rõ “có thể ghi nhầm”.

Tội ác đã đi qua, nhưng hậu quả thì chưa dứt. Mảnh đất ấy hàng chục năm nay rơi vào cuộc “giằng co” pháp lý giữa Tân Lộc và Đồng Nai. Đồng Nai không thể thu hồi đất để xây dựng Đài tưởng niệm. Tân Lộc cũng không thể hoạt động sản xuất yên ổn, từ giám đốc đến công nhân làm việc kiểu lay lắt trong những dãy nhà xập xệ, nứt nẻ.

Dư luận địa phương bức xúc, các cựu chiến binh khi nói về sự việc vẫn mắt vằn đỏ: “Giờ địa phương đòi thu hồi bằng mọi giá để làm gì? Nếu thu hồi để phục vụ “lợi ích nhóm”, để phân lô bán nền, xây nhà hàng, khách sạn hát hò nhảy nhót, hoặc nhận lót tay dù chỉ một xu, khác gì ăn trên xương máu liệt sỹ? Mai này xuống “dưới ấy”, chúng tôi biết nói với đồng đội thế nào?”.

Dù tòa án đã ra phán quyết Đồng Nai ra quyết định thu hồi đất là sai, nhưng bản án vẫn không được thực thi. Hàng chục năm hai bên “giằng co”, lãng phí biết bao thời gian công sức, tiền bạc của Nhà nước? Các cựu binh và Công ty Tân Lộc cho biết đã kêu cứu, khiếu nại nhiều nơi, mà sự việc “gai góc” đã hàng chục năm vẫn ít người biết tới. Nếu nhà báo im lặng, cỏ xanh ở Tân Lộc còn nhức nhối đến bao giờ? Nếu im lặng, khác gì đồng lõa với tội ác.

Vũ Ánh

Bùi Mai Hà
***

Phiên xử vụ kiện liên quan “khu đất lịch sử” tại Long Khánh: UBND tỉnh Đồng Nai vắng mặt, tòa hoãn để bổ sung hồ sơ

Thứ Sáu, 28/9/2018 11:20 GMT+7

(PLO) – Sáng qua (27/09), TAND Cấp cao tại TP HCM đưa ra xét xử phúc thẩm vụ án hành chính giữa Công ty dâu tằm tơ Tân Lộc (cơ quan chủ quản là Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn) kiện UBND tỉnh Đồng Nai. Tuy nhiên, phiên xử phải hoãn vì UBND tỉnh Đồng Nai vắng mặt và tòa yêu cầu Tân Lộc bổ sung thêm một số hồ sơ.

Phiên xử vụ kiện liên quan “khu đất lịch sử” tại Long Khánh: UBND tỉnh Đồng Nai vắng mặt, tòa hoãn để bổ sung hồ sơ

Giám đốc Công ty Tân Lộc (bên trái) và Chủ tịch Công đoàn tại TAND Cấp cao tại TP HCM sáng 27/9

Theo đơn khởi kiện do ông Phan Ngọc Mậu (Giám đốc Công ty Tân Lộc) đứng đơn:  “Năm 2008, UBND tỉnh Đồng Nai ra quyết định thu hồi phần đất 16.210 m2 tại thị xã Long Khánh của Tân Lộc để xây dựng Đền thờ liệt sĩ. Cho rằng việc thu hồi của UBND tỉnh Đồng Nai là trái luật, Tân Lộc khởi kiện. Trong năm 2013, bản án sơ thẩm tại Đồng Nai và phúc thẩm ở Tòa án Cấp cao tại TP HCM tuyên hủy các quyết định thu hồi đất của UBND tỉnh Đồng Nai với Tân Lộc”.

Bản án có hiệu lực. Thực hiện quyết định cổ phần hóa của cơ quan chủ quản, Tân Lộc có đơn xin cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất (sổ đỏ) nhưng không được UBND tỉnh Đồng Nai chấp nhận. Tân Lộc khởi kiện “hành vi hành chính về việc UBND tỉnh Đồng Nai không thực hiện nhiệm vụ cấp giấy CNQSDĐ cho Tân Lộc” tại TAND tỉnh Đồng Nai.

Trong lúc tòa án đang thụ lý vụ án hành chính trên, ngày 5/6/2017, UBND tỉnh Đồng Nai tiếp tục ra Quyết định số 1853/QĐ-UBND về việc thu hồi phần đất 16.210 m2 của Tân Lộc. UBND tỉnh Đồng Nai đưa ra lý do thu hồi là thực hiện theo kiến nghị từ kết luận của Thanh tra Chính phủ sau khi thanh tra Tân Lộc.

Tân Lộc tiếp tục khởi kiện hành chính “Quyết định thu hồi đất 1853” và được TAND tỉnh Đồng Nai thụ lý, gộp chung vào vụ khởi kiện “không cấp sổ đỏ” thành một vụ án khởi kiện hành chính. Tuy nhiên, ngày 3/5/2018, TAND tỉnh Đồng Nai ra quyết định đình chỉ vụ án với lý do “từ ngày 1/1/2016, ông Mậu đã nghỉ hưu, không còn là người đại diện theo pháp luật của Tân Lộc. Việc ông Mậu ký đơn khởi kiện và ủy quyền cho người khác là không đúng quy định tại Luật Tố tụng Hành chính năm 2015”.

Không đồng ý với quyết định đình chỉ của TAND tỉnh Đồng Nai, Tân Lộc kháng cáo. Trong đơn kháng cáo, Tân Lộc nêu rõ: “Tại Điều 3, Quyết định 2838 ngày 2/12/2013 của Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn nêu Giám đốc (tức ông Mậu) và các chức danh khác có liên quan của Tân Lộc vẫn tiếp tục điều hành, quản lý công ty cho đến khi bàn giao toàn bộ tài sản, tiền vốn, lao động, đất đai cho Công ty cổ phần (Tân Lộc được phép cổ phần hóa). Do đến nay, việc cổ phần hóa chưa hoàn thành nên Tân Lộc vẫn đang tồn tại và ông Mậu vẫn là Giám đốc – người đại diện theo pháp luật”. Ngoài ra, dù chưa được cấp giấy chứng nhận đăng ký kinh doanh cho việc cổ phần hóa Tân Lộc, nhưng trong nghị quyết đại hội cổ đông và biên bản họp cổ đông ngày 22/10/2015, ông Mậu được bầu làm Giám đốc công ty cổ phần. Như vậy, dù ở cương vị người đứng đầu Tân Lộc (công ty nhà nước) hay công ty cổ phần, ông Mậu đều là người đại diện theo pháp luật.

Tân Lộc cho rằng việc đình chỉ của TAND tỉnh Đồng Nai là trái quy định nên kháng cáo, yêu cầu TAND Cấp cao tại TP HCM hủy quyết định đình chỉ, buộc TAND tỉnh Đồng Nai phải thụ lý và đưa ra xét xử vụ án hành chính nêu trên.

Phiên xử này, UBND tỉnh Đồng Nai có đơn xin vắng mặt. Tại tòa, HĐXX cũng yêu cầu Tân Lộc bổ sung một số hồ sơ chứng cứ, quyết định hoãn phiên xét xử. Dự kiến, sau khi Tân Lộc bổ sung hồ sơ, “phiên họp các thẩm phán” (thường là 3 thẩm phán) để xem xét quyết định đình chỉ của tòa cấp dưới sẽ không cần có mặt của các bên liên quan. HĐXX nói rằng, trước khi “họp các thẩm phán”, các đương sự có quyền xem hồ sơ vụ án, có quyền gặp thẩm phán hoặc có văn bản trình bày quan điểm của mình.

Như PLVN đã phản ánh, khu đất nêu trên, năm 1975 chính là nghĩa trang liệt sỹ tạm, nơi chôn cất các liệt sỹ hy sinh trong chiến dịch Xuân Lộc. Khi cải táng các liệt sỹ đưa về nghĩa trang liệt sỹ mới, các đối tượng được giao thực hiện công việc đã chỉ rút bia, ủi nấm, cố tình giấu lại hàng trăm hài cốt liệt sỹ. Tới những năm 1990, khi Công ty Tân Lộc xây dựng công trình, mới phát hiện ra sự việc và Đồng Nai đã khai quật được 208 liệt sỹ trên khu đất này. Tuy nhiên, cũng từ hàng chục năm nay, khu đất gần như bị bỏ hoang, gây lãng phí tài nguyên quốc gia khi Đồng Nai và Công ty Tân Lộc mâu thuẫn về quyền sử dụng khu đất này, dẫn đến việc kiện tụng triền miên hàng chục năm như đã nói ở trên.

PLVN sẽ tiếp tục cập nhật thông tin./.

Bùi Yên
Advertisements

Trả lời

Mời bạn điền thông tin vào ô dưới đây hoặc kích vào một biểu tượng để đăng nhập:

WordPress.com Logo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản WordPress.com Đăng xuất /  Thay đổi )

Google+ photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Google+ Đăng xuất /  Thay đổi )

Twitter picture

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Twitter Đăng xuất /  Thay đổi )

Facebook photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Facebook Đăng xuất /  Thay đổi )

Connecting to %s