Đàng Trong qua khảo cứu nước ngoài

Người Đàng Trong xem hát bội qua tranh của John Barrow trong sách in tại London, Anh, năm 1806 /// Ảnh: Tư liệu
Người Đàng Trong xem hát bội qua tranh của John Barrow trong sách in tại London, Anh, năm 1806 – ẢNH: TƯ LIỆU

Cristophoro Borri (Trích từ Xứ Đàng Trong năm 1621, NXB Tổng hợp TP.HCM)

Cristophoro Borri (1583 – 1632) là nhà truyền giáo người Ý, đến Đàng Trong, vùng lãnh thổ phía nam sông Gianh trở vào nam năm 1618.

Trong những năm ở Đàng Trong, ông đã xem xét và nhận định về đất nước và con người và tập hợp các ghi chép của mình trong Tường trình về khu truyền giáo xứ Đàng Trong, xuất bản năm 1631 tại Ý. Continue reading “Đàng Trong qua khảo cứu nước ngoài”


Hình ảnh Bồ tát Quan Âm qua tranh dân gian Việt Nam

Bà Chúa Ba – Quan Âm Diệu Thiện – trong chùa Hương Tích

thư viện hoa sen – 10/07/20163:33 SA

Jean-Pierre Pascal
Song ngữ Việt – Pháp
(Dịch từ tiếng Pháp bởi Vũ Hồng Nam)


Tôi chỉ trình bày ở đây một số tranh đường Hàng Trống (thành phố Hà Nội) và làng Đông Hồ (cách Hà Nội khoảng 40 km phía Đông bắc).

Nếu các tranh vẽ các vị thần linh hay các nhân vật đạo Lão có khá nhiều, các tranh nói về Phật giáo tương đối hiếm vì không được dùng để cúng bái.

Bồ Tát Quan Âm được hình dung dưới ba dạng:

– Quan Âm trong thế giới thờ chư thần Đồng cốt
– Quan Âm được thờ cúng trong núi động Hương Tích
– Quan Âm theo tích Quan Âm Thị Kính Continue reading “Hình ảnh Bồ tát Quan Âm qua tranh dân gian Việt Nam”

Christ’s stepping stone in Dai Viet


Great Figures of the Missionary Work

Joaquim Magalhães de Castro

Despite their initial failure in the process of evangelization, the Order of Preachers never left Cochinchina and today there still remains the memory of the many martyrs, monks and lay brothers, who left there, especially during the 19th century. A total of 59 martyrs – bishops, priests, laity, catechists, all members of the priestly fraternity of Saint Dominic.

In the meanwhile, two other Portuguese missionaries, this time of the Augustinian Order disembarked on those shores and, in 1596, would eventually establish a mission, in Phuoc Kieu, neighboring village to Hoi An, known to the Portuguese as Cachão. However, a quarrel between a Christian and a soldier at the service of an important local Mandarin forced the two religious to abandon everything and return to Macau, thus failing another Christian attempt.

The missionary situation in those kingdoms worried the bishop of Malacca, Friar Cristóvão de Lisboa. After all, the region in question was under its jurisdiction. Determined not to give up, that religious man, around 1610, send several prelates with the title of vicars. Unfortunately, against all expectations, the result was nil; one of them returned to Macau and the others confined themselves to play the role of chaplains in the boats of the Portuguese merchants.

At that time a strong wave of persecution against the Catholic Church arose in Japan, especially between 1598 and 1614, forcing many Japanese Christians to take refuge in Macau or in Cochinchina. In turn, missionaries, unable to evangelize, returned to their base (Macau), but not for long, as will be shown.

Continue reading “Christ’s stepping stone in Dai Viet”

Dai Viet in the 17th century & the presence of the Portuguese


The century of the 17th – 18th is said to be the very important historical period in the process of development of the nation of Vietnam.

Because in this two centuries, the map of Vietnam was fully established, by the great South movement progress of the Vietnamese residents. Also in this century, the East-West interaction brought a new wind, strongly affecting the ideology of Vietnamese feudal ideology, and facilitating Vietnam’s close contact with Western and Western civilization in particular. In which, it was noted about the presence of the Portuguese and the foundation of the Vietnamese language script.

Map of Vietnam around 1760 prepared by Covens e Mortier Company, Amsterdam

The presence of Western clerics

According to many studies, prior to the fifteenth century, the East – West or East – West culture did not really have many opportunities to contact, even quite separate.  However, since after the fifteenth century, with the rapid development of science and technology, it created the wings of the transportation industry to develop equally. As a result, there have been a lot of explorations, trading … taking place in many countries in two regions.
Continue reading “Dai Viet in the 17th century & the presence of the Portuguese”

Thực trạng Đài chiến sĩ trận vong – Tên thật của Bia Quốc học Huế*

VOV.VN – Công trình này nguyên bản là một kiến trúc tưởng niệm, có tên là “Đài chiến sỹ trận vong” chứ không phải Bia Quốc học.

Những ngày đầu năm 2017 này, dư luận và báo chí xôn xao về một công trình ở Huế được gọi là Bia Quốc học đang được trùng tu sắp tới giai đoạn hoàn thiện. Có rất nhiều ý kiến trái chiều về việc trùng tu công trình này, tựu trung ở vấn đề không tôn trọng nguyên gốc di tích; màu sắc mới làm mất vẻ cổ kính sẵn có, khiến công trình cổ mà như mới… Nhiều quan điểm đã được đưa ra của các chuyên gia. Song, hầu như tất cả đều gọi công trình này là Bia Quốc học mà thực sự không phải vậy…

trung tu bia quoc hoc hue hay tra lai ten that cho di tich hinh 1

“Đài chiến sỹ trận vong” chụp năm 2015 thường bị gọi là “Bia Quốc học”.

Continue reading “Thực trạng Đài chiến sĩ trận vong – Tên thật của Bia Quốc học Huế*”

Hue’s silent memorial

Chuck Searcy: The article below is from Mark Bowyer’s blog — Mark who keeps a steady stream of cultural, historical, and anecdotal information flowing about Viet Nam today and in the past through his Rusty Compass travel guide.

Bowyer published this piece in 2009, it was forwarded yesterday by Manus Campbell on Veterans Day. It seems appropriate to pass along this somewhat obscure and unnoticed bit of Vietnamese history which Mark has investigated, information that he shares below, since it’s related to World War I and Vietnamese soldiers who died fighting with the allies in that conflict, which came to a bloody end in 1918.

(Insertion here: That war ended on Nov. 11th, 1918 at 11:00 a.m. on the 11th day of the 11th month, a day that was called Armistice Day to capture the worldwide sentiment that future wars should be avoided at all cost, and peace should ever replace war. The U.S. Congress changed Armistice Day to “Veterans Day” which many veterans appreciated, but since peace has remaind so elusive for the past hundred years there are many veterans — and I have joined those ranks now — advocating a return to the original name, Armistice Day, along with a commitment to peace and a pledge to not create any more veterans in perpetual wars that are unjustified, unnecessary, and which leave heartbreak, devastation, and instability behind. Viet Nam is a tragic example, though thankfully the country has undergone an impressive recovery during the past three decades.)

I have seen the monument in Huế many times, the one across from the Quốc Học National Huế High School facing the Perfume River, the famous school which graduated a number of notable revolutionaries including Hò Chí Minh. I had always passed the monument by with little notice, assuming it was another relic of the Nguyễn family’s royal rule, Việt Nam’s last imperial dynasty who were enthroned in the famous Citadel across the river. (The Citadel is remembered by most Americans more for the 1968 Tết Offensive than for the dynastic heritage of the site.)

It turns out the monument’s history, described below, is much more recent yet it is likely unknown by most Vietnamese and foreigners.


Hue’s silent memorial

World War I monument, Hue Vietnam

By Mark Bowyer
0 Comment
25 Jun 2009

Not surprisingly, Vietnam is a nation of war memorials. What is surprising though is that Vietnam probably has fewer memorials than many countries that have suffered far less in war. On the banks of the Perfume River in the old imperial capital of Hue stands an unusual war memorial — and one that misses the upkeep and attention of the others. Continue reading “Hue’s silent memorial”

Hồ sơ Tu viện Bát Nhã Làng Mai

Cổng vào Tu viện Bát Nhã, xã Damb’ri, thành phố Bảo Lộc, tỉnh Lâm Đồng, Việt Nam

Thư viện hoa sen

01. Duyên Sinh Khởi 10/10/2010 Nhiều Tác Giả

02. Diễn Biến Sự Kiện 22/09/2011

03. Phản Ứng Từ Làng Mai Pháp Quốc 23/09/2010

04. Phản Ứng Từ Tỉnh Hội Phật Giáo Lâm Đồng Và Giáo Hội Trung Ương 23/09/2010

05. Phản Ứng Của Chính Quyền Việt Nam 23/11/2010

06. Phản Ứng Của Cộng Đồng Phật Giáo 23/11/2010

07. Phân Tích Và Bình Luận 23/10/2010

08. Hồi Kết Pháp Môn Làng Mai Tại Việt Nam 23/10/2010 

09. Tài Liệu Trong Wikileaks Tiết Lộ 22/09/2011

The Historiography of the Jesuits in Vietnam: 1615–1773 and 1957–2007

Jesuit Historiography Online

Article Table of Contents

  1. The Cochinchina Mission under Jesuit Padroado (1615–65)
  2. The Tonkin Mission under Jesuit Padroado (1627–63)
  3. The Jesuit Missions to Vietnam under the French and Spanish Bishops (1664–1773)
  4. The Jesuit Missions as Seen by French Historians during the Colonial Era
  5. Back to the Archives: Jesuit and Non-Jesuit Scholarship in the Twentieth and Twenty-First Centuries
  6. The Story Continues

Anh Q. Tran, S.J.

Last modified: October 2018

In contrast to the wealth of information about the Jesuits in China and Japan, the parallel story of the Jesuit presence in Vietnam has received modest scholarly attention until recent decades. Even though the Portuguese and Italian Jesuits were instrumental in establishing Christian communities in both the ancient states of Cochinchina and Tonkin that make up the present-day Vietnam, their contribution were not properly acknowledged. Part of the problem is due to the fact that prior to 1945, Vietnam was known to the Western world largely as part of French Indochina, and thus Vietnamese Catholicism was seen in the same light—as an extension of French Catholicism. For three hundred years, from the 1660s to the 1960s, the Catholic Church in Vietnam was largely under the care of the Paris Foreign Mission Society (Missions Étrangères de Paris or MEP). Continue reading “The Historiography of the Jesuits in Vietnam: 1615–1773 and 1957–2007”

Sử Việt nhìn từ phận đàn bà: Những tiếng nói vô thanh (Trường hợp thái hậu Dương Vân Nga)

Tia sáng – 19/10/2018 08:01 – Trần Trọng Dương

Lịch sử Việt Nam nếu nhìn từ thân phận đàn bà thì đó là những tiếng nói vô thanh, tức là không có (hoặc rất ít) giọng nói cất lên từ phía phụ nữ, mà chỉ là những tiếng lồng đa thanh của những kẻ đàn ông cho những khuôn mặt đàn bà đã phôi pha theo dòng chảy thời gian. Hình tượng Thái hậu Dương Vân Nga trong lịch sử là một trong những điển hình cho điều đó. Trong khi Đinh Tiên Hoàng hiện lên như là một biểu tượng đa năng, như là câu chuyện của những đại tự sự với những xu hướng chính trị cùng chiều; thì Dương hậu được kiến tạo như là một hình ảnh phụ bị cuốn theo và phụ họa cho những giọng nói của đàn ông. Trong khi, các sử gia Nho giáo chỉ coi Dương hậu như là một bài học cho sự vi phạm đạo vợ chồng, phê phán để làm gương cho các bậc hoàng đế và vương hậu đời sau; thì các nghiên cứu trong thế kỷ 20 lại lấy bà như là một biểu tượng cho người phụ nữ Việt Nam biết hy sinh hạnh phúc cá nhân để giữ gìn sự thống nhất và bảo vệ nền độc lập dân tộc.

Nghệ sĩ Bạch Tuyết trong vai diễn Thái hậu Dương Vân Nga trong vở kịch cùng tên.  Continue reading “Sử Việt nhìn từ phận đàn bà: Những tiếng nói vô thanh (Trường hợp thái hậu Dương Vân Nga)”

4- Giáo hội trong cơn bão bùng (Chương 3 – Thập giá và lưỡi gươm), Trần Tam Tỉnh

thuvienhoasen – 23/12/201212:00 SA


1963 – 2013 
TẬP MỘT (1/3) 
Tuyển tập của 99 tác giả 
và những lời Phê phán của 100 Chứng nhân 
về chế độ Ngô Đình Diệm
Nhà xuất bản Thiện Tri Thức Publications 2013
Chương Một – TỘI TỔ TÔNG 
Hể đã Phi dân tộc thì thế nào cũng Phản dân tộc
Linh mục Trần Tam Tĩnh 
(Trích từ tác phẩm “Thập giá và Lưỡi gươm”, Chương III – Việt dịch từ “Dieu et César”)


«Tại các vùng tôi đã đi thăm, người Cộng sản đã giành được một loạt thắng lợi về chính trị, hành chính, quân sự và – cũng phải nói thôi – tinh thần… Điều đã gây ấn tượng mạnh nhất trong tôi, hỡi ôi, lại là tinh thần hăng hái họ đã tạo được nơi các cán bộ không Cộng sản và sự ủng hộ mạnh mẽ họ giành được từ phía nông dân». (Joseph Alsop, phóng viên chống cộng, viết ngày 31-8-1954). Continue reading “4- Giáo hội trong cơn bão bùng (Chương 3 – Thập giá và lưỡi gươm), Trần Tam Tỉnh”

Toàn trị và ngoại thuộc phần

thuvienhoasen – Cao Huy Thuần

Kỷ niệm 40 năm 1963 

Hình ảnh có liên quan
Tổng thống Ngô Đình Diệm

Sách vở, báo chí, dân chúng ở miền Nam trước đây gọi chế độ ông Diệm là độc tài, hoặc độc tài gia đình trị. Dictature, despotisme, tyrannie, autocratie, despotisme oriental … tất cả những khái niệm chính trị đó của phương Tây đều có thể áp dụng được – và đã áp dụng – cho chế độ Ngô Đình Diệm. Tôi dùng chữ “toàn trị” ở đây trước hết là để nhấn mạnh một trong hai tiêu chuẩn chính mà Hannah Arendt đã dùng để định nghĩa khái niệm totalitarisme : ý thức hệ. Chế độ ông Diệm đã khẩn trương dựng lên từ đầu và càng ngày càng bắt dân chúng nuốt một thứ chủ nghĩa mà chẳng ai hiểu là gì : chủ nghĩa nhân vị. Dân không hiểu đã đành, đại trí thức dùi mài kinh sử trên chủ nghĩa đó cũng chẳng thông gì hơn, chỉ loáng thoáng biết rằng đây là thứ chủ nghĩa lấy hứng từ thuyết personnalisme chrétien của một ông tác giả Pháp nào đó tên là Mounier. Cái chết của ông Diệm bắt đầu từ đó : từ chỗ ông nghĩ rằng có thể dùng tôn giáo để cai trị, từ chỗ ông bắt tất cả dân chúng, bất kỳ theo tín ngưỡng nào, đều phải nhất nhất “xin Thượng Đế ban phước lành cho Người”.

Continue reading “Toàn trị và ngoại thuộc phần”

Sử dụng amiăng trắng tại Việt Nam

  • Bài 1: Thực trạng đáng báo động
  • Bài 2: Áp dụng đồng bộ nhiều giải pháp để loại trừ
  • Việt Nam thua cả Lào trong cuộc chiến cấm amiang trắng


Sử dụng amiăng trắng tại Việt Nam: Bài 1: Thực trạng đáng báo động

10 năm trở lại đây, Việt Nam luôn đứng ở vị trí thứ 5 trong top 10 nước sử dụng amiăng, chất gây ung thư nhiều nhất thế giới. Amiăng vẫn đang len lỏi, tồn tại khá phổ biến ở vùng đồng bào dân tộc thiểu số (DTTS) và miền núi. Đây là thực trạng báo động…

Tấm lợp fibroximăng được sử dụng khá phổ biến ở vùng đồng bào DTTS, miền núi. Ảnh: minh họa

Tại Việt Nam, từ những năm 1960, amiăng đã được sử dụng để sản xuất tấm lợp fibroximăng và được xem như một loại chất lợp rẻ, bền và dễ sản xuất, sử dụng. Tuy nhiên, từ những năm 1980, tính độc hại và đặc biệt là khả năng gây ra một số dạng ung thư của amiăng đã được phát hiện và cảnh báo. Amiăng trắng được khẳng định là có hại cho sức khỏe. Amiăng xâm nhập vào cơ thể và gây hại chủ yếu qua đường hô hấp. Tiếp xúc với amiăng có nguy cơ mắc các bệnh liên quan đến phổi, ung thư biểu mô, thanh quản… Sử dụng vật liệu có chứa amiăng đang tồn tại phổ biến ở vùng sâu, vùng xa, vùng đồng bào DTTS. Continue reading “Sử dụng amiăng trắng tại Việt Nam”

Phóng sự 3 kỳ “Chuyện chó thời nay”

  • Kỳ I – Khi chó chỉ là “cầy tơ”
  • Kỳ II – Giã từ thịt chó
  • Kỳ III – Nơi chó là… bé cưng


Hoàng Thiên Nga

Chả có thời nào như bây giờ: nghề thịt chó đang phát đạt rầm rộ bỗng chựng phắt lại ở khắp các quốc gia. Chủ trương vận động toàn dân không ăn thịt chó vừa ra đời đã được nhiều người hoan nghênh nhiệt liệt! Còn ở các trại chó cưng, chó cảnh, nông trại chó thì khỏi nói, chó được trân quý như vua!

Kỳ I – Khi chó chỉ là “cầy tơ”

          Theo ước tính của các tổ chức bảo vệ động vật, và Liên minh bảo vệ chó Châu Á, thì Việt Nam đứng đầu Đông Nam Á về sở thích ăn thịt chó, với khoảng 5 triệu con chó bị xẻ thịt mỗi năm.

Chó bị nhốt để giết thịt-Ảnh của Liên minh bảo vệ chó châu Á

Continue reading “Phóng sự 3 kỳ “Chuyện chó thời nay””

Nguy cơ mất trắng tài sản vì chỉ biết điểm chỉ

TPBa đôi vợ chồng người Ê Ðê mù chữ ở 3 buôn khác nhau cùng tìm đến báo Tiền Phong kêu cứu, trước nguy cơ mất trắng tài sản vì bị một phụ nữ lừa bảo họ điểm chỉ, ký tên vào các giấy tờ sang nhượng quyền sử dụng đất, mà họ tưởng đó chỉ là hồ sơ giúp vay tiền ngân hàng.

Ba đôi vợ chồng nghèo nhờ luật sư Nhàn đưa đến trụ sở Văn phòng đại diện báo Tiền Phong tại Tây Nguyên kêu cứu
Ba đôi vợ chồng nghèo nhờ luật sư Nhàn đưa đến trụ sở Văn phòng đại diện báo Tiền Phong tại Tây Nguyên kêu cứu

Lại chiêu “vay giùm”

Người giúp những nạn nhân này viết đơn kêu cứu, là luật sư Phan Ngọc Nhàn – Đoàn Luật sư Đắk Lắk. Luật sư Nhàn cho rằng Cơ quan điều tra không khởi tố vụ án, nên các nạn nhân chẳng có cách nào đòi lại tài sản đã bị lừa chiếm đoạt. Continue reading “Nguy cơ mất trắng tài sản vì chỉ biết điểm chỉ”