Kiến thức bản địa: Các nhà sinh thái học đang học được điều gì từ người bản địa

English:
Native Knowledge: What Ecologists Are Learning from Indigenous People

Minh họa – LUISA RIVERA/YALE E360

Từ Alaska tới Australia, các nhà khoa học đang quay sang hiểu kiến thức của người bản địa để hiểu hơn về thế giới tự nhiên. Những gì các nhầ khoa học đang học được giúp họ có những khám phá mới về mọi thứ, từ việc bang tan chảy ở Bắc Cực, cho tới bảo vệ nguồn cá biển, và kiểm soát động vật hoang dã. 

 

Trong khi đang phỏng vấn những người lớn tuổi sống tại Inuit, Alaska để tìm hiểu thêm kiến thức của họ về cá voi trắng beluga và cách các loài động vật phản ứng với những thay đổi ở Bắc Cực, nhà nghiên cứu Henry Huntington dường như đã mất mạch cuộc trò chuyện khi những người thợ săn vùng Alaska đột nhiên chuyển từ chủ đề cá voi trắng sang chuyện về hải ly.  Tiếp tục đọc “Kiến thức bản địa: Các nhà sinh thái học đang học được điều gì từ người bản địa”

Advertisements

Liên minh cứu sông Mê Công kêu gọi hủy bỏ đập Luang Prabang

08/10/2019

BVR&MT – Liên minh cứu sông Mê Công đã chọn đúng hôm nay (8/10/2019) – ngày bắt đầu quá trình tham vấn trước đối với dự án đập Luang Prabang – để phát hành thông cáo kêu gọi hủy bỏ con đập. Xin được trích đăng nội dung thông cáo để độc giả tiện theo dõi:

Sông Mê Công đoạn qua Nam Lào (Ảnh: PanNature)

“Mê Công đang đối mặt với một cuộc khủng hoảng. Biến đổi khí hậu và các con đập lớn trên dòng chính và các dòng nhánh đang khiến dòng chảy và mực nước sông Mê Công trở nên khó lường hơn. Từ mức thấp kỷ lục trong tháng 6 và tháng 7 đến lũ lụt lớn ở nhiều vùng trong lưu vực vào tháng 8 và tháng 9, các đập thủy điện đã làm trầm trọng thêm tác động đến sông và người dân. Các đập lớn, đặc biệt là các đập được lên kế hoạch cho dòng chính là một nguyên nhân quan trọng – chứ không phải câu trả lời – cho cuộc khủng hoảng sông Mê Công. Tiếp tục đọc “Liên minh cứu sông Mê Công kêu gọi hủy bỏ đập Luang Prabang”

Lộ trình chấm dứt gạch nung: Những khó khăn từ thực tế (2 bài)

***

Lộ trình chấm dứt gạch nung: Những khó khăn từ thực tế (Kỳ 1)
Cập nhật lúc 07:18, Thứ Hai, 26/11/2018 (GMT+7)

Theo Quyết định 35/2014/QĐ-UB, ngày 13-10-2014 của UBND tỉnh về lộ trình chấm dứt sản xuất gạch đất sét bằng lò thủ công, đến năm 2020, toàn bộ các lò gạch nung phải chấm dứt hoạt động. Tuy nhiên quá trình triển khai thực hiện ở các địa phương gặp không ít khó khăn.

Hoạt động sản xuất gạch tại HTX công nghiệp Ea Uy, huyện Krông Pắc.
Hoạt động sản xuất gạch tại HTX công nghiệp Ea Uy, huyện Krông Pắc.

Tiếp tục đọc “Lộ trình chấm dứt gạch nung: Những khó khăn từ thực tế (2 bài)”

8 lý do tôi lo lắng và hy vọng vào thế hệ tương lai

UNICEF

Bức thư gửi tới trẻ em thế giới của Bà Henrietta Fore, Giám đốc Điều hành UNICEF nhân dịp kỷ niệm 30 năm Công ước Liên Hợp Quốc về Quyền Trẻ em

Bà Henrietta Fore, Giám đốc Điều hành UNICEF

Chúng ta phải giúp các con chia sẻ các vấn đề tinh thần một cách dễ dàng

18 Tháng 9 2019

Gửi các con, trẻ em của thế giới hôm nay và mai sau,

Cách đây 30 năm, trong bối cảnh trật tự thế giới thay đổi – sự sụp đổ của Bức tường Berlin, sự tuy tàn của chế độ phân biệt chủng tộc apartheid, sự ra đời của mạng lưới toàn cầu world wide web – thế giới đã đoàn kết lại để bảo vệ trẻ em và tuổi thơ của các con. Mặc dù phần lớn những bậc cha mẹ thời kỳ đó đã lớn lên dưới sự lãnh đạo của những chế độ độc tài hay những chính phủ thất bại, họ vẫn hi vọng cuộc sống tốt đẹp hơn, nhiều cơ hội hơn và nhiều quyền được thực hiện cho con em của mình. Vì vậy, khi các vị lãnh đạo toàn cầu đoàn kết lại vào năm 1989 trong một dịp rất hiếm hoi nhằm đưa ra một cam kết mang tính lịch sử đối với trẻ em thế giới để bảo vệ và thực hiện đầy đủ quyền trẻ em, chúng ta có một sự hi vọng thực sự cho thế hệ mai sau. Tiếp tục đọc “8 lý do tôi lo lắng và hy vọng vào thế hệ tương lai”

DÒNG SÔNG KHÔNG QUAY ĐẦU: MEKONG ĐỐI MẶT VỚI TƯƠNG LAI U ÁM

mekong-cuulong.blogspot.com

(River of no return: Mekong faces grim future)

Luke Hunt – Bình Yên Đông lược dịch

UCANews – August 21, 2019

Hình chụp ngày 14 tháng 4 cho thấy một du khách đi ngang đụn cát hay “Toppathatsay” trên bờ sông Mekong đánh dấu năm mới ở Lào hay “Pi Mai” tổ chức ở Luang Prabang. [Ảnh: Manan Vatsyayana/AFP]

Một lần nữa, sông Mekong xuống thấp đến mức kỷ lục, đe dọa việc sản xuất hoa màu, ngư nghiệp và sinh kế của 70 triệu người giữa việc phát triển thái quá và những báo động tàn khốc.  Nhưng hạn hán năm nay, lần thứ hai trong vòng 3 năm, có thể đánh dấu một bước ngoặt và một tương lai đen tối.

Tiếp tục đọc “DÒNG SÔNG KHÔNG QUAY ĐẦU: MEKONG ĐỐI MẶT VỚI TƯƠNG LAI U ÁM”

Biện pháp đo độ cao mới cho thấy biến đổi khí hậu có thể nhanh chóng nhấn chìm đồng bằng sông Cửu Long

English: New Elevation Measure Shows Climate Change Could Quickly Swamp the Mekong Delta

scientificamerican.com

Tiết lộ bất ngờ này có nghĩa là 12 triệu người Việt Nam có thể sẽ cần phải sơ tán

• Tác giả Charles Schmidt vào ngày 28 tháng 8 năm 2019

Kết quả kiểm tra chính xác cho thấy đồng bằng sông Cửu Long rộng lớn trung bình chỉ cao hơn 0,8 mét so với mực nước biển thay vì 2,6 mét theo trích dẫn chính thức. Ảnh: Linh Phạm Getty Images

Theo một nghiên cứu mới của Philip Minderhoud, nhà địa lý học tại Đại học Utrecht, Hà Lan, 12 triệu người có thể bị di dời do lũ lụt ở đồng bằng sông Cửu Long tại Việt Nam trong vòng nửa thế kỷ tới. Minderhoud và các đồng nghiệp đã đi đến kết luận ngạc nhiên này sau khi phân tích các phép đo trên mặt đất của địa hình sông Mê Kông mà chính phủ Việt Nam giữ kín khỏi các nhà khoa học phương Tây trong nhiều năm. Kết quả được công bố hôm nay trên tạp chí Nature Communications, cho thấy độ cao của sông Mê Kông trên mực nước biển trung bình chỉ 0,8 mét, thấp hơn gần hai mét so với ước tính thường được trích dẫn dựa trên dữ liệu vệ tinh miễn phí có sẵn. Tiếp tục đọc “Biện pháp đo độ cao mới cho thấy biến đổi khí hậu có thể nhanh chóng nhấn chìm đồng bằng sông Cửu Long”

VƯỢT QUA THAY ĐỔI KHÍ HẬU Ở ĐÔNG NAM Á BẰNG KỸ THUẬT CỔ ĐIỂN VÀ HIỆN ĐẠI

mekong-cuulong.blogspot.com

Số đập tăng vọt trong lưu vực Mekong, như đập nầy ở Thái Lan, được dự đoán là sẽ thay đổi lưu lượng sông trong những năm sắp đến, có khả năng làm nhiều vùng trở nên khó sống. [Ảnh: Jack Kurtz/Zuma]
Keo Yeun gật đầu với 2 thanh sắt rồi với vũng nước đục ngầu gần đó. Vừa nhún vai vừa nói: “Nó không phải là phép thần thông. Tôi đang làm thí nghiệm về nước để sống còn.” Tiếp tục đọc “VƯỢT QUA THAY ĐỔI KHÍ HẬU Ở ĐÔNG NAM Á BẰNG KỸ THUẬT CỔ ĐIỂN VÀ HIỆN ĐẠI”

New Elevation Measure Shows Climate Change Could Quickly Swamp the Mekong Delta

scientificamerican.com

The surprise revelation means 12 million Vietnamese may need to retreat

New Elevation Measure Shows Climate Change Could Quickly Swamp the Mekong Delta
Ground truthing shows the vast Mekong Delta averages only 0.8 meter above sea level instead of the 2.6 meters officially quoted. Credit: Linh Pham Getty Images

A stunning 12 million people could be displaced by flooding in Vietnam’s Mekong Delta within half a century, according to new research led by Philip Minderhoud, a geographer at Utrecht University in the Netherlands. Minderhoud and his colleagues arrived at that surprising conclusion after analyzing ground-based measurements of the Mekong’s topography that the Vietnamese government shielded from Western scientists  for years. The results, published today in Nature Communications, show the Mekong’s elevation over sea level averages just 0.8 meter, which is almost two meters lower than commonly quoted estimates based on freely available satellite data.
Tiếp tục đọc “New Elevation Measure Shows Climate Change Could Quickly Swamp the Mekong Delta”

Châu Á vẫn mê than

nhipcaudautu – Thứ Hai | 02/09/2019 08:00


Ảnh: tinkinhte.com

Chính phủ các nước, đặc biệt tại châu Á, vẫn tiếp tục đổ tiền vào than đá, tác nhân lớn nhất gây biến đổi khí hậu.

Trước hệ lụy khó lường của biến đổi khí hậu, những thông tin về vị thế ngày càng suy giảm của than đá đã làm dấy lên tia hy vọng về một tương lai bớt u ám hơn của thế giới. Ngày càng nhiều quốc gia muốn giảm dần việc sử dụng than đá và tiến tới xóa bỏ hoàn toàn, một phần nhờ khí đốt giá rẻ và chi phí năng lượng gió và mặt trời giảm mạnh.

Tiếp tục đọc “Châu Á vẫn mê than”

Raising agricultural productivity in Vietnam isn’t rocket science

Author: Malcolm McPherson, Harvard Kennedy School
After profound advances in manufacturing and services, most observers now believe that Vietnam is well-positioned to meet its principal Vision 2035 goal of achieving upper middle-income status. But sustained agricultural gains are by no means assured. Key agricultural officials recognise this. In 2013, the governmentintroduced an ‘agricultural restructuring’ program and revised the Law on Land. Major international agencies, including the Asian Development Bank and World Bank, have urged broad-based reform. Action so far has been limited primarily because crop, livestock and aquaculture production continue to rise. Vietnam’s policy makers — well known for their conservatism — see radical reform as premature. This is a serious mistake.A farmer throws seeds to plant on a rice paddy field in Ngoc Nu village, south of Hanoi, January 2015 (Photo: Reuters/Kham).At the end of the Vietnam War, agriculture in Vietnam employed around 75 per cent of the total workforce and produced roughly 10 million tons of rice, the country’s staple. The majority of Vietnam’s population of 50 million was significantly undernourished. Agricultural recovery was slow, blocked by the government’s collectivisation policies. Formal reform efforts through Directive 100 in 1981 partially freed up agricultural markets. They accelerated with doi moi (renovation) in 1986 and the Law on Land in 1988. The latter granted land use rights to households and stimulated a dramatic response from farmers. Tiếp tục đọc “Raising agricultural productivity in Vietnam isn’t rocket science”

Năng lượng tái tạo có thể giúp đạt mục tiêu toàn cầu về khí hậu và năng lượng đồng thời giữ được các dòng sông chảy tự nhiên

© Santiago Gibert/WWF

vietnam.panda.org – Posted on 13 May 2019

Hà Nội, ngày 13 tháng 5 năm 2019 – Trong bối cảnh hàng ngàn đập thuỷ điện đang được quy hoạch trên toàn cầu, trong đó có cả khu vực Tiểu vùng sông Mekong Mở rộng, một báo cáo mới đây của WWF và Uỷ ban Bảo vệ Thiên nhiên khẳng định năng lượng tái tạo có thể giải quyết thách thức toàn cầu về năng lượng và khí hậu mà không cần phải hy sinh những dòng sông chảy tự do cũng như những lợi ích đa dạng mà chúng mang lại cho con người và thiên nhiên. Tiếp tục đọc “Năng lượng tái tạo có thể giúp đạt mục tiêu toàn cầu về khí hậu và năng lượng đồng thời giữ được các dòng sông chảy tự nhiên”

Hạ nguồn Mekong trong cơn khát vô tận của Bắc Kinh

VNExpressGần hai mươi triệu người Việt Nam phụ thuộc vào nước ở hạ nguồn sông Mekong. Nhưng thượng nguồn bị kiểm soát bởi một quốc gia có cơn khát vô tận.

“Chúng không chết nhưng cũng không lớn nổi”, Hủ nói, ném lại những con tôm bé hơn ngón tay út xuống hồ. Đó là lần thả lưới thứ ba trong ngày, mới có vài con tôm vướng lưới.

Như nhiều nông dân khác ở Đồng bằng sông Cửu Long, Trần Văn Hủ đã từng chuyển đổi từ hai vụ lúa sang một vụ lúa một vụ tôm, rồi cuối cùng chuyển hẳn sang quảng canh tôm. Đất nhiễm mặn, cây lúa cho năng suất thấp. Nước ngọt ngày càng khan hiếm mà cây lúa lại tiêu tốn nhiều nước. Tiếp tục đọc “Hạ nguồn Mekong trong cơn khát vô tận của Bắc Kinh”

Nghịch lý ở Đắk Lắk: Hơn 1.000ha cây trồng chết khát trong khi nhiều khu vực ngập lụt

21/08/2019 16:08 GMT+7

TTO – Trong khi nhiều địa phương tại Đắk Lắk như Ea Súp, Buôn Đôn, Buôn Ma Thuột, Cư M’gar… bị ngập lụt, thì tại huyện M’Đrắk lại khô hạn suốt 4 tháng qua làm hơn 1.000 ha cây trông chết khô.

Nghịch lý ở Đắk Lắk: Hơn 1.000ha cây trồng chết khát trong khi nhiều khu vực ngập lụt - Ảnh 1.

Hàng ngàn hecta lúa, hoa màu tại huyện M’Đrắk chết khô – Ảnh: L.ĐAN

Chiều 21-8, trao đổi với  Tuổi Trẻ Online, ông Nguyễn Thế Thập, trưởng phòng NN&PTNT huyện M’Đrắk ( Đắk Lắk), cho biết: địa đang dùng nhiều phương án để cứu các diện tích lúa, cây trồng còn lại trong đợt nắng hạn khủng khiếp vừa qua. Tiếp tục đọc “Nghịch lý ở Đắk Lắk: Hơn 1.000ha cây trồng chết khát trong khi nhiều khu vực ngập lụt”

Iceland holds funeral for first glacier lost to climate change

 

thguardian.com

Nation commemorates the once huge Okjokull glacier with plaque that warns action is needed to prevent climate change

A ceremony to mark the passing of Okjokull, Iceland’s first glacier lost to climate change. It once covered 16sq km but has melted to a fraction.
 A ceremony to mark the passing of Okjokull, Iceland’s first glacier lost to climate change. It once covered 16sq km but has melted to a fraction. Photograph: Jeremie Richard/AFP/Getty Images

Iceland has marked its first-ever loss of a glacier to climate change as scientists warn that hundreds of other ice sheets on the subarctic island risk the same fate.

As the world recently marked the warmest July ever on record, a bronze plaque was mounted on a bare rock in a ceremony on the barren terrain once covered by the Okjökull glacier in western Iceland.

Ra mắt Liên minh Hành động vì Khí hậu Việt Nam

Ngày 21/08/2019, Hội thảo Ra mắt Liên minh Hành động vì Khí hậu Việt Nam đã diễn ra tại Thành phố Huế với sự tham dự của gần 100 đại diện đến từ đa dạng các doanh nghiệp, tổ chức phi chính phủ, phi lợi nhuận, các nhà cung cấp tài chính, cộng đồng người tiêu dùng, đại diện các trường đại học, cơ quan nghiên cứu, hỗ trợ kỹ thuật,đại diện các hiệp hội tiên phong thúc đẩy phát triển Xanh ở Việt Nam. Hội thảo được tổ chức nhằm chính thức ra mắt Liên minh Hành động vì Khí hậu Việt Nam, đồng thời kêu gọi sự tham gia của các bên liên quan cùng đóng góp cho mục tiêu thích ứng và ứng phó với biến đổi khí hậu ở Việt Nam.

Hội thảo mở ra cơ hội để hàng trăm đại diện từ các khối ban ngành liên quan cùng hội tụ, cùng chung sức đồng lòng khẳng định quyết tâm hành động cùng thích ứng và ứng phó với vấn nạn biến đổi khí hậu. Tọa đàm “Sáng kiến Xanh Hành động vì Khí hậu” là điểm sáng của ngày hội ra mắt Liên minh, tạo không gian thảo luận giữa các thành viên trong việc thực hiện chương trình Triệu Ngôi nhà Xanh, thúc đẩy ứng dụng năng lượng tái tạo, các giải pháp sử dụng năng lượng tiết kiệm và hiệu quả cấp hộ gia đình, tòa nhà văn phòng, nhà xưởng, doanh nghiệp vừa & nhỏ, cùng các giải pháp xanh khác. Tiếp tục đọc “Ra mắt Liên minh Hành động vì Khí hậu Việt Nam”