Hưng Yên: Hệ lụy tàn khốc ở làng tái chế ắc quy

  • Hưng Yên: Hệ lụy tàn khốc ở làng tái chế ắc quy
  • 65% trẻ em làng tái chế ắc quy bị nhiễm độc chì
  • Hàng chục nghìn tấn ắc quy xả thẳng vào môi trường mỗi năm

***

Hưng Yên: Hệ lụy tàn khốc ở làng tái chế ắc quy

Thứ năm , 29/06/2017, 13:26 GMT+7

PLBĐHệ lụy từ nghề tái chế ắc quy đã mang đến hậu quả khôn lường là hàng trăm trẻ nhỏ bị nhiễm chì, chất độc hại khác, thậm chí là sự chết chóc cho người dân nơi đây.

14962471_719004161581678_653641291_n
Ở khắp đường cùng ngõ hẻm ở thôn Đông Mai vẫn còn chất đống những vỏ bình ắc quy đã qua tái chế.

Sự tàn khốc từ chất thải của ắc quy

Cách đây gần 30 về trước, thôn Đông Mai, xã Chỉ Đạo, huyện Văn Lâm, tỉnh Hưng Yên nhen nhóm và sau đó hình thành nên làng nghề tái chế ắc quy. Lúc đầu chỉ có vài hộ gia đình thu mua ắc quy cũ về tái chế về sau do thấy nghề này có thu nhập cao nên hầu hết người dân trong làng đã theo làm. Công việc chính của nghề tái chế là thu mua lại các loại bình ắc quy đã bị hỏng không còn hoạt động để lấy chì bán lại cho các doanh nghiệp.

Công đoạn tái chế cũng rất đơn giản, chỉ việc tháo hai đầu cực âm và dương để lấy chì, còn các phần khác thì bỏ đi. Đa phần các hộ dân đều thu mua ắc quy ở khắp nơi sau đó mang về tái chế tại nhà.

Công việc cũng không quá nặng nhọc nhưng vấn đề chủ yếu là chất độc từ axít, chì của bình ắc quy sau khi tái chế thải ra cống rãnh. Không ít hộ gia đình sau khi làm công việc đã bị ảnh hưởng tới chính bản thân và người trong nhà.

Trường hợp của gia đình ông L.V.C (54 tuổi ở thôn Đông Mai) là một ví dụ điển hình. Gia đình ông C. bắt đầu lằm nghề tái chế ắc quy từ những năm 1990 đến năm 1996 thì phải bỏ nghề. Sở dĩ ông C. quyết định bỏ nghề là do cậu con trai bị máu nhiễm chì.

Ông C. cho biết: “Gia đình làm nghề tái chế ắc quy từ năm 1990, khoảng 2 năm sau con trai lớn của của chúng tôi bị ốm đau triền miên, cho đi khám ở bệnh viện mới biết cháu bị máu nhiễm chì nặng. Tôi cũng biết là làm cái nghề này độc hại lắm, lại làm tại nhà nên chính người nhà bị ảnh hưởng. Nhưng vì lúc ấy không có công việc ổn định, hơn nữa công việc này cũng có thu nhập tốt nên cũng không nghĩ xa. Làm thêm được mấy năm thấy nghề này ảnh hưởng đến sức khỏe cho các con nên tôi cũng quyết định bỏ không làm nữa”.

25
Ông L.V.C (54 tuổi ở thôn Đông Mai) có con trai bị căn bệnh quái ác từ chất độc thải ra từ bình ắc quy.

 

Cho đến nay anh L.V.V (SN 1989) con trai ông C. do bị nhiễm chì trong máu, ảnh hưởng từ các thành phần độc hại khác từ chất thải của ắc quy tái chế nên tình hình bệnh tật trở nên xấu đi. Còn về phía ông C. lại là một sự hối hận vì đã lựa trọn một công việc nguy hại.

“Nếu biết về tác hại của chất độc từ ắc quy ghê gớm thế này thì tôi đã không làm cái công việc này. Cháu lớn nhà tôi suốt bao năm qua ốm đau bệnh tật, chữa trị ở rất nhiều bệnh viện nhưng không khỏi, hiện cháu vẫn đang phải điều trị ở bệnh viện trên Hà Nội”, ông C. chia sẻ.

Cũng trong một trường hợp khác ở  làng nghề Đông Mai, gia đình ông L.V.T cũng đã từng làm nghề tái chế ắc quy nhiều năm, đến nay con gái thứ 2 là L.T.L (SN 1992) của ông T. cũng mắc phải rất nhiều thứ bệnh mà không thể chữa khỏi.

Ngoài ra cũng theo thông tin của người dân, trong nhiều năm trở lại đây cũng có rất nhiều trường hợp trẻ em và người lớn tử vong do bệnh tật. Trước vấn đề này các cơ quan chức năng trong tỉnh Hưng Yên cũng như huyện Văn Lâm cũng đã có những đợt khám và kiểm tra sức khỏe cho người dân địa phương.

Hàng trăm trẻ bị nhiễm chì từ làng nghề

Chia sẻ với PV, ông Nguyễn Mạnh Đàm – Trưởng thôn Đông Mai cho biết: “Thôn Đông Mai có khoảng hơn 20 hộ làm nghề tái chế ắc quy, hiện các hộ này đã được gom vào hiệp hội làng nghề chứ không còn làm tại gia đình nữa. Đợt đầu năm 2016 vừa qua, Sở Y tế Hưng Yên kết hợp với Bộ Y tế đã về thôn để khám kiểm tra sức khỏe cho trẻ em và lao động trong thôn, đã có trên 200 cháu nhỏ bị máu nhiễm chì”.

14971405_719004201581674_67623649_n
Những chiếc vỏ bình ắc quy đã qua tái chế ở làng nghề Đông Mai.

Cũng trong vấn đề này chúng tôi cũng có buổi làm việc với chính quyền xã Chỉ Đạo. Trao đổi với PV ông Trịnh Văn Hiến – Chủ tịch UBND xã cho biết:

“Tôi cũng không nắm rõ nghề tái chế ắc quy ở thôn Đông Mai có từ bao giờ, chỉ nghe nói là vài chục năm gì đó. Việc tái chế bình ắc quy ở thôn Đông Mai đã gây ô nhiễm môi trường, ảnh hưởng đến sức khỏe của người dân. Vì vậy năm 2010, UBND tỉnh đã có kế hoạch quy hoạch làng nghề Đông Mai, đến năm 2012 bắt đầu đi vào triển khai nhưng phải đến cuối năm 2015 mới thực hiện xong”.

Cũng theo lời của ông Hiến, đến nay các hộ làm nghề tái chế ắc quy ở thôn Đông Mai đã được đưa vào hiệp hội làng nghề và công ty TNHH Ngọc Thiên. Tuy nhiên, hệ lụy của nó thì rất lớn, đã có hàng trăm cháu trong thôn bị nhiễm trì, từ chất độc chất thải của ắc quy cũng đã gây ra rất nhiều căn bệnh hiểm ác.

14963012_719004208248340_1308084094_n
Chất thải độc hại từ bình ắc quy vẫn đang làm ảnh hưởng đến đời sống của người dân đang sinh sống ở thôn Đông Mai.

“Về tình hình sức khỏe của người dân, trong những năm qua, Sở Y tế tỉnh cũng đã phối hợp với các cơ quan của Bộ Y tế khám và chữa bệnh cho người dân, đến nay cũng đã có kết quả nhất định. Số lượng trẻ em bị máu nhiễm chì qua thời gian điều trị đến nay đã giảm được 20%, tình hình sức khỏa người dân được cải thiện hơn”, ông Hiến cho biết.

Mặc dù cho đến nay nghề tái chế ắc quy ở thôn Đông Mai đã được di chuyển ra khỏi thôn không còn làm tại nhà nữa nhưng hậu quả thì vẫn còn đó. Trong quá khứ, nghề tái chế ắc quy thải có thể mang lại đời sống kinh tế khá giả hơn cho người dân nhưng bệnh tật thì chưa biết khi nào sẽ chấm dứt…

ĐÀO SƠN
(Theo GĐ&XH)

***

VE – Thứ năm, 28/5/2015, 16:12 (GMT+7)

    

65% trẻ em làng tái chế ắc quy bị nhiễm độc chì

Kết quả xét nghiệm chì của 317 trẻ em thôn Đông Mai (Hưng Yên) cho thấy có 207 em bị nhiễm độc. Thứ trưởng Bộ Y tế Nguyễn Thanh Long đánh giá tình trạng báo động.

Mẫu xét nghiệm được lấy vào ngày 16-17/5, trong đợt các nhân viên y tế khám sức khỏe miễn phí cho toàn bộ dân thôn Đông Mai. Thời điểm ấy thôn có 335 trẻ thì 317 em được lấy mẫu xét nghiệm chì. Kết quả cho thấy 207 cháu (65%) bị nhiễm độc chì, cần phải điều trị thải độc. Trước đây xét nghiệm 109 cháu thì có 33 mẫu cho kết quả nhiễm độc chì..

Thôn Đông Mai nằm trên địa bàn xã Chỉ Đạo, huyện Văn Lâm, Hưng Yên, hàng chục năm nay chuyên nghề tái chế chì. Từ những năm 70, người dân nơi đây chuyển sang thu mua ắc quy cũ hỏng về tháo dỡ để lấy chì. Họ đun nấu bằng dụng cụ thô sơ, bình ắc quy thải bỏ ngay trong khuôn viên gia đình. Khói từ những lò đun nấu phát tán ra môi trường, ảnh hưởng đến không khí, đất, nước và sức khỏe con người.

Sáng 28/5, tại cơ sở sản xuất Vân Loan, ắc quy hỏng vứt la liệt, 2 phụ nữ đang đập những chiếc bình ắc quy để lấy chì. Một người cho biết đã làm công việc này 25 năm, chồng chị làm được 15 năm; mỗi ngày thu nhập hai vợ chồng 150.000 đồng. Gia đình chị có 3 con, cháu trai nhỏ nhất 2 tuổi mới làm xét nghiệm chì nhưng chưa có kết quả.

“Biết công việc độc hại nhưng chúng tôi không còn việc gì khác nên vẫn phải làm. Về nhà thì chịu khó rửa chân tay sạch sẽ, sau đó tắm rửa”, người phụ nữ 41 tuổi này cho biết. Kết thúc buổi làm việc, chị vẫn mặc nguyên bộ quần áo bám đầy bụi chì sau khi đập ắc quy để về nhà với con.

chi2-2815-1432799764.jpg

Cơ sở tái chế chì ở thôn Đông Mai, xã Chỉ Đạo, huyện Văn Lâm, Hưng Yên. Ảnh: N.Phương.

Theo Phó chủ tịch huyện Văn Lâm, ông Lê Văn Thủy, hiện thôn Đông Mai còn 13 hộ gia đình thu mua, tái chế ắc quy trong khu vực làng. Dự kiến từ nay đến 2017, địa phương sẽ cưỡng chế di dời toàn bộ số hộ này ra khu tập trung. Số còn lại đã cưỡng chế di dời đến khu quy hoạch cách vùng dân cư 1,5 km.

Thị sát thôn Đông Mai sáng 28/5, Thứ trưởng Bộ Y tế Nguyễn Thanh Long cho rằng tình hình ô nhiễm chì tại đây thực sự đáng báo động. 13 hộ vẫn còn thu mua tháo dỡ chì ở rìa làng, tiếp tục gây ô nhiễm cho làng.

Cuối năm 2014, Bộ Y tế đã giao Viện Sức khỏe nghề nghiệp và môi trường xét nghiệm mẫu đất, nước, không khí, thực phẩm nuôi trồng trên đất tại thôn Đông Mai. Kết quả cho thấy nơi đây bị nhiễm độc chì rất nặng. Nước bề mặt tại các con kênh, rạch quanh làng có nồng độ chì cao gấp hàng nghìn lần so với tiêu chuẩn. Rau muống cũng nhiễm chì cao hơn tiêu chuẩn 1,3 lần.

Đập ắc quy cũ lấy chì tái chế

Đập bình ắc quy lấy chì tái chế

Thứ trưởng cũng cho rằng địa phương cần chú trọng công tác tuyên truyền về ý thức phòng tránh ô nhiễm chì. Hiện người dân vẫn nuôi trồng trên khu vực đất nước bị nhiễm chì. Trẻ vô tư nô đùa ngay khu vực tái chế chì. Một số người dân đến cơ sở tái chế chì làm việc rồi mặc nguyên bộ quần áo nhiễm chì mang về nhà gây ô nhiễm trong gia đình và ảnh hưởng đến sức khỏe người thân, đặc biệt là trẻ con. Thứ trưởng Long yêu cầu địa phương khẩn trương di dời 13 hộ này, đồng thời tiến hành xử lý đất, nước, không khí; đảm bảo tất cả người dân đều được sử dụng nước sạch. Hiện chỉ 200 trong số hơn 600 hộ trong thôn được dùng nước sạch, còn lại dùng nước giếng khoan qua bình học hết sức đơn giản.

“Những cơ sở tái chế chì phải thực hiện nghiêm quy định công nhân mặc đồ bảo hộ, có khu tắm rửa, bắt buộc họ phải tắm rửa, thay quần áo trước khi về nhà. Địa phương có trách nhiệm giải quyết môi trường”, thứ trưởng Long nhấn mạnh.

“Thu mua tái chế ắc quy là nghề truyền thống của dân làng. Chúng tôi mong muốn được hỗ trợ chuyển giao kỹ thuật khắc phục ô nhiễm, xử lý ô nhiễm nước ắc quy thải, di chuyển toàn bộ chất thải rắn nguy hại còn ở trong khu dân cư”, ông Thủy đề xuất.

Theo tiến sĩ Phạm Duệ, nguyên Giám đốc Trung tâm Chống độc Bệnh viện Bạch Mai, để thải độc chì cho trẻ hiệu quả thì cần phải ngừng ô nhiễm chì, ngừng tiếp xúc chì. Đáng sợ nhất là không khí, bụi nhiễm chì từ các lò tái chế, từ đất ô nhiễm. Trẻ hít phải, chơi lê la quanh khu vực tái chế chì, tay bẩn đưa vào miệng nên vô tình đưa chì xâm nhập vào cơ thể.

Trẻ con nhiễm độc chì sẽ ảnh hưởng đến sự phát triển thể chất, tinh thần, mất khả năng học tập, giảm trí tuệ thông minh. Thải độc chì cần thời gian dài. Bình thường chỉ uống thuốc cam một lần mà trẻ đã bị ngộ độc chì, mất đến 2 năm mới hoàn thành quá trình thải lượng độc chất này.

Nam Phương

***

Hàng chục nghìn tấn ắc quy xả thẳng vào môi trường mỗi năm

Dân trí Hàng chục nghìn tấn ắc quy tại các làng nghề xả thẳng vào nguồn nước mỗi năm. Bản thân người dân, đặc biệt là trẻ em làng nghề, cũng đang đối mặt với tình trạng nhiễm độc chì nặng nề.

Theo báo cáo từ Tổng Cục Môi trường (Bộ Tài nguyên và Môi trường), trong năm 2010 đã có khoảng 40.000 tấn ắc quy chì đã được thải ra môi trường. Đáng lo ngại, dự báo đến năm 2015, con số này sẽ là gần 70.000 tấn.

Khảo sát từ cơ quan chức năng cho biết, phần lớn lượng ắc quy này đã và đang được tái chế gia công tại các làng nghề. Như tại làng Đông Mai, Hưng Yên, có hơn 60 hộ thu gom ắc quy, với số lao động tham gia trên 500 người. Do không có các biện pháp quản lý sản xuất tốt và thiếu thiết bị xử lý ô nhiễm về môi trường theo quy định nên đất, nước và không khí của làng nghề này đang bị ô nhiễm khói bụi chì, nước thải a-xit trầm trọng. Đáng lo ngại, mức độ nhiễm chì của trẻ em trong làng đã ở mức báo động.

Công nhân làm chì tại một xưởng gia công. (Ảnh: CTV)
Bày tỏ sự lo ngại trước nguy trẻ em ở làng nghề bị nhiễm chì, ông Perry Gottesfeld, Giám đốc, Tổ chức Occupational Knowledge International (Tổ chức Quốc tế về Kiến thức An toàn lao động) đưa ra cảnh báo: Chì nguy hại cho cả trẻ em và người lớn, nhưng đặc biệt nguy hiểm đối với trẻ nhỏ. Theo ông này các hoạt động tái chế không đúng quy cách sẽ không kiểm soát được bụi chì bay vào trong không khí, dẫn đến hiện tượng ô nhiễm đất và không khí. Trong khi đó, các cháu có thể bị ngộ độc chì nặng dù chỉ nhiễm một lượng chì nhỏ, gây giảm sút trí thông minh và khả năng học hành của trẻ nhỏ, bệnh thiếu máu, suy thận, các bệnh về tim mạch…

Trong báo cáo môi trường do Tổng Cục Môi trường ban hành cách đây 3 năm đã từng khuyến cáo: mỗi người dân sống trong làng nghề Đông Mai đều có khả năng mất 10 năm tuổi thọ do ô nhiễm môi trường.

Còn tại làng Tề Lỗ, xã Tề Lỗ, huyện Yên Lạc, tỉnh Vĩnh Phúc, vốn nổi tiếng với nghề “mổ xe, độ xe“, tuy không trực tiếp tái chế các loại rác thải công nghiệp như pin và ắc quy, nhưng ông Nguyễn Đình Hói, trưởng ban quản lý làng nghề ước tính: Với tốc độ phá xe như Tề Lỗ hiện nay thì mỗi ngày có hàng tấn đất cát nhiễm dầu mỡ và gỉ sắt được tống ra bãi rác dân sinh và một phần đưa ra bờ sông Phan gần xã. Thói quen này của người dân khiến nguồn nước trong khu vực bị ô nhiễm nặng.

Ông Tô Văn Thành – Phó Giám đốc Công ty CP Pin ắc quy Tia Sáng cho – cho biết, cách đây khoảng 10 năm về trước, các doanh nghiệp sản xuất pin và ắc quy lớn của Việt Nam đều thu hồi ắc quy chì và xử lý để tái sử dụng, nhưng nay không thực hiện nữa, bởi giá thu mua của công ty không cạnh tranh nổi với giá thu mua của lực lượng đồng nát.  “Ắc quy là thứ bán ra tiền, không ai vứt ắc quy ra đường cả. Tuy nhiên việc thu gom không được quy định nên doanh nghiệp có muốn cũng chịu. Do đó, cần phải có chế tài quy định rõ trách nhiệm và quyền lợi doanh nghiệp khi thu hồi sản phẩm thải bỏ. Hiện nay, chúng tôi chỉ có thể chủ động đầu tư dây chuyền công nghệ như máy chạy pin thân thiện với môi trường, giảm phát thải” – ông Thành nói.

Bụi chì bám kín từ đầu đến chân người công nhân. (Ảnh: CTV)
Theo tính toán của chuyên gia kinh tế, ước tính cả nước hiện có khoảng 28 triệu xe mô tô và 1,5 triệu xe ô tô và sẽ tăng khoảng 20-25% mỗi năm. Dự báo, đến năm 2021, Việt Nam có thể có 60 triệu xe mô tô và ô tô các loại. Như vậy, sẽ có hàng triệu bình ắc quy bị thải bỏ mỗi năm.  Nếu một nhà máy tái chế ắc quy chì ra đời và đi vào hoạt động với công suất 40.000 tấn chì /năm và chỉ cần hoạt động một nước cũng xuất cũng đã giúp ngành sản xuất ắc quy tiết kiệm được từ 10 triệu đến 20 triệu đô la Mỹ chi phí nhập khẩu chì tinh luyện (VN đang phải nhập khẩu một lượng lớn chì chất lượng cao làm nguyên liệu cho ngành sản xuất ắc quy pin và ắc quy).

“Các nước trong khu vực đều đã triển khai quy định về trách nhiệm doanh nghiệp trong thu hồi sản phẩm thải bỏ, không có lý do gì Việt Nam chậm trễ hơn nữa. Hiện trong cấu thành giá sản phẩm đặc biệt là các sản phẩm của các tập đoàn lớn đã có tính đến 10% chi phí cho thực hiện trách nhiệm môi trường. Vì vậy, chúng ta phải triển khai quy định này, rồi sẽ có sửa đổi dần dựa theo nhu cầu thực tế”- ông Lê Văn Kiều- nguyên Chánh thanh tra Bộ Khoa học và Công nghệ đưa ra ý kiến.

Lãnh đạo Tổng cục Môi trường cho biết, hiện  Cục này đang xây dựng, hoàn thiện Dự thảo quy định về thu hồi, xử lý sản phẩm thải bỏ theo hướng yêu cầu doanh nghiệp có trách nhiệm thu hồi sản phẩm hết hạn sử dụng, các sản phẩm thải bỏ như ắc quy, pin, săm lốp… để tránh những hậu quả về môi trường mà nguồn rác thải này sẽ gây ra.

Dự thảo cũng quy định cụ thể về tỷ lệ thu hồi, xử lý và lộ trình thực hiện. Pin và ắc quy sẽ được thực hiện thí điểm đầu tiên, kể từ ngày 1/1/2013. Sau đó đến 1/1/2014 và 2015, sẽ là nhóm các thiết bị điện và điện tử. Tỷ lệ thu hồi, xử lý đối với các loại pin dự kiến là 10%, ắc quy là 15%. Trong nhóm thiết bị điện và điện tử thì máy vi tính, máy in, fax, scaner có tỷ lệ thu hồi, xử lý là 15% và các loại sản phẩm còn lại là 10%.

Trong trường hợp thực hiện trách nhiệm thu hồi, xử lý các sản phẩm thải bỏ chưa đạt tỷ lệ quy định DN sẽ phải chịu chi phí thu hồi, xử lý theo quy định.

 P. Thanh

Advertisements

Trả lời

Mời bạn điền thông tin vào ô dưới đây hoặc kích vào một biểu tượng để đăng nhập:

WordPress.com Logo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản WordPress.com Đăng xuất /  Thay đổi )

Google+ photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Google+ Đăng xuất /  Thay đổi )

Twitter picture

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Twitter Đăng xuất /  Thay đổi )

Facebook photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Facebook Đăng xuất /  Thay đổi )

Connecting to %s