Để vị muối đừng thêm chát – 2 kỳ

  • Kỳ I: Tồn kho lớn
  • Kỳ II: Cần quy hoạch tổng thể

***

Kỳ I: Tồn kho lớn

06:15 | 19/08/2016

BCT – 10 kg muối mới mua được ly trà đá – chuyện tưởng như đùa, nhưng lại là thực tế đã và đang diễn ra tại nhiều địa phương trên cả nước. Với diêm dân, từ lâu muối đã chuyển từ vị mặn sang chát.

Giá muối xuống thấp, diêm dân lao đao

Giá rớt thê thảm

Theo Cục Chế biến Nông lâm sản thủy sản và Nghề muối (Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn  – NN&PTNT), đến ngày 20/7/2016, diện tích sản xuất muối cả nước ước đạt 14.756 ha; sản lượng muối 6 tháng đầu năm 2016 đạt hơn 1,1 triệu tấn, giảm 0,5% so với cùng kỳ năm 2015. Cũng theo Cục Chế biến Nông lâm thủy sản và Nghề muối, giá muối hiện đang xuống rất thấp, nhất là tại khu vực Nam Trung bộ và Nam bộ, cụ thể: Miền Bắc từ 900 – 1.600 đồng/kg; miền Trung, muối thủ công từ 300 – 550 đồng/kg; Nam bộ từ 250 – 550 đồng/kg.

Tại các tỉnh Đồng bằng sông Cửu Long, nếu muốn có lãi thì giá muối bán ra phải đạt được 700 đồng/kg, nhưng do giá muối quá thấp nên thu nhập của diêm dân không đủ chi trả tiền công điện, nước. Đây cũng là lý do mà tại nhiều vựa muối ở các xã Mỹ Cát, Mỹ Thành thuộc huyện Phú Mỹ, tỉnh Bình Định trong thời điểm trung tuần tháng 7 (thời điểm giữa mùa vụ) lại vắng bóng người làm muối.

Diêm dân trên cánh đồng muối tại huyện Hải Hậu (Nam Định) cũng rơi vào tình trạng tượng tự. Bà Lâm Thị Sen ở xã Nam Giang, huyện Hải Đông, huyện Hải Hậu chia sẻ, nắng thì ra đồng làm, còn trời râm mát thì chúng tôi phải xin vào công ty muối làm thời vụ để kiếm thêm thu nhập. Do giá muối xuống quá thấp nên nhiều diêm dân đã chuyển sang nghề khác vì nếu chỉ bám vào nghề muối sẽ không đủ chi phí sinh hoạt cho gia đình. “Giá muối phải đạt ít nhất 1.000 đồng/kg thì diêm dân mới có thu nhập, nhưng hiện nay giá xuống chưa được 700 đồng/kg. Làm việc nặng nhọc giữa trời nắng nóng, chi phí đầu tư… ngày càng tăng, vậy mà 2 lao động làm 3 sào muối mỗi ngày công chỉ thu được 50.000 đồng/người”- bà Sen buồn bã nói.

Cũng theo bà Sen, giá muối xuống quá thấp, mặc dù doanh nghiệp (DN) cũng tạo điều kiện cho diêm dân, nhưng bản thân DN cũng gặp khó khăn do tồn kho lớn, do vậy, hầu hết diêm dân dù muốn hay không cũng phải tự dự trữ muối.

Thiếu giải pháp lâu dài

Lý giải nguyên nhân khiến lượng muối tồn đọng lớn, ông Lê Văn Bảnh – Cục trưởng Cục Chế biến Nông lâm thủy sản và Nghề muối – cho rằng: Thời tiết nắng nóng khiến sản lượng muối tăng mạnh, song hạt muối lại không có đầu ra nên giá sụt giảm mạnh. Bên cạnh đó, sự cố môi trường biển bị ô nhiễm tại miền Trung vừa qua khiến tồn kho muối tăng.

Tại Hội nghị giao ban tình hình sản xuất công nghiệp và thương mại tháng 7 diễn ra mới đây tại Hà Nội, một số Sở Công Thương địa phương đã kiến nghị với Bộ Công Thương về xử lý muối tồn kho. Ông Võ Văn Quyền – Vụ trưởng Vụ Thị trường trong nước (Bộ Công Thương) – cho hay, Bộ đã hướng dẫn các Sở Công Thương phối hợp với Sở NN&PTNT địa phương để có phương án làm việc với Tổng công ty Lương thực miền Bắc (Vinafood 1) nhằm giải quyết lượng muối tồn kho.

Ông Quyền chia sẻ thêm, trước tình trạng tồn kho muối cao, giá muối giảm ảnh hưởng đến đời sống diêm dân, tháng 6 vừa qua, Tổ Điều hành Thị trường trong nước đã có văn bản gửi Chính phủ đề nghị cho phép triển khai việc mua tạm trữ muối của diêm dân tại các tỉnh Ninh Thuận, Bến Tre, Bạc Liêu và TP. Hồ Chí Minh – nơi giá muối ở dưới mức 500đồng/kg, để giữ giá muối không xuống quá thấp. Ngày 16/6, sau khi Chính phủ đồng ý về chủ trương, Vinafood 1 đã được chỉ định là đơn vị triển khai kế hoạch thu mua muối. Sản lượng thu mua không giới hạn với giá ổn định ở mức 600 đồng/kg, cao hơn thị trường khoảng 100 đồng/kg.

Thực tế, mỗi khi có tình trạng tồn kho muối, Chính phủ đều có giải pháp mua tạm trữ. Giải pháp này đã chứng minh là có tác dụng tốt để giữ giá ổn định, tạm thời gỡ khó cho tình hình tiêu thụ. “Tuy nhiên, về lâu dài, cần có phương án nghiên cứu để chuyển đổi cơ cấu cây trồng phù hợp với điều kiện cụ thể của từng địa phương” – ông Võ Văn Quyền kiến nghị.

Đồng quan điểm về vấn đề này, tại cuộc họp sơ kết 6 tháng của Ban chỉ đạo thị trường nông nghiệp và giao ban với các hiệp hội ngành hàng, DN xuất khẩu nông sản diễn ra ngày 9/8, bà Bùi Thị Thanh Tâm – Tổng giám đốc Vinafood 1 – nhấn mạnh, công ty muốn mua từ diêm dân chứ không muốn mua từ thương lái, có như vậy mới giải quyết được vấn đề theo mục đích của Chính phủ là hỗ trợ cho diêm dân.


Bà Bùi Thị Thanh Tâm – Tổng giám đốc Vinafood 1:

Tính đến thời điểm này, Vinafood 1 đã làm việc với 4 tỉnh đang dư thừa muối và công việc diễn ra khá quy củ. Tuy nhiên, đây chỉ là giải pháp tình thế, trong dài hạn, cần quy hoạch tổng thể ngành muối để tập trung phát triển muối chất lượng cao.

Kỳ II: Cần quy hoạch tổng thể

Phương Lan – Nguyễn Hạnh

***

Để vị muối đừng thêm chát – Kỳ II: Cần quy hoạch tổng thể

07:00 | 21/08/2016

BCT – Trước tình trạng muối được mùa rớt giá thời gian qua, các chuyên gia kinh tế cho rằng, về lâu dài, cần thúc đẩy giải pháp quy hoạch, tái cơ cấu ngành muối để sản xuất, tiêu thụ bền vững hơn.

Nâng cao chất lượng muối là yêu cầu cấp thiết

Hướng tới sản xuất bền vững

Cách đây 8 năm, tình trạng cung không đủ cầu đã đẩy giá muối ăn của Việt Nam tăng gấp 3 lần so với mức 450 – 500 đồng/kg cùng kỳ năm 2007. Diêm dân có lẽ chỉ biết “than trời” bởi vì khi muối được giá (lãi trên 1.000 đồng/kg) thì họ lại chẳng có muối mà bán. Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn khi đó giải thích cho tình trạng mất cân đối cung cầu của ngành muối là do “thiên không thuận” và “nhân không hoà”. Trước đó 3 năm (tức là năm 2005), giá muối chỉ ở mức 100-200 đồng/kg đã không đủ giữ chân diêm dân với đồng muối, buộc họ phải chuyển sang nuôi trồng thủy sản để có lợi nhuận cao hơn.

Tình trạng “đứng núi này trông núi nọ” của bà con diêm dân cũng như thiếu một quy hoạch bền vững là lý do chính khiến tình trạng được mùa mất giá cứ liên tục diễn ra hết năm này qua năm khác với không chỉ muối mà nhiều mặt hàng nông sản khác… Để giải quyết dứt điểm vấn đề này, các chuyên gia cho rằng, cần có những chính sách mang tính lâu dài từ phía cơ quan chức năng.

Là địa phương có vựa muối lớn nhất miền Bắc, ông Trần Xuân Lại –  Chi Cục trưởng Chi cục quản lý chất lượng nông lâm thủy sản Nam Định – cho biết, muối Nam Định so với muối miền Trung dịu hơn và ngon hơn nên có lợi thế trong chế biến muối ăn. Tuy nhiên, giá muối Nam Định thời gian qua không ổn định do muối miền Nam, miền Trung đưa ra nhiều, cạnh tranh với muối Nam Định.

Trước khó khăn của diêm dân cũng như tìm đầu ra cho muối Nam Định, ông Lại cho hay, quy hoạch của tỉnh Nam Định vẫn giữ nguyên 600 ha sản xuất muối. Bên cạnh đó, tỉnh Nam Định sẽ tích cực hỗ trợ diêm dân sản xuất muối sạch, cũng như hỗ trợ DN chế biến một số máy móc công nghệ nhằm nâng cao khả năng chế biến; tập trung xây dựng nhãn hiệu thương hiệu “muối Nam Định” nhằm đẩy mạnh tiêu thụ tại thị trường trong nước.

Nâng chất cho muối

Liên quan đến công tác quy hoạch ngành muối, ông Lê Văn Bảnh- Cục trưởng Cục Chế biến nông lâm thủy sản và nghề muối – chia sẻ, vừa qua, theo chỉ đạo của Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn, Cục đã cử đoàn đi khảo sát tại một số tỉnh đồng bằng sông Cửu Long như Bạc Liêu, TP. Hồ Chí Minh, Ninh Thuận… nhằm khảo sát về khả năng giảm được diện tích sản xuất muối hay không? Qua khảo sát, diện tích có thể giảm được nhưng không nhiều, do đã sản xuất muối thì không trồng cây được trên đất đã làm muối. Vì vậy, công tác quy hoạch, cần phải bố trí phối hợp như thế nào cho hiệu quả. Trong thời gian tới, một phần diện tích diêm dân đang làm muối sẽ được chuyển sang nuôi tôm nước lợ hoặc chuyển sang nuôi tôm ấu trùng (tôm giống).

Cũng theo ông Bảnh, mặc dù muối tồn kho lớn nhưng hàng năm, nước ta vẫn phải nhập khẩu hàng trăm nghìn tấn muối công nghiệp. Nguyên nhân do muối Việt Nam chưa đạt tiêu chuẩn chất lượng cho sản xuất công nghiệp. Do đó, để nâng cao chất lượng muối, thời gian tới, trong công tác quy hoạch, cần lên kế hoạch làm sao tăng lượng muối công nghiệp, muối chất lượng cao, đáp ứng nhu cầu sản xuất công nghiệp, y tế và có thể nâng cao khả năng cạnh tranh với muối nhập khẩu.

“Thời gian tới, Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn sẽ thành lập đoàn giám sát việc mua tạm trữ muối, cũng như rà soát lại quy hoạch sản xuất muối ở các địa phương, vừa để ứng phó với biến đổi khí hậu, đồng thời đảm bảo nguồn thu nhập cho diêm dân” – Thứ trưởng Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn Trần Thanh Nam nhấn mạnh.

Hiện cả nước có 21 tỉnh, thành phố, gồm 41 huyện, gần 120 xã, với hơn 32.000 hộ dân sản xuất muối trên tổng diện tích hơn 14.800 ha, sản lượng đạt hơn 1,1 triệu tấn.

Phương Lan – Nguyễn Hạnh

 

2 thoughts on “Để vị muối đừng thêm chát – 2 kỳ

  1. Ngành muối của VN khó khăn quá.

    Có nhiều nước nhu cầu nhập khẩu muối lớn cho công nghiệp mà VN đang mất đi thị trường này, trong và ngoài nước vì vấn đề chất lượng và chính sách

    http://enternews.vn/muoi-viet-doanh-nghiep-noi-che-doanh-nghiep-ngoai-nhap.html

    Nghịch lý hạt muối Việt Nam: Doanh nghiệp nội chê, nước ngoài tìm nhập

    http://www.ipcs.vn/vn/nghich-ly-hat-muoi-viet-nam-doanh-nghiep-noi-che-nuoc-ngoai-tim-nhap-W470.htm

    Liked by 1 person

Trả lời

Mời bạn điền thông tin vào ô dưới đây hoặc kích vào một biểu tượng để đăng nhập:

WordPress.com Logo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản WordPress.com Đăng xuất /  Thay đổi )

Google photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Google Đăng xuất /  Thay đổi )

Twitter picture

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Twitter Đăng xuất /  Thay đổi )

Facebook photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Facebook Đăng xuất /  Thay đổi )

Connecting to %s