7 cách để tăng tốc độ chuyển dịch sang năng lượng tái tạo tại Đông Nam Á

English: 7 ways to speed up Southeast Asia’s switch to renewable energy

Ở một khu vực với tiềm năng tự nhiên bao la cho năng lượng tái tạo, than đá vẫn là vua. Các nước Đông Nam Á làm thế nào để đẩy nhanh tốc độ chuyển dịch sang năng lượng sạch? Báo Eco-Business – Kinh doanh sinh thái đặt câu hỏi cho các chuyên gia.

solar rooftop installation in SamarResidents of Sulu-an, Guiuan Eastern Samar installed solar panels on top of their community store last April 16, 2018. Image: Glinly Alvero/ICSC

Bằng chứng đang trở nên khó chối cãi hơn. Năng lượng sạch có thể cung cấp 100% lượng điện cần cho xã hội. Công nghệ năng lượng tái tạo hiện tại đáng tin cậy 24 tiếng 1 ngày, mỗi ngày trong năm, và sự cố chấp của các ngành công nghiệp trong sử dụng than đá và các nguồn năng lượng ô nhiễm khác bởi nỗi sợ của sự không liên tục – điểm cho là bất lực của năng lượng tái tạo để đảm bảo cung cấp điện không gián đoạn – không còn quá quan trọng.

Vậy tại sao Đông Nam Á tiếp tục là người đi chậm trên toàn cầu trong việc triển khai năng lượng tái tạo?

 

Chính sách và tài chính

Than đá  ở Phi-lip-pin – Có phải các ngân hàng đang liều lĩnh mất 21 tỷ đô vào các tài sản bị mắc kẹt?

Sự phát triển kinh tế nhanh chóng vượt 4% hàng năm đã chứng kiến khu vực tăng gấp đôi năng lượng tiêu thụ từ 1995, và nhu cầu được đợi tiếp tục tang trên 4.7% mỗi năm cho đến năm 2035.

Than đá đáp ứng được phần lớn yêu cầu này, chiếm trên 40% lượng tiêu thụ. Nhưng ảnh hưởng của than đá lên biến đổi khí hậu và chất lượng không khí đã khiến sự cần thiết của chuyển dịch sang năng lượng sạch là cấp bách hơn bao giờ hết.

Báo Eco-Business  – Kinh doanh sinh thái hỏi các chuyên gia rằng các nước Đông Nam Á nên làm gì để tăng tốc độ chuyển dịch sang năng lượng tái tạo, và đây là những gì họ nói.

Giờ đây không có chỗ cho sự trợ cấp than đá trên thị trường năng lượng.

Peter du Pont, cố vấn về năng lượng sạch, trung tâm châu Á, học viện môi trường Stockholm

1.   Loại bỏ trợ giá nhiên liệu hóa thạch

Trong hàng thập kỷ, chính phủ các nước Đông Nam Á đã giúp ngành công nghiệp nhiên liệu hóa thạch với khoản trợ giá hào phóng.

Nhưng trợ giá năng lượng nên bị cắt giảm hoặc loại bỏ hoàn toàn – ngoại trừ trong trường hợp nơi năng lượng phục vụ một mục đích cộng đồng đặc biệt, ví dụ như mang đến người nghèo sự tiếp cận dễ dàng hơn với năng lượng, hay khuyến khích ngắn hạn để đưa công nghệ năng lượng sạch và mới vào trong thương trường, được dẫn lời bởi Peter du Pont ở học viện môi trường Stockholm, trung tâm châu Á.

“Sẽ không có chỗ cho sự trợ giá than đá ở thị trường năng lượng hiện nay”, ông nói. “ Cái giá của điện than ở châu Á không tính đến các tác động tiên cực lớn đến sức khỏe và môi trường bên ngoài gây ra bởi đốt than”.

Sara Jane Ahmed, chuyên gia phân tích năng lượng tài chính với học viện kinh tế năng lượng và phân tích tài chính (IEEFA), thêm vào: Chính phủ cần phải hiệu quả trong việc sử dụng nguồn vốn của họ. Sự trợ giá là không cần thiết trong một ngành công nghiệp nơi có những công nghệ cạnh tranh rẻ hơn”, cô nói, đề cập đến sự hạ giá của năng lượng mặt trời.

Renewables and high-efficiency coal, followed by gas, lead the charge for new power generation to 2040. A transition to more sustainable energy sources holds multiple benefits, says the International Energy Agency (IEA). Image: IEA

2.   Chuyển đổi cơ chế hỗ trợ giá sang hình thức đấu giá

Một chính sách năng lượng khác mà đang cần để thay thế là cơ chế hỗ trợ giá (FITs), thứ đảm bảo cho những nhà sản xuất điện một cái giá cố định cho việc sản xuất năng lượng trong một thời gian dài. Trong khi FiTs chịu trách nhiệm cho việc phát triển nhanh chóng của năng lượng mặt trời ở Đức nơi mà FITs được thử nghiệm lần đầu vào đầu những năm 2000, thì ở những đất nước như Phi-lip-pin, nơi chính sách năng lượng có thể bị loại bỏ mỗi khi có thay đổi trong chính quyền, FiTs đang cho thấy đó là một cơ chế không khuyến khích các nhà đầu tư cho năng lượng tái tạo.

Trong khi đó, việc đấu giá năng lượng tái tạo, nơi chính phủ kêu gọi những nhà đấu thầu cạnh tranh công suất chắc chắn của lượng điện từ năng lượng tái tạo, đã trở nên thịnh hành ở châu Âu, Trung Quốc, Ấn Độ, và Mỹ La-tinh trong những năm gần đây.

Hình thức đấu giá, dẫn lời Heymi Bahar, một nhà phân tích năng lượng từ chi nhánh năng lượng quốc tế (IEA), là lý do tại sao đầu tư vào năng lượng tái tạo ở Ấn Độ vượt trội so với đầu tư nhiên liệu hóa thạch năm qua. Các nhà đầu tư được đem lại sự tự tin rằng họ có thể hoàn lại chi phí đầu tư của họ trong kỳ hạn dài, ông nói.

3.   Mở các thị trường năng lượng

Một trong những rào cản lớn nhất cho phát triển kinh tế là giá của năng lượng, và ở nhiều nước Đông Nam Á, giá năng lượng cao bởi tải trọng nền , hoặc mức điện tối thiểu yêu cầu hoà mạng điện mà hầu hết các công ty điện than áp đặt lên người tiêu dùng. Cuối cùng, người tiêu dùng phải trả cho phần điện ng họ không sử dụng đến.

Ahmed nói rằng để bỏ qua yếu tố tải trọng nền, các nước phải đưa vào lối “tư duy chi phí ít nhất” và tìm cách để sản xuất năng lượng ở chi phí thấp nhất có thể. “Chúng ta nên tận dụng lợi thế của công nghệ năng lượng tái tạo chúng ta phải giảm giá thực tế mỗi kilowatt 1 giờ (kWh) của những gì chúng ta sử dụng”, cô nói.

IEEFA gần đây đưa ra một báo cáo chỉ ra rằng Phi-lip-pin có thể giảm giá điện xuống chỉ còn P2.50 mỗi kWh và cải thiện an ninh năng lượng bằng lắp đặt năng lượng mặt trời trên mái nhà. Báo cáo chỉ ra rằng năng lượng tái tạo có khả năng giảm chi phí hệ thống tổng thể, mà kết quả có được là giảm giá điện cho đất nước.

Đảm bảo một phạm vi của những nguồn khác nhau như năng lượng mặt trời, gió, khí tự nhiên, và địa nhiệt ở trong hỗn hợp năng lượng cũng sẽ thúc đẩy khả năng phục hồi của việc cung cấp năng lượng địa phương. Vì vậy nếu một nguồn không đảm bảo, những nguồn khác sẽ hỗ trợ, Ahmed nói.

The cost per kilowatt-hour of electricity generation in the Philippines from renewable energy and fossil-fuel sources. Image: IEEFA

4.   Làm cho dữ liệu về năng lượng dễ tiếp cận và minh bạch hơn

Một sự chuyển dịch sang năng lượng tái tạo phụ thuộc vào dữ liệu chính xác  về nhu cầu năng lượng, Ahmed nói.

Mặc dù việc gia tăng năng lượng mặt trời trên mái nhà ở một vài nước đã làm giảm nhu cầu về nhiên liệu hóa thạch, việc này rất hiếm khi được phản ánh ở các dự đoán nhu cầu năng lượng quốc gia. Điều này làm chính phủ đánh giá quá cao sức chứa năng lượng cần từ than đá, và cho phép tiếp tục đốt than, cô nói.

“Điều này có nghĩa là nếu có nguồn cung quá mức chúng ta sẽ chỉ còn lại gia sản than đá bị mắc kẹt mà chỉ được chi trả bởi ngân hàng hoặc người tiêu dùng”, cô cảnh báo.

Nếu anh muốn chiến đấu với biến đổi khí hậu và làm những điều tốt với đất nước mình, cải thiện hiệu quả năng lượng là cách rẻ nhất để làm.

Heymi Bahar, chuyên gia năng lượng, chi nhánh năng lượng quốc tế

5.   Ưu tiên hiệu quả năng lượng

“Nếu bạn muốn chiến đấu với biến đổi khí hậu và làm những điều tốt với đất nước bạn, cải thiện hiệu quả năng lượng là cách rẻ nhất để làm”, Bahar nói. Ông chỉ ra rằng chính phủ chỉ cần thực hiện các quy định đơn giản để làm những thiết bị chắc chắn, ví dụ như hệ thống làm mát tiêu tốn năng lượng, hiệu quả hơn.

“Tính kinh tế là rất rõ ràng”, Bahar nói. “Sử dụng đèn LED, lấy ví dụ, là người không có não: Bạn sẽ lấy lại số tiền của bạn rất nhanh chóng bởi vì bạn tiết kiệm đơn giá điện của mình.

6.   Làm tỉnh giấc những khối tài sản bị mắc kẹt

Những nhà đầu tư than đá ở Đông Nam Á có lẽ không nhìn thấy mối đe dọa khí hậu của ngành tài chính năng lượng, nhưng họ sẽ sớm tỉnh giấc trước thực tế của khối tài sản bị mắc kẹt, du Pont nói.

Trung tâm châu Á Viện Nghiên cứu Môi trường Stockhom đang tiến hành một nghiên cứu để kiểm tra nhận thức của nhà đầu tư trước mối đe dọa liên quan đến khí hậu trong ngành tài chính năng lượng ở khu vực. “Những bài phỏng vấn ban đầu của chúng tôi tiết lộ rằng mức độ nghiêm trọng tiềm tàng của những khối tài sản bị mắc kẹt ở Đông Nam Á không còn là phần chính trong cuộc thảo luận trong vòng tròn đầu tư ngành năng lượng”, du Pont nói, chỉ ra sự thiếu minh bạch chung đối với giá và thuế.

Ông lập luận, tuy nhiên, những nhà máy than thương mại sẽ giảm trong vòng 20 đến 25 năm tới, và khách hàng sẽ bị khóa trong việc trả tỉ giá cao hơn cho điện than bởi giá của năng lượng tái tạo tiếp tục giảm.

Employment in the energy sector by 2030 (thousand jobs). Image: IRENA

7.   Chú ý hành động của công ty về khí hậu

Trong khi chính phủ có thể đang kéo gót chân của họ, các công ty có ý thức về khí hậu đang tăng cường yêu cầu về năng lượng sạch ở Đông Nam Á.

Các công ty như gã khổng lồ về internet Google, đang lên kế hoạch để xây dựng trung tâm dữ liệu thứ ba ở Singapore và sử dụng nhiều năng lượng trong một năm hơn thành phố San Francisco, chỉ muốn sử dụng năng lượng tái tạo để cung cấp cho việc vận hành của họ.

Google là một công ty trong nhóm 100 năng lượng tái tạo RE100, một nhóm của một trong những công ty có ảnh hưởng nhất thế giới mà đã thiết lập một mục tiêu cộng đồng để tiêu thụ 100% nhu cầu điện toàn cầu của họ từ nguồn tái tạo bởi một mốc nhất định. Sức mạnh tập thể của những chi nhánh đa quốc gia này- bao gồm chỉ một công ty Đông Nam Á, ngân hàng Singapore’s DBS, sẽ gia tăng áp lực lên chính phủ để phát triển một cách tiếp cận dễ dàng hơn đến năng lượng sạch.

Tương lai và cái chết của vua than đá

Các chuyên gia năng lượng đồng ý rằng sự chuyển dịch năng lượng sẽ diễn ra không dễ dàng, với mất việc chắc chắn xảy ra trong ngành nhiên liệu hóa thạch. Nhưng một sự thật không thể chối cãi là giá của những năng lượng tái tạo đang giảm, trong khi giá của điện than đốt là không thay đổi.

“Đông Nam Á và Nam Á là những thị trường cuối cùng cho than đá. Nếu than đá không thành công ở những thị trường này, nó sẽ chết”, Ahmed nói.

Những tin tốt là năng lượng tái tạo đã tạo ra hàng nghìn việc làm nhiều hơn ngành năng lượng dựa trên nhiên liệu hóa thạch. Theo chi nhánh năng lượng tái tạo quốc tế (IRENA), lĩnh vực năng lượng tái tạo toàn cầu đã thuê được 10,3 triệu người trong năm 2017, nhiều hơn số việc làm bị mất từ nhiên liệu hóa thạch.

“Nghiên cứu đã chỉ ra rằng những nguồn năng lượng sạch ví dụ như hiệu quả năng lượng và năng lượng tái tạo là dễ dàng hơn trong việc tạo ra việc làm so với các nhà máy điện dựa vào nhiên liệu hóa thạch”, du Pont nói.

Dịch bởi Nguyễn Năng Quân, ĐH Bách Khoa Hà Nội

Advertisements

Trả lời

Mời bạn điền thông tin vào ô dưới đây hoặc kích vào một biểu tượng để đăng nhập:

WordPress.com Logo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản WordPress.com Đăng xuất /  Thay đổi )

Google+ photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Google+ Đăng xuất /  Thay đổi )

Twitter picture

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Twitter Đăng xuất /  Thay đổi )

Facebook photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Facebook Đăng xuất /  Thay đổi )

Connecting to %s