Pakistan, đất hứa của người Trung Quốc

Chủ Nhật,  10/9/2017, 12:18 (GMT+7)

Người dân Pakistan, mở tiệc iftar mừng kết thúc mùa chay Ramadan trên đường phố Lahore, trước văn phòng của tập đoàn viễn thông Trung Quốc Huawei. Ảnh: Internet

(TBKTSG) – Trương Dương (Zhang Yang) – một doanh nhân của tỉnh Trùng Khánh phía tây nam Trung Quốc – thường lên các diễn đàn trực tuyến tìm những người có máu kinh doanh và dũng cảm, có thể gạt bỏ các mối lo về an ninh để cùng với ông đi làm ăn ở Pakistan.

Ông Trương, 48 tuổi, là một trong số ngày càng đông những người Trung Quốc tiên phong đi tìm cơ hội ở nước Pakistan bên kia dãy núi Himalaya, nơi Bắc Kinh đã cam kết đầu tư 57 tỉ đô la Mỹ vào các dự án cơ sở hạ tầng như là một phần trong đại dự án “Một vành đai, một con đường” mà Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình mới công bố gần đây.

Cơ hội ở Pakistan

Sau làn sóng công nhân tham gia xây dựng các dự án, nay đến lượt các doanh nhân Trung Quốc – lên tới hàng ngàn người – đổ sang Pakistan mở nhà hàng, quán trọ, trường dạy tiếng Trung hoặc tìm hiểu thị trường có dân số lên tới 208 triệu người để tính chuyện đưa hàng hóa sang bán hoặc mở nhà xưởng sản xuất hàng hóa với giá rẻ hơn rồi xuất khẩu ra toàn thế giới. “Ở Trung Quốc, nhiều ngành công nghiệp đã bão hòa. Pakistan phát triển sau Trung Quốc nên vẫn còn nhiều cơ hội”, ông Trương nói. Doanh nghiệp của ông chuyên kinh doanh bất động sản, thiết bị điện và đồ dùng gia đình.

Nhưng những người mới đến phải đối mặt với nhiều mối nguy hiểm và đặt ra một nỗi lo mới cho các cơ quan an ninh Pakistan. Hồi tháng 6, Tổ chức Nhà nước Hồi giáo tự xưng (IS) đã sát hại hai công dân Trung Quốc ở tỉnh Baluchistan, gây chấn động về nguy cơ thường dân Trung Quốc có thể biến thành “mục tiêu mềm” trong cuộc tranh chấp giữa IS và nhà nước Pakistan. Trung Quốc thì cho rằng, những kẻ thủ ác có liên hệ với Mặt trận Hồi giáo Đông Turkestan (ETIM) – một nhóm chiến binh người Uighur mà theo cáo buộc của Bắc Kinh đang tìm cách tách tỉnh Tân Cương ra thành quốc gia Hồi giáo độc lập.

Không có dữ liệu chính thức về di cư nhưng một nguồn tin của bộ ngoại giao Pakistan cho Reuters biết đã có khoảng 71.000 người Trung Quốc đến Pakistan trong năm 2016; một quan chức cao cấp về di trú xác nhận có khoảng 27.596 người Trung Quốc xin gia hạn thị thực (visa) để ở lại lâu hơn, tăng 41% so với năm 2015.

Chuyện Bắc Kinh tung tiền làm cơ sở hạ tầng đã giúp vực dậy kinh tế Pakistan, thắt chặt hơn nữa mối quan hệ giữa hai nước và biến Pakistan thành mắt xích chủ yếu trong mạng lưới khổng lồ có tên “Con đường tơ lụa” hiện đại, gồm những con đường giao lưu thương mại trên biển và trên đất liền nối châu Á với châu Âu và châu Phi trong một đại chiến lược của Trung Quốc.

Trong tổng thể “Con đường tơ lụa” đời mới, đoạn đi qua Pakistan được đặt tên là dự án “Hành lang kinh tế Trung Quốc-Pakistan” (CPEC), lúc đầu tập trung xây dựng các công trình hạ tầng như đường sá, cảng biển, sân bay; giai đoạn hai sẽ tập trung thiết lập các đặc khu kinh tế và hội nhập doanh nghiệp Trung Quốc vào nền kinh tế địa phương, giúp Pakistan phát triển nhiều ngành công nghiệp, từ khai khoáng đến trồng trọt, chăn nuôi.

Mối lo an ninh

Cho đến nay Trung Quốc là nguồn vốn đầu tư nước ngoài (FDI) lớn nhất của Pakistan, vượt mức 1 tỉ đô la Mỹ năm 2016 và đang ngày càng tăng trong khi nhiều doanh nghiệp phương Tây lưỡng lự chưa muốn đến làm ăn ở nước này vì lo ngại an ninh và tham nhũng. Chính vì vậy, bảo đảm an ninh cho người Trung Quốc là một nhiệm vụ quan trọng của chính quyền Pakistan. “Pakistan thực sự cần vốn nước ngoài và chúng tôi sẽ không để mất cơ hội chỉ vì mấy thằng ngu có súng. Chúng tôi sẽ không để cho chúng quấy rối người Trung Quốc”, Miftah Ismail, cố vấn đặc biệt của Thủ tướng Shahid Khaqan Abbasi, nói.

Mặc dù hình ảnh Pakistan được trình bày khá thân thiện trên truyền thông Trung Quốc với những phóng sự thường xuyên trên mạng truyền hình nhà nước CCTV về sáng kiến “Một vành đai, một con đường”, quảng bá “Hành lang kinh tế Trung Quốc-Pakistan” và phỏng vấn công nhân Trung Quốc sống ở Pakistan, song chừng đó vẫn chưa đủ xua đi mối lo ngại về an ninh của ông Trương và các doanh nhân Trung Quốc khác. Ông Derek Wang, phó giám đốc Infoshare – một công ty tư vấn có trụ sở ở Islamabad chuyên hỗ trợ doanh nghiệp Trung Quốc, nói rằng an ninh là mối lo hàng đầu của những doanh nhân Trung Quốc mới đến.

Ở Pakistan, nhiều đội bảo vệ và cảnh sát trang bị súng tự động canh gác các văn phòng, trường dạy tiếng Quan thoại… có nhân viên người Trung Quốc làm việc, có cả cảnh sát chìm mặc thường phục tạo thành một lớp bảo vệ khó thấy nữa bên ngoài các cơ sở này, theo tiết lộ của giới an ninh. Năm 2014, tỉnh Punjab lập ra một Đơn vị Bảo vệ Đặc biệt (SPU) có quân số lên tới 8.000 người để bảo vệ người nước ngoài mà 90% là người Trung Quốc.

Các nhân viên SPU, được trang bị súng ống đầy đủ, mặc áo giáp chống đạn, thường dùng xe tải đi thành đoàn để hộ tống các quản trị viên người Trung Quốc đi lại giữa các công trình thuộc dự án Hành lang CPEC và các khu vực mất an ninh như vùng Kashmir hoặc ngoại ô Lahore.

Nếu như các kỹ sư và công nhân xây dựng đường sá và nhà máy điện cho Hành lang CPEC được bố trí ăn ở trong các khu nhà được canh phòng cẩn mật thì các doanh nhân đi tìm cơ hội kiếm tiền thường tự mình lo liệu và tỏa ra khắp nước; nhiều người không báo với nhà cầm quyền kế hoạch và lộ trình của họ. “Đây mới là thách thức lớn nhất”, chỉ huy SPU, ông Muhammad Faisal Rana, nói.

Ông Rana cũng than phiền rằng nhiều doanh nhân Trung Quốc đến Pakistan bằng visa du lịch, tìm hiểu thị trường, giới thiệu sản phẩm rồi quay về Trung Quốc. “Đôi khi những người này nằm ngoài tầm quan sát của chúng tôi, chúng tôi không biết họ đến theo chuyến bay nào rồi đi về đâu nữa”, ông nói. Để thực hiện nhiệm vụ bảo vệ, các quan chức SPU phải lập mối quan hệ với các nhà trọ, nhà nghỉ mà người Trung Quốc thường đến ở, đặt bàn tiếp đón ở sân bay để đăng ký doanh nhân Trung Quốc trước khi họ biến mất. Chính quyền các tỉnh Sindh và Khyber Pakhtunkhwa cũng học tập cách làm của tỉnh Punjab lập ra các đơn vị bảo vệ đặc biệt như SPU.

Sau vụ IS sát hại công dân Trung Quốc hồi tháng 6, một đoàn doanh nhân Trung Quốc đã hủy chương trình tham quan Pakistan và từ đó Pakistan cũng siết chặt quy định cấp thị thực nhập cảnh cho công dân Trung Quốc.

Đất hứa của người Trung Quốc

Ở thủ đô Islamabad, nếu như trước năm 2014 rất ít thấy bóng dáng người Trung Quốc thì nay sự có mặt của họ đang tăng lên rất nhanh, vượt qua tất cả các sắc dân nước ngoài khác, thậm chí một tờ nhật báo bằng tiếng Trung Quốc cũng đã được xuất bản, tờ Hoa Thương (Huashang). Ngay khi đặt chân đến sân bay thủ đô Islamabad, du khách đã nhận được nhiều tờ rơi bằng tiếng Quan thoại, giới thiệu các dịch vụ đưa đón, nghỉ dưỡng do các công ty Trung Quốc cung cấp. Trong thành phố, các cửa tiệm treo biển hiệu bằng tiếng Trung Quốc ngày càng phổ biến, đặc biệt là nhà hàng Trung Quốc mọc lên rất nhiều để phục vụ lớp người mới đến chưa quen với món ăn Pakistan. Người Pakistan, nhận thấy cơ hội làm ăn hấp dẫn với ông hàng xóm to lớn này, cũng đổ xô đi học tiếng Trung ở các trung tâm dạy tiếng Quan thoại. “Ngày càng có nhiều người tìm tới Pakistan sau khi khởi động Hành lang CPEC. Họ thường xuyên đi tìm đối tác mới để hợp tác kinh doanh”, bà Ami Quin, chủ một tiệm ăn, một nhà nghỉ dành riêng cho công nhân của hãng viễn thông ZTE của Trung Quốc tại Islamabad, nhận định.

Những người Trung Quốc đã đến làm ăn ở Pakistan trước khi dự án Hành lang CPEC được khởi động năm 2014 thì nay sắm vai trò “tư vấn”, sử dụng kinh nghiệm và quan hệ đã có để dẫn dắt những doanh nhân mới tới đi qua những thủ tục hành chính rối rắm hoặc nối kết họ với các đối tác Pakistan. Nhiều người nói rằng, để có được các giấy phép của chính phủ hoặc đẩy nhanh thủ tục nhập khẩu, các doanh nhân Trung Quốc thường phải đưa hối lộ – một hành vi họ đã quá quen thuộc khi còn làm ăn ở Trung Quốc. “Đây là một trong những lý do tại sao người Trung Quốc chúng tôi cảm thấy thoải mái ở đây. Chúng tôi biết cách xử lý tình trạng này”, một doanh nhân nói.

Lý do khác là tiền. Pan Denghao, một kỹ sư xây dựng 25 tuổi đang tham gia xây dựng sân bay mới của thủ đô Islamabad, than phiền về cái nóng khủng khiếp của Pakistan nhưng cho rằng, công việc và tiền lương ở đây vượt qua những gì mà giới trẻ như anh kỳ vọng ở Trung Quốc. “Mỗi năm ở Trung Quốc có rất nhiều người trẻ tốt nghiệp cao đẳng và đại học nhưng cơ hội việc làm rất hạn chế”. Bà Yang, phụ trách Công ty Zaozhuang Xincai Services – một công ty chuyên tuyển dụng nhân sự người Trung Quốc, cho rằng ở Pakistan công nhân Trung Quốc có thể được trả lương cao gấp bốn lần ở quê nhà, cho nên nguy cơ an ninh từ những tổ chức khủng bố như IS vẫn không ngăn cản được dòng người Trung Quốc đổ xô đi kiếm việc làm ở Pakistan. “Mối quan tâm hàng đầu [của họ] là tiền lương cao hay thấp, khi nào được nhận tiền, sau đó mới đến chuyện an ninh, an toàn”.

(Theo Reuters)

 

Advertisements

Trả lời

Mời bạn điền thông tin vào ô dưới đây hoặc kích vào một biểu tượng để đăng nhập:

WordPress.com Logo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản WordPress.com Đăng xuất / Thay đổi )

Twitter picture

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Twitter Đăng xuất / Thay đổi )

Facebook photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Facebook Đăng xuất / Thay đổi )

Google+ photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Google+ Đăng xuất / Thay đổi )

Connecting to %s