Những sáng tạo thông minh tăng tốc chuyển đổi năng lượng tại Đông Nam Á

English: 7 smart innovations from Southeast Asia to speed up the energy transition

Từ bóng đèn mặt trời bằng chai cho đến lưới điện mặt trời quy mô nhỏ, báo Eco-Busiess khám phá những công nghệ sáng tạo ở Đông Nam Á mà có thể đem đến nguồn năng lượng sạch tương lai cho khu vực có nguy cơ tổn thương bởi biến đổi khí hậu

Đông Nam Á là khu vực đang phát triển rất nhanh trong giai đoạn đáng buồn của lịch sử nhân loại
Khi biến đổi khí hậu xảy ra không ngừng , khu vực Đông Nam Á với 641 triệu người cần phải vạch ra một con đường phát triển tách rời mô hình kinh tế quá khứ phụ thuộc vào nhiên liệu hoá thạch trong khi nhiệt độ toàn cầu tương lai đang tăng lên khoảng 3 độ C với tốc độ phát thải hiện nay

Nhóm nước hải đảo có thể bị ảnh hưởng nhiều hơn so với bất cứ khu vực khác trên Trái Đất do mực nước biển dâng cao và khí hậu khắc nghiệt. Tuy nhiên chuyển đổi sử dụng năng lượng tái tạo sẽ là cơ hội cho Đông Nam Á tránh bị ảnh hưởng của những hiện tượng do biến đổi khí hậu gây ra
Báo Eco-Business tìm ra được 7 giải pháp sang tạp xanh ở Đông Nam Á có thể giúp khu vực có một tương lại tươi sáng hơn và an toàn hơn

1. Chai nước phát sáng bằng năng lượng mặt trời, dự án 1 lít ánh sáng, tại Philippines

Trong một thị trường không đắt đỏ, có sẵn và dễ dàng nhân rộng hệ thống chiếu sáng, có một vài công nghệ chiếu sáng tốt hơn là những chai nước phát sáng bằng năng lượng mặt trời. Dự án Một lít ánh sáng (theo tiếng Tagalog của Philipin: Isang Litrong Liwanag) là một dự án chiếu sáng bằng năng lượng mặt trời được phát triển bởi tổ chức phi lơi nhuận Myshelter Foundation của Philippines

Vào ban ngày, những chai nhựa được đổ đầy nước phát sáng trong nhà bằng khúc xạ ánh sáng. Ban đêm, chai nước này phát sáng bằng pin năng lượng mặt trời. Rất dễ để gắn trên những mái nhà, những chai nước này có thể phát sáng cho một căn phòng cỡ bằng một bóng đèn sợi đốt 40W thông thường mà không sử dụng bất cứ nguồn điện nào. Những bóng đèn này cũng an toàn hơn các bóng đèn phát sáng truyền thống như đèn dầu, loại đèn có thể gây ra hỏa hoạn và các vấn đề hô hấp
Cách mà những chai nước phát sáng bằng năng lượng mặt trời đã đến là một câu chuyện thành công trong nguồn tài nguyên mở. Công nhân cơ khí người Brazil, Alfredo Moser đã phát minh ra “Bóng Đèn Moser” vào năm 2002 khi đó ông kết hợp một chai nhựa cũ, một tấm tôn, nước và chất tẩy trắng để giúp cộng đồng của ông đối phó với mất điện thường xuyên

Ngoài việc kiếm thêm vài đồng đô la từ việc giúp những hàng xóm của lắp các bóng đèn , Moser đã chọn không lấy lợi nhuận từ phát minh của mình. Năm 2011, một doanh nhân xã hội, Illac Diaz đã biết đến phát minh này, với một chút kiến thức kỹ thuật, Illac Diaz đã lắp thêm tấm pin mặt trời vào “Bóng đèn Moser”, để những bóng đèn này có thể sử dụng cả vào ban đêm

Hiện tại, dự án phi lợi nhuận đã bắt đầu tuyển những tình nguyện viên để đào tạo cộng động sản xuất và lắp đặt các chai nước phát sáng bằng năng lượng mặt trời này, việc này đang mang lại lợi ích cho gần 145,200 hộ gia đình tại Philippines và 208,400 hộ gia đình ở 14 quốc gia khác nhau trên thế giới

Ở Đông Nam Á, nơi có khoảng 125 triệu người sống ngoài lưới điện và rất nhiều người khác không được tiếp cận nguồn cung cấp năng lượng đảm bảo , những chai nước phát sáng bằng năng lượng mặt trời có tiềm năng, khá là theo đúng nghĩa, làm tươi sáng cuộc sống của những người thiếu điện

2. Kiến trúc làm mát thụ động, khu nghỉ dưỡng The Floating Leaf, Bali, Indonisia

The Floating Leaf – Lá nổi – ở Bali, Indonesia là một trong những khu nghỉ dưỡng ở Đông Nam Á nơi điều hòa không khí không thổi ầm ầm vào khách du lịch đang vã mồ hôi. Thực tế, 80% khu nghỉ dưỡng không có máy điều hòa.
Thay vào đó, khu nghỉ dưỡng sinh thái này cố gắng giảm nhiệt độ xung quanh bằng cách tự nhiên qua tích hợp những bức tường xanh sống vào các tòa nhà, và xây dựng xung quanh phòng khách để cải thiện lưu thông không khí và giảm hơi nóng từ khu vực bề mặt bên ngoài bởi mặt trời

Vị trí của khu nghỉ dưỡng được chọn một cách kỹ lưỡng sau năm năm nghiên cứu vùng vi khí hậu (nơi có khí hậu khác với khu vực xung quanh) và được đặt tại nơi để đón gió đi qua vùng này. Điểm nhấn của resort làm mát thụ động là căn phòng yoga mở với 185 mét vuông. Các luồng gió trời được hút vào từ hai bên và hơi ấm thoát ra từ khe hở trên mái nhà
Trong khi căn phòng được trang bị quạt trần, chủ sở hữu khu nghỉ dưỡng Mikaku Doliveck nói với báo Eco-Business rằng họ hiếm khi cần dùng quạt trần

3 Tích hợp lưới điện quy mô nhỏ, Công ty Yoma Micro Power, Myanmar

Myanmar, là một trong những nước có tỉ lệ điện khí hóa thấp nhất Châu Á, có kế hoạch đầy tham vọng đạt được tiếp cận năng lượng toàn quốc vào năm 2030. Nhưng thách thức đó là, phần lớn người dân Myanmar (Miến Điện) sống ở những khu vực nông thôn cách xa lưới điện chính và nhu cầu tiêu thụ năng lượng thấp của hộ gia đình ở nông thôn có nghĩa là điện có thể bị đắt và không có tính kinh tế để mở rộng lưới điện đến những vùng (sâu xa) này

Công ty Yoma Micro Power ở Singapore có một giải pháp cho bài toán khó khăn về năng lượng này: lưới điện siêu nhỏ

Lưới điện quy mô nhỏ được phi tập trung bởi những nhà máy điện để sản xuất điện địa phương và nguồn năng lượng của công ty Yoma từ pin mặt trời được bổ sung dự phòng máy phát điện diesel cung cấp chỉ 4% toàn bộ năng lượng được yêu cầu
Mỗi nhà máy được mong đợi sản xuất điện với lượng khí thải cacbon ít hơn 22.5 tấn so với phát điện dùng động cơ diesel

Kế hoạch là xây dựng lưới điện quy mô nhỏ gần trạm phát sóng đã mọc lên khắp đất nước trong những năm gần đây do sự phát triển ngành viễn thông ở Myanmar và trực tiếp cung cấp năng lượng từ lưới điện quy mô nhỏ đến cộng đồng vùng lân cận. Bằng cách đó, người dân vẫn nhận được điện không cần kết nối đến lưới điện quốc gia

Cho đến nay, tổ chức Yoma đã lắp đặt 51 lưới điện quy mô nhỏ và kế hoạch phân phối 200 thiết bị khác vào cuối năm nay. Trong dài hạn, lưới điện quy siêu nhỏ có thể kết nối vào lưới điện chính
Bởi vì cộng đồng địa phương tập hợp lại ngăn chặn sự phát triển của các dự án than và thủy điện mới nổi lên ở đất nước của 53 triệu dân, lưới điện mặt trời quy mô nhỏ có thể là giải pháp hiệu quả nhất về giá và bền vững cho Myanmar đạt được tham vọng điện khí hóa nông thôn

4 Xe máy điện, Eclimo, Malaysia

Trong sự vội vã để phát triển nhanh, nhiều thành phố ở Đông Nam Á đang nghẹt thở bởi ô nhiễm không khí và tiếng ồn của động cơ xe máy diesel, khi nhiều người di cư đến các thành phố vốn đã chật ních để tìm kiếm việc làm

Mỗi năm, Đông Nam Á mua ít nhất 12 triệu chiếc xe máy và xe tay ga và sự phát triển công ty xe điện ở Malaysia, công ty Eclimo, muốn đánh vào thị trường bằng xe máy điện để làm sạch không khí ở các thành phố lớn của Đông Nam Á

Eclimo, viết tắt từ Eco Life Mobility, nhận ra giá của xe máy điện là cao so với khách hàng của xe này – ước tính giá bán lẻ cho một chiếc xe máy điện (e-scooter) là khoảng 18.000 RM (4.300 USD) – vì thế, hãng đã giới thiệu mẫu xe cho thuê ở Penang tại đây người đi làm có thể thuê một chiếc xe máy điện với giá hợp lý hơn, 50RM (11.9444USD) một ngày.

Sạc điện cho xe máy điện không yêu cầu thiết bị sạc đặc biệt, Pin dự phòng của Eclimo cắm là chạy, sạc dư phòng cũng có thêm khả năng sạc bằng năng lượng mặt trời, có thể được sạc trong 4 giờ qua bất kỳ ổ cắm điện AC nào

Công ty đang tìm cách để mở rộng sự có mặt ở Malaysia bằng cách cho thuê xe máy điện đến các công ty có tầm ảnh hưởng từ những ngành khác nhau, và đã có chuỗi cửa hàng thức ăn nhanh như KFC, khu nghỉ dưỡng Leisure Farm, cảnh sát hoàng gia Malaysia, các hội đồng thành phố và điều hành chung cư là những khách hàng của Eclimo

5. Công nghệ canh tác thẳng đứng Sky Greens, Singapore

Để tìm kiếm cách tiết kiệm năng lượng hơn để nuôi sống thế giới, nông dân khắp nơi đang tìm các giải pháp kĩ thuật nông nghiệp để thay đổi các thực hành trong canh tác. Sky Greens, công ty tại Singapore, cung cấp công nghệ canh tác thẳng đứng đã mở rộng giải pháp trong nông nghiệp đó là tiết kiệm năng lượng và nước, đưa kỹ thuật nông nghiệp lên một tầm mới

Như một viễn cảnh không tưởng, những dãy tháp rau vô tận được xếp sát nhau trong trang trại thẳng đứng ngoài trời. Trên mỗi tháp rau có 38 tầng rau xanh ngập trong dung dịch giàu dinh dưỡng. Để đảm bảo mỗi cây có đủ ánh sáng mặt trời phát triển, tháp quay chậm trong ngày bằng một hệ thống thuỷ lực mà chỉ cần nửa lít nước và 40W điện để vận hành, tương đương với một bóng đèn điện

Sản phẩm rau làm ra từ trang trại thẳng đứng cũng không chứa thuốc trừ sâu và thuốc diệt cỏ hoá học

Hiện nay, Sky Greens đang bán rau ở các siêu thị địa phương. Cty đã chạy thử chương trình ở Bangkok và nhiều thành phố ở Trung Quốc với những kế hoạch để đưa công nghệ này tới các thành phố khắp thế giới

6. Công nghệ giải pháp chuyên sâu tiết kiệm năng lượng cho các khách sạn, Singapore

Các khách sạn ở vùng nhiệt đới thường bị áp lực bởiđiều hòa không khí thổi ầm ầm giúp khách hàng hài
lòng, thường chịu chi phí nặng và tổn hại môi trường. Khi nhiệt độ trong vùng tiếp tục tăng, tối ưu hóa năng lượng là ưu tiên hàng đầu

Công ty khởi ngiệp quản lý năng lượng SensorFlow có trụ sở ở Singapore đã vạch ra lộ trình để ngành công nghiệp khách sạn sạch hơn, công ty đã phát triển một lượng lớn dữ liệu giải pháp có thể tiết kiệm đến 30% năng lượng, công nghệ này sử dụng mạng cảm biến không dây để theo dõi thay đổi môi trường trong phòng khách sạn để tăng tiết kiệm năng lượng.

Thiết bị hoạt động ra sao? SensorFlow theo dõi nhiệt độ phòng và tự động tắt điều hòa khi phòng khách sạn không có người, tiết kiệm khoảng 8.300 kWh một tháng. Hệ thống có thể tuỳ chỉnh để tăng nhiệt độ khi khách vắng mặt và quay lại mức nhiệt độ thoải mái khi khác quay trở lại. Điều này làm giảm tiêu thụ năng lượng mà không ảnh hưởng tới sự thoải mái của khách trong phòng.

Thực tế trung bình khách ở khách sạn thích nhiệt độ phòng từ giữa 22 đến 23 độ C, khách sạn có thể đặt nhiệt độ thấp nhất là 21 độ C bằng công nghệ SensorFlow. Cảm biến bản quyền của SensorFlow có thể phát hiện độ ẩm trong phòng và chủ động tránh sự bùng phát của nấm mốc. Đầu năm nay, công ty công nghệ làm sạch đã huy động thành công 2.7 triệu USD trong quỹ series A, vốn sẽ được sử dụng để mở rộng hoạt động cho các khách hàng tại Singapore và thúc đẩy thâm nhập thị trường mởí
trong khu vực.

7 Sử dụng khí cacbon từ các khu công nghiệp để phát triển vi tảo, Thái Lan

Ít người sẽ nghĩ đến thiết lập nông trại đô thị trên đỉnh của một khách sạn, huống chi việc thu hoạch vi tảo ăn được. Nhưng 10 năm trước, kỹ sư Saumil Shah khao khát lập trang trại trên đỉnh khách sạn khi ông lập ra EnerGaia, một công ty khởi nghiệp công nghệ sạch ở Thái với tầm nhìn cho tương lai sản xuất thực phẩm. Sản phẩm đầu tiên là một vi khuẩn lam có giá trị dinh dưỡng cao biết đến tên gọi là tảo xoắn. Trong khi không chắc, Shah tin rằng siêu thực phẩm tảo xoắn có thể cạnh tranh sản phẩm thay thế thịt khác trong tương lai

Công ty tự hào về công nghê của mình sử dụng hiệu quả năng lượng và ít phát thải carbon. Về mặt năng lượng, EnerGaia không để thứ gì bị lãng phí, sử dụng khí thải carbon từ khu công nghiệp để sục khí và pha trộn để nuôi dưỡng tảo. Hơn thế nữa, lò phản ứng sinh học độc quyền chỉ yêu cầu 150l nước để sản xuất 1 kg sản phẩm

Công ty quản lý để tránh mua đất bằng cách lập ra các nông trại trên mái nhà chưa sử dụng trước đây. Những vị trí này lý tưởng vì nhiệt độ cao và mặt trời trực tiếp tạo điều kiện cho quá trình quang hợp, quá trình này cần thiết cho sự phát triển của tảo xoắn

Từ khi thành lập vào năm 2009, công ty đã mở rộng hoạt động đến Indonesia, Ấn Độ, Bangladesh và Việt Nam, EnerGaia cũng đang trong quá trình sản xuất tảo xoắn ở khu vực nông thôn cộng tác với quỹ Bill & Melinda Gates.

Minh Hoàng dịch

Trả lời

Mời bạn điền thông tin vào ô dưới đây hoặc kích vào một biểu tượng để đăng nhập:

WordPress.com Logo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản WordPress.com Đăng xuất /  Thay đổi )

Google photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Google Đăng xuất /  Thay đổi )

Twitter picture

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Twitter Đăng xuất /  Thay đổi )

Facebook photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Facebook Đăng xuất /  Thay đổi )

Connecting to %s