Ba cách Facebook có thể giảm tin tức giả mạo mà không cần kiểm duyệt

English: Three ways Facebook could reduce fake news without resorting to censorship

Công chúng nhận được rất nhiều tin tức và thông tin từ Facebook. Một số trong đó là tin giả mạo. Đó là một vấn đề cho người dùng trang web, và cho chính  công ty Facebook.

Chủ tịch và đồng sáng lập Facebook Mark Zuckerberg cho biết công ty sẽ tìm cách để giải quyết vấn đề này, mặc dù ông đã không thừa nhận mức độ nghiêm trọng của nó. Nhưng trớ trêu thay, ông đã thực hiện thông báo này trong một bài đăng Facebook được bao quanh – ít nhất là đối với một số người xem – bởi mục tin tức giả mạo.

Các công ty công nghệ đầu tiên với quyền lực tương tự đã nắm được cách kiểm soát vấn đề này, chẳng hạn như Google, đã làm việc nỗ lực trong nhiều năm để loại bỏ thông tin chất lượng thấp trong các kết quả tìm kiếm của họ. Nhưng Facebook đã không có những động thái tương tự để giúp người dùng.

Facebook có thể làm gì để đáp ứng nghĩa vụ xã hội của mình trong việc phân loại thông tin cho 70% người sử dụng internet truy cập Facebook? Nếu trang web là nơi mọi người ngày càng dùng nhiều để nhận được tin tức, công ty có thể làm những gì mà không cần đứng ra làm trọng tài cuối cùng của sự thật? Công việc của tôi là một giáo sư nghiên cứu thông tin cho thấy có ít nhất ba lựa chọn.

Vai trò của Facebook

Facebook nói rằng họ là công ty công nghệ, không phải là một công ty truyền thông. Mục tiêu chính của công ty là lợi nhuận, chứ không phải là mục tiêu cao cả như sản xuất thông tin chất lượng cao để giúp các thông tin được truyền bá trên thế giới.

Tuy nhiên, các bài viết trên trang web, và các cuộc trò chuyện cả online và offline, đang ngày càng có nhiều sự tham gia với diễn thuyết công cộng của chúng ta và chương trình nghị sự chính trị của quốc gia. Vì vậy, công ty đó có nghĩa vụ xã hội sử dụng công nghệ của mình để thúc đẩy lợi ích chung.

Để phân biệt sự thật từ sự dối trá, tuy nhiên, có thể khó khăn. Facebook không phải là công ty duy nhất lo ngại về khả năng của mình – và các công ty công nghệ khác – để đánh giá chất lượng tin tức. Các giám đốc của FactCheck.org, một nhóm thực tế kiểm tra thông tin phi lợi nhuận có trụ sở tại Đại học Pennsylvania, nói với Bloomberg News rằng nhiều tuyên bố và những câu chuyện không phải là hoàn toàn sai. Nhiều câu chuyện có cốt lõi là sự thật, ngay cả khi họ đang dẫn dắt vào vấn đề rất sai lạc. Vì vậy, những gì Facebook có thể thực sự làm là gì?

Lựa chọn 1: Dịch chuyển

Một lựa chọn Facebook có thể áp dụng liên quan đến việc sử dụng danh sách hiện có để xác định các trang web đáng tin cậy và không đáng tin cậy. Facebook sau đó có thể cảnh báo những ai muốn chia sẻ bài báo rằng nguồn gốc của bài báo có thể không đáng tin cậy.

Một nhà phát triển công nghệ, đã tạo ra một phần mở rộng cho trình duyệt Chrome cho biết khi nào một trang web bạn đang tìm kiếm có thể là giả mạo. (Ông gọi nó là “BS Detector.”) Trong một hackathon 36 giờ, một nhóm các sinh viên đại học đã tạo ra một phần mở rộng trình duyệt Chrome tương tự cho biết xem trang web bài viết xuất phát từ là một danh sách các trang web đáng tin cậy đã được xác minh, hay là chưa được xác minh.

Những phần mở rộng này cảnh báo trong khi mọi người đang lướt newsfeed của họ. Hiện nay, các phần mở rộng như đã nói ở trên chưa được ứng dụng trên Facebook. Lồng ghép chúng sẽ cung cấp một trải nghiệm liền mạch hơn, và làm cho các dịch vụ có sẵn cho tất cả người dùng Facebook, không chỉ những người cài đặt một trong các phần mở rộng trên máy tính của mình.

Công ty cũng có thể sử dụng các thông tin các phần mở rộng phân tích – hoặc nguồn của họ – để cảnh báo người dùng trước khi họ chia sẻ thông tin không đáng tin cậy. Trong thế giới của thiết kế phần mềm, điều này được biết đến như một “lực đẩy.” Hệ thống cảnh báo giám sát hành vi người dùng và thông báo cho mọi người hay mang lại cho họ một số thông tin phản hồi để giúp thay đổi hành động của mình khi sử dụng phần mềm.

Điều này đã được thực hiện trước đây, nhưng với các mục đích khác. Ví dụ, các đồng nghiệp của tôi tại Đại học Syracuse xây dựng một ứng dụng “cú huých” theo dõi những gì người dùng Facebook đang viết để đăng bài. Nó hiện lên một thông báo nếu các nội dung họ đang viết khiến họ có thể hối tiếc, như một thông điệp tức giận với những lời chửi thề.

Những “cú huých” này là cách nhẹ nhàng nhưng hiệu quả mà họ nhắc nhở mọi người về hành vi để sau đó giúp đỡ họ thay đổi hành vi đó. Các nghiên cứu đã thử nghiệm việc sử dụng các “cú huých” để cải thiện hành vi lành mạnh, nó cho thấy rằng mọi người có thể dễ thay đổi chế độ ăn uống và tập thể dục của họ dựa trên lời nhắc nhở nhẹ nhàng và khuyến nghị. Những “cú huých” có thể có hiệu quả bởi vì nó cung cấp cho con người sự kiểm soát trong khi cũng đem lại cho họ những thông tin hữu ích. Cuối cùng người nhận “cú huých” vẫn quyết định có sử dụng các thông tin phản hồi được cung cấp hay không. “Cú huých” không làm người dùng cảm thấy bị cưỡng chế; thay vào đó, họ đang có tiềm năng nâng cao vị thế.

Lựa chọn 2: Nguồn từ số đông -crowdsourcing

Facebook cũng có thể sử dụng sức mạnh của số đông để giúp đánh giá các nguồn tin tức và cho biết khi tin tức đang được chia sẻ đã được đánh giá và kết quả đánh giá. Một thách thức quan trọng với tin tức giả mạo là nó chơi đùa với những định kiến trong bộ não của chúng ta. Chúng tôi có các phím tắt tinh thần, được gọi là những thành kiến về nhận thức, giúp chúng ta đưa ra quyết định khi chúng ta không có đầy đủ thông tin (dù chúng tôi luôn có đủ), hoặc không đủ thời gian (dù chúng tôi luôn có đủ). Nói chung các phím tắt làm việc tốt cho chúng ta khi chúng ta đưa ra quyết định về tất cả mọi thứ từ tuyến đường lái xe đi làm tới xe để mua. Nhưng, đôi khi, họ không làm đúng chức năng đó. Tin vào tin tức giả mạo là một trong những trường hợp đó.

Điều này có thể xảy ra với bất kỳ ai – ngay cả tôi. Trong mùa bầu cử sơ bộ, tôi đã theo dõi một hashtag Twitter mà ứng cử viên sau đó-chính Donald Trump đã tweet. Một thông báo xuất hiện mà tôi tìm thấy loại gây sốc. Tôi retweet nó với một bình luận chế nhạo sự xúc phạm của nó. Một ngày sau đó, tôi nhận ra rằng đó tweet đó là từ một tài khoản nhại Twitter của Trump đã được xử lý tên, nhưng có một chữ thay đổi.

Tôi bỏ qua nó vì tôi đã rơi vào sự thiên vị xác nhận – xu hướng bỏ qua một số thông tin vì nó đi ngược lại với mong đợi, dự đoán hay linh cảm của tôi. Trong trường hợp này, tôi đã bỏ qua giọng nói nhỏ đã nói với tôi tweet này không thể đượ cviệt bởi Trump, bởi vì tôi tin rằng ông có khả năng sản xuất các thông điệp không thích hợp hơn cả như thế này. Tin tức giả mạo lừa chúng ta cùng cách này.

Một vấn đề khác với tin tức giả mạo là nó có thể được truyền bá rộng rãi hơn nhiều so với bất kỳ sự điều chỉnh có thể đến sau đó. Điều này cũng tương tự như những thách thức đã luôn phải đối mặt trong phòng tin tức khi họ đã báo cáo thông tin sai lệch. Mặc dù họ có cải chính, thường những người đầu tiên tiếp xúc với những thông tin sai lạc không bao giờ nhìn thấy các bản cập nhật, và do đó không biết những gì họ đọc trước đó là sai. Hơn nữa, mọi người có xu hướng níu giữ các thông tin họ gặp đầu tiên; sự điều chỉnh thậm chí có thể phản tác dụng bằng cách lặp lại các thông tin sai và củng cố các lỗi trong tâm trí của người đọc.

Nếu mọi người đánh giá thông tin khi họ đọc nó và chia sẻ những xếp hạng, điểm số thật, giống như các “cú huých”, có thể là một phần của ứng dụng Facebook. Điều đó có thể giúp người dùng tự quyết định xem có nên đọc, chia sẻ hay chỉ đơn giản là bỏ qua. Một thách thức với nguồn từ số đông là mọi người có thể chơi thử các hệ thống này để củng cố và chỉ ra sai số của kết quả. Nhưng, lợi thế của nguồn từ số đông là đám đông cũng có thể đánh giá người xếp hạng, cũng như trên Reddit hay với đánh giá của Amazon, để giảm hiệu ứng và cân nặng của những kẻ gây rối.

Lựa chọn 3: thuật toán khoảng cách xã hội

Cách thứ ba Facebook có thể giúp đỡ sẽ là thuật toán làm giảm sự thiên vị mà hiện nay tồn tại trong Facebook. Các trang web chủ yếu cho thấy các bài viết từ những người mà bạn có liên hệ trên Facebook. Nói cách khác, các thuật toán Facebook tạo ra những gì một số người gọi là bong bóng lọc, một hiện tượng tin tức trực tuyến khiến các học giả quan tâm hàng thập kỷ nay. Nếu bạn đang tiếp xúc chỉ với những người có ý tưởng giống như của bạn, nó dẫn đến sự phân cực chính trị: những người theo chủ nghĩa Tự Do càng sùng chủ nghĩa tự do của họ, và bảo thủ nhận được nhiều sự bảo thủ hơn.

Các bong bóng bộ lọc tạo ra một “buồng tiếng vang,” nơi mà những ý tưởng tương tự dội lại xung quanh vô tận, nhưng những thông tin mới lại khó có thể tiếp cận được. Đây là một vấn đề khi buồng khối vang chặn các thông tin khắc phục hoặc thông tin đã qua kiểm tra.

Nếu Facebook mở ra thêm thông tin đi vào newsfeed của một người từ một tập hợp ngẫu nhiên của những người trong mạng lưới xã hội của họ, nó sẽ làm tăng cơ hội mà thông tin mới, thông tin thay thế và thông tin mâu thuẫn sẽ chảy trong mạng lưới đó. Số lượng bạn bè trung bình của người dùng trong mạng Facebook là 338. Mặc dù nhiều người trong chúng ta có bạn bè và gia đình, những người chia sẻ các giá trị và niềm tin chung, họ cũng có người quen và người lạ là một phần của mạng Facebook – những người có quan điểm trái ngược. Nếu thuật toán của Facebook mang lại nhiều hơn những quan điểm vào mạng lưới của chúng ta, các bong bóng lọc sẽ tốt hơn.

Tất cả các lựa chọn này đều nằm trong khả năng của các kỹ sư và nhà nghiên cứu tại Facebook. Họ sẽ trao quyền cho người sử dụng để đưa ra quyết định tốt hơn về các thông tin mà họ chọn để đọc và chia sẻ với các mạng xã hội của họ. Là một nền tảng hàng đầu cho phổ biến thông tin và một cỗ máy truyền tải văn hóa xã hội và chính trị thông qua việc đối thoại và chia sẻ thông tin, Facebook không cần phải là trọng tài cuối cùng của sự thật. Nhưng nó có thể sử dụng sức mạnh mạng xã hội của mình để giúp người dùng đo lường giá trị của các vật trong bối cảnh các dòng nội dung mà họ phải đối mặt.

Trả lời

Mời bạn điền thông tin vào ô dưới đây hoặc kích vào một biểu tượng để đăng nhập:

WordPress.com Logo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản WordPress.com Đăng xuất /  Thay đổi )

Google photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Google Đăng xuất /  Thay đổi )

Twitter picture

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Twitter Đăng xuất /  Thay đổi )

Facebook photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Facebook Đăng xuất /  Thay đổi )

Connecting to %s