THÀNH THẬT TRONG KHOA HỌC

Chào các bạn,

Từ “khoa học” ở đây có nghĩa rộng mà Việt Nam hay dùng, như là có bạn đã nói về mình: “Nhà khoa học mà cũng làm thơ”. Tức là, luật gia cũng là nhà khoa học, kinh tế gia, nhà xã hội học, tâm lý gia… đều là nhà khoa học, không nhất thiết là chỉ người làm trong phòng thí nghiệm với kính hiển vi và cả lô ống nghiệm đủ màu mới là nhà khoa học.

Và người làm khoa học—đủ mọi ngành nghề — nói dối trong nghề nghiệp của mình là chuyện thường.

Ví dụ: Các nhà khoa học (“chuyên gia” về các sản phẩm GMO) làm việc cho Monsanto, hay được Monsanto tài trợ các chương trình nghiên cứu, hay không muốn động chạm Monsanto để sau này còn có thể vào làm việc cho Monsanto, hay còn muốn làm việc trong ngành nông nghiệp ở Mỹ… thì thường nói ủng hộ sản phẩm của GMO của Monsanto. Monsanto có rất nhiều quyền lực, có thể đì một chuyên gia cả đời nếu Monsanto muốn.

Các kinh tế gia cũng vậy, tùy theo ai trả tiền cho mình để nói, thì mình nói về hướng của người đó. Ví dụ: kinh tế gia do các nghiệp đoàn lao động của Mỹ thuê sẽ nói nhập cảng hàng VN giá rẻ sẽ tai hại đến kinh tế Mỹ như thế nào. Kinh tế gia do Việt Nam thuê sẽ nói nhập cảng hàng VN có lợi cho người tiêu thụ của nước Mỹ thế nào.

Vợ chồng đánh nhau ra tòa, chuyên gia tâm lý của chồng sẽ nói bà vợ làm cho ông ấy điên hằng ngày thế nào, chuyên gia tâm lý của vợ sẽ nói ông chồng đánh và làm tai hại tâm lý cho bà vợ thế nào.

Nói chung là làm khoa học cũng nói dối thường xuyên về nghề nghiệp của mình, hoặc nếu không nói dối thì chỉ nói một nửa của sự thật.

Trong những trường hợp liên quan đến một công ty có thanh thế bao trùm cả thế giới, hay một tổ chức cầm quyền bao trùm cả một nước, chuyên gia nói theo tổ chức quyền lực là chuyện thường.

(Luật sư thì không được nói dối, nhưng chỉ có thể nói một chiều (tức là một nửa) để bảo vệ thân chủ, và nửa kia thì thuộc nhiệm vụ của luật sư bên kia lôi ra để bảo vệ thân chủ bên kia. Và hai bên như thế thì công lý sẽ tròn đầy, ít nhất là trên lý thuyết. Trên thực tế, bên có tiền thuê luật sư lão thành, bên ít tiền thuê luật sư mới ra trường; trong trường hợp này thì đôi khi công lý không được tròn đầy).

Đặc biệt trong những vấn đề cạnh tranh chính trị, phe này nói dối 100% hay chỉ nói nửa sự thật về phe kia là chuyện đương nhiên, như là tín hữu đọc kinh hằng ngày. (Chính vì vậy mà mình rất kỵ chính trị và làm chính trị).

Cho nên các bạn khoa học gia, rất có thể bạn đang nói dối hay chỉ thật một nửa mà bạn không biết, vì bạn chẳng nghĩ đến điều này bao giờ.

Đạo đức nghề nghiệp đòi hỏi chân thật đó các bạn.

Chúc các bạn luôn lấy đạo đức làm đầu.

Mến,

Hoành

© copyright 2014
Trần Đình Hoành
Permitted for non-commercial use

Advertisements

Trả lời

Mời bạn điền thông tin vào ô dưới đây hoặc kích vào một biểu tượng để đăng nhập:

WordPress.com Logo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản WordPress.com Đăng xuất /  Thay đổi )

Google photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Google Đăng xuất /  Thay đổi )

Twitter picture

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Twitter Đăng xuất /  Thay đổi )

Facebook photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Facebook Đăng xuất /  Thay đổi )

Connecting to %s