Vật đổi sao dời nơi cửa sông – 5 kỳ

Nơi cửa sông đã mất

23/10/2015 10:30 GMT+7

TTChính xác hơn là cả dòng Ba Thắc (Bassac) dài rộng, “lội không tới bờ, lặn không tới đáy” như ký ức của nhiều kỳ lão ở miệt đồng bằng sông nước Cửu Long, giờ đã biến đi đâu?

Bản đồ Sóc Trăng năm 1891 rõ ràng với cửa Ba Thắc ra Biển Đông
Bản đồ Sóc Trăng năm 1891 rõ ràng với cửa Ba Thắc ra Biển Đông

Cửu Long chín cửa sông, nay đã mất một. Ba Thắc đâu rồi? Để có câu trả lời, chúng tôi tìm tới UBND xã An Thạnh Nam, huyện Cù Lao Dung (Sóc Trăng), nơi cửa sông Ba Thắc từng tồn tại trong một thời gian dài.

Cửa sông Ba Thắc: chỉ còn trong ký ức

Trải tấm bản đồ địa giới xã lên mặt bàn, chỉ vào khu vực cửa sông Cồn Tròn hiện hữu, ông Nguyễn Chí Dũng – chủ tịch UBND xã An Thạnh Nam – diễn giải: “Có lẽ cửa sông Ba Thắc ngày trước là đây, nhưng khi ấy cồn Tròn, cồn Khỉ chưa nổi lên chia tách dòng chảy”.

Vậy còn cả một dòng Ba Thắc dài rộng giờ ở đâu? Chúng tôi thắc mắc. Tiếp tục đọc “Vật đổi sao dời nơi cửa sông – 5 kỳ”

Những điểm chính trong tuyên bố khí hậu Mỹ – Trung (9/2015)

English: CSIS – Key Takeaways from Today’s U.S.-China Climate Announcement

Ngày 25/9/2015, tổng thống Mỹ Barack Obama và chủ tịch nướcTrung Quốc Xi Jinping nhân dịp cuộc gặp mặt song phương cấp cao của hai nước để một lần nữa gửi đi thông điệp mạnh mẽ về cam kết của Mỹ và Trung Quốc trong việc đối phó với biến đổi khí hậu. Hai nhà lãnh đạo, trong một tuyên bố chung, vạch ra một loạt các hành động trong nước và đóng góp tài chính nhằm thực hiện công bố chung lịch sử về khí hậu được đưa ra tháng mười một năm ngoái 2014. Trung Quốc quyết định công bố các chính sách mới đầy tham vọng của mình tại Washington hơn là ở Bắc Kinh, có vẻ như định gửi một thông điệp tới cả Quốc hội Mỹ và các nhà đàm phán khí hậu trên toàn thế giới rằng họ không thể tiếp tục lấy Trung Quốc làm cái cớ để không hành động.

Câu hỏi 1: Thông báo ngày hôm nay được xây dựng từ cuộc gặp song phương cấp cao tháng 11 năm ngoái – 2014 như thế nào? Tiếp tục đọc “Những điểm chính trong tuyên bố khí hậu Mỹ – Trung (9/2015)”

Kêu gọi hành động vì khí hậu từ các quốc gia dễ bị tổn thương nhất – Nhóm V20

English: Call for Climate Action from Most Vulnerable Nations – The V-20

“Các thành viên của V20 bao gồm: Afghanistan, Bangladesh, Barbados, Bhutan, Costa Rica, Ethiopia, Ghana, Kenya, Kiribati, Madagascar, Maldives, Nepal, Philippines, Rwanda, Saint Lucia, Tanzania, Timor-Leste, Tuvalu, Vanuatu và Việt Nam “

Globe – Net, ngày 15/10/2015 – Một nhóm mới đang kêu gọi một sự huy động đáng kể nguồn tài chính công và tư cho hành động vì khí hậu ở cấp quốc tế, khu vực và quốc gia trước các cuộc đàm phán COP21 ở Paris.

“Nhóm 20 nước dễ bị tổn thương” (V20), là một nhóm các quốc gia đại diện cho gần 700 triệu người đến từ 20 quốc gia được coi là dễ bị tổn thương nhất từ những ảnh hưởng của biến đổi khí hậu.

Được dẫn đầu bởi Philipin, nhóm V20 tuyên bố rằng họ đại diện cho những quốc gia dễ bị tổn thương nhất trước biến đổi khí hậu – những quốc gia có thu nhập thấp và trung bình, kém phát triển, khô cằn, vùng eo đất, không có biển, vùng núi, các quốc đảo nhỏ đang phát triển đến từ Châu Phi, Châu Á, vùng Caribbean, Mỹ Latin và Thái Bình Dương.

Nhóm V20 được hình thành thiết lập từ những quốc gia dễ bị ảnh hưởng nhất bởi biến đổi khí hậu để cùng chia sẻ và nhân rộng các phương pháp tiếp cận sáng tạo đối với vấn đề tài chính cho khí hậu, sáng kiến được đưa ra bởi những quốc gia dễ bị ảnh hưởng nhất bởi biến đổi khí hậu. Tiếp tục đọc “Kêu gọi hành động vì khí hậu từ các quốc gia dễ bị tổn thương nhất – Nhóm V20”

US Clean Power Plan Final Rule – States ready to rally against Obama’s reviled climate plan

US EPA
EPA Administrator, Gina McCarthy, signed the following notice on August 3, 2015, and EPA is submitting it for publication in the Federal Register (FR). While we have taken steps to ensure the accuracy of this Internet version of the rule, it is not the official version of the rule for purposes of compliance. Please refer to the official version in a forthcoming FR publication, which will appear on the Government Printing Office’s FDSys website and on Regulations.gov in docket No. EPA-HQ-OAR-2013-0602. Once the official version of this document is published in the FR, this version will be removed from the Internet and replaced with a link to the official version. Tiếp tục đọc “US Clean Power Plan Final Rule – States ready to rally against Obama’s reviled climate plan”

Water resources, eroding land need saving

Updated  September, 28 2015 09:09:38
 Water management has become a major topic of discussion in recent years among Viet Nam’s lawmakers, experts and society. The country has been struggling to deal with water-related issues such as a rising sea level, land subsidence and saline intrusion in the Mekong Delta. Lawmakers and experts shared their views on water management with Viet Nam News reporters Thu Van and Hoang Anh.
Nguyen Thai Lai

Nguyen Thai Lai, deputy Minister of Natural Resources and Environment

What are the major problems that Viet Nam is facing in water management?

There is an actual risk of the degradation and depletion of water resources due to the impact of climate change and an increase in the exploitation and use of water in upstream countries. It is shown on the following aspects: Tiếp tục đọc “Water resources, eroding land need saving”

Renewables to lead world power market growth to 2020

GLOBE-NET: ISTANBUL, 2 October – Renewable energy will represent the largest single source of electricity growth over the next five years, driven by falling costs and aggressive expansion in emerging economies, the IEA said Friday in an annual market report.

Pointing to the great promise renewables hold for affordably mitigating climate change and enhancing energy security, the report warns governments to reduce policy uncertainties that are acting as brakes on greater deployment.

Renewables are poised to seize the crucial top spot in global power supply growth, but this is hardly time for complacency,” said IEA Executive Director Fatih Birol as he released the IEA’s Medium-Term Renewable Energy Market Report 2015 (MTRMR) at the G20 Energy Ministers Meeting.

“Governments must remove the question marks over renewables if these technologies are to achieve their full potential, and put our energy system on a more secure, sustainable path.”

Renewable electricity additions over the next five years will top 700 gigawatts (GW) – more than twice Japan’s current installed power capacity. Tiếp tục đọc “Renewables to lead world power market growth to 2020”

Mất tiền 
vì thiếu… lũ

08/10/2015 12:45 GMT+7

TTNhững năm trước thời điểm này lũ đã về nhưng năm nay nước mới “lé đé” mặt ruộng. Người dân miền Tây thiệt hại đủ thứ bởi lũ không về.

Lũ không về, người dân kéo lưới nhưng lưới trống không - Ảnh: Đức Vịnh
Lũ không về, người dân kéo lưới nhưng lưới trống không – Ảnh: Đức Vịnh

Dọc quốc lộ 62 từ TP Tân An (Long An) về hướng biên giới Tây Nam, thời điểm này những năm trước nước đã ngập trắng đồng. Nhưng hiện tại hai bên đường vẫn là màu xanh của lúa chét vừa lên lại sau đợt gặt vụ hè thu.

Phải chú ý lắm mới thấy nước mấp mé ở một vài cánh đồng năn mọc dại ven đường. Tiếp tục đọc “Mất tiền 
vì thiếu… lũ”

Biến đổi khí hậu đe dọa sụp đổ tài chính toàn cầu

ENGLISH: Climate change threatens global financial crash

Các giám đốc ngân hàng có ảnh hưởng nhất thế giới cho biết một sự chuyển đổi trật tự từ nhiên liệu hóa thạch sang năng lượng tái tạo là cần thiết để tránh tình trạng hỗn loạn trên thị trường chứng khoán thế giới.

Climate change threatens global financial crash

Mark Carney, Chủ tịch Ủy ban ổn định tài chính các nước G20 đã đưa ra một cảnh báo rằng biến đổi khí hậu có thể làm cho thị trường chứng khoán thế giới và các ngân hàng không ổn định, dẫn tới một sự sụp đổ tài chính.

Carney, cũng chính là Thống đốc Ngân hàng Anh, đặc biệt cảnh báo về những ảnh hưởng lên thị trường nếu xảy ra bán tháo và có một sụt giảm giá trị cổ phần trong những công ty nhiên liệu hóa thạch và các ngành công nghiệp tạo ra rất nhiều carbon dioxide. Tiếp tục đọc “Biến đổi khí hậu đe dọa sụp đổ tài chính toàn cầu”

Tính đàn hồi của cơ sở hạ tầng đối với thảm họa

Engish: Infrastructure Resilience to Disasters

Kiến trúc hệ thống cơ sở hạ tầng mang tính đàn hồi sẽ đòi hỏi những nỗ lực phối hợp của các kỹ sư và các nhà khoa học xã hội.

Xã hội đô thị phụ thuộc nặng nề vào hoạt động hợp lý của hệ thống cơ sở hạ tầng như là hệ thống cung cấp điện, nước sạch, và hệ thống giao thông. Thường thì không thể thấy được, nhưng sự phụ thuộc này trở nên hiển nhiên một cách đau lòng khi hệ thống cơ sở hạ tầng sụp đổ trong các thảm hoạ. Hơn nữa, do tính hệ thống của cơ sở hạ tầng, thiệt hại ở một vị trí có thể gây gián đoạn dịch vụ trong một hệ thống rộng hơn về địa lý. Sự gián đoạn về mặt xã hội gây ra bởi sự sụp đổ cơ sở hạ tầng vì vậy cao một cách không tương xứng so với thiệt hại vật chất thực tế.

Các kỹ sư từ lâu đã cố gắng kiến trúc cơ sở hạ tầng để chịu đựng các lực cực mạnh, nhưng mới đây họ đã bắt đầu đặt ra nhu cầu về hệ thống cơ sở hạ tầng đô thị có tính đàn hồi đối với thảm hoạ (ví dụ như NIST 2008). Về mặt khái niệm, tính đàn hồi liên quan đến ba khía cạnh có mối quan hệ mật thiết: xác suất sụp đổ thấp; hậu quả tiêu cực ít nghiêm trọng hơn khi xảy ra sụp đổ; và phục hồi nhanh hơn sau sụp đổ (Bruneau et al., 2003). Việc nhấn mạnh vào hậu quả và sự phục hồi gợi ý rằng cải thiện tính đàn hồi của hệ thống cơ sở hạ tầng không chỉ là vấn đề về kỹ thuật mà nó còn có khía cạnh xã hội. Tiếp tục đọc “Tính đàn hồi của cơ sở hạ tầng đối với thảm họa”

Năng lượng bền vững, biến đổi khí hậu và những thảm họa

ENGLISH: Sustainable energy, climate change and disasters

Năm 2007, hiện tượng thiếu mưa gây hệ quả là mực nước thấp ở các sông, hồ tại Albania, gây trở ngại nặng nề cho ngành thuỷ điện và dẫn đến mất điện thường xuyên trên cả nước. Tình trạng mất điện lên tới 3,7 giờ mỗi ngày trong năm đó, và Bộ Tài chính Albania ước tính rằng việc này này làm tổn thất 1 phần trăm tăng trưởng kinh tế quốc gia.

Những ví dụ như trên là điển hình của mối quan hệ giữa năng lượng và phát triển, làm nổi bật việc tiếp cận năng lượng không đầy đủ và liên tục gây cản trở tiến trình phát triển, đồng thời, phát triển kém hoặc dễ bị rủi ro có thể phơi bày các hệ thống năng lượng với các hiểm họa tự nhiên hay các tác động của biến đổi khí hậu.

Có một số bài học ở đây: Tiếp tục đọc “Năng lượng bền vững, biến đổi khí hậu và những thảm họa”

Lập kế hoạch tiếp cận năng lượng bền vững – Sustainable energy access planning

ENGLISH: SUSTAINABLE ENERGY ACCESS PLANNING

Tóm tắt

Lập kế hoạch tiếp cận năng lượng bền vững (SEAP) nhằm phát triển một hệ thống cung cấp năng lượng mà có khả năng mang đến cho tất cả các đối tượng trong xã hội trong đó cả người nghèo và người không nghèo có thể tiếp cận bền vững với ít nhất một lượng năng lượng tối thiểu cho những nhu cầu thiết yếu. Loại kế hoạch này cũng sẽ nhận biết các công nghệ và lựa chọn nguồn tài nguyên thân thiện với khí hậu và môi trường để cung cấp năng lượng, và các các lĩnh vực liên quan đến cơ hội đầu tư.

Không giốn như lập kế hoạch về năng lượng và điện năng truyền thống, SEAP cân nhắc một cách rõ ràng

(i) mức độ tối thiểu chấp nhận được của dịch vụ năng lượng sạch hơn tới các hộ gia đình nghèo, cũng như nhu cầu năng lượng của những hộ khá giả;
(ii) mối liên hệ tương hỗ giữa khả năng chi trả và khả năng tiếp cận của năng lượng sạch hơn đối với người nghèo, sau đó là nhu cầu tạo lập dịch vụ năng lượng sạch hơn mà người nghèo có thể chi trả;
(ii) chi phí cho các lựa chọn để tiếp cận năng lượng của cả phía cung cấp và phía có nhu cầu (bên thứ hai có đặc thù là bị bỏ qua trong các kế hoạch cung cấp năng lượng truyền thống) nhằm xác định tổng chi phí và khả năng chi trả dịch vụ năng lượng cơ bản đối với hộ gia đình; và
(iv) sự bền vững của công nghệ và lựa chọn nguồn tài nguyên và những lợi ích của chúng. Tiếp tục đọc “Lập kế hoạch tiếp cận năng lượng bền vững – Sustainable energy access planning”

The Clean Power Plan: What’s Water Got To Do With It?

WRI – The U.S. Environmental Protection Agency’s new Clean Power Plan has been heralded as a major step toward a low-carbon economy in the United States. By reducing carbon dioxide emissions from power plants by 32 percent from 2005 levels by 2030, the new policy is designed to promote the development of renewable energy sources nationwide.
Tiếp tục đọc “The Clean Power Plan: What’s Water Got To Do With It?”

No toilet, no bride: The unlikely link between private toilets and marriage market outcomes in India

In this next edition of the SDGs series (with SouthAsia@LSE & Africa@LSE), the authors examine the global sanitation crisis in India, with a study on the determinants of toilet acquisition. Toilets represent an unlikely status symbol for households, and new findings suggest that household’s may see toilets acquisition as a means of improving the marriage prospects of their sons.

This post forms part of a cross-blog series on the 2030 Agenda for Sustainable Development run by the IGC, Africa at LSE, and South Asia at LSE blogs. View more posts in this series.

IGC – Ensuring access and availability of clean water and sanitation for all has been marked as the 6th Goal in the new UN Sustainable Development agenda. Within this goal, bringing an end to open-defecation is significant target, not only for its expected wide-ranging implications on community health, but because of its potential knock-on effects on education and welfare of women and girls in vulnerable. In India, open-defecation remains one of the biggest sanitation challenges today. While ‘moderate’ progress has been achieved figures show that over the last 20 years, there has been very little reduction in open defecation amongst the poor (ibid.). Assuming that the characteristic profile of the households that currently build toilets remains unchanged, back-of-the-envelope calculations suggest that the Government of India, would “have to construct 81 toilets per minute – day and night – starting 1 January 2015 to meet its goal of eliminating open defecation by the end of 2019, or 41 toilets per minute to meet the United Nation’s goal of eliminating open defecation by 2025”. Tiếp tục đọc “No toilet, no bride: The unlikely link between private toilets and marriage market outcomes in India”

Cù lao Đất – nơi đau đẻ cũng phải… nín

() – Số 219 NHẬT HỒ – 10:34 AM, 23/09/2015


Con phà vượt sóng Hàm Luông 1,5 km từ đất liền mới đến được cù lao Đất

Cù lao Đất, rẻo đất nằm thoi loi giữa sông Hàm Luông thuộc xã An Hiệp, huyện Ba Tri, tỉnh Bến Tre khó khăn đến mức phụ nữ đau đẻ cũng phải… nín để chờ con nước.

Dòng Mekong đổ về châu thổ Cửu Long chia làm 9 nhánh sông. Những hạt phù sa từ những nhánh sông này tụ lại thành cồn, thành cù lao, thành bãi nằm chơ vơ giữa sông Tiền, sông Hậu, Cổ Chiên, Ba Lai, Hàm Luông…

Không nhiều người biết rằng, trên những cồn, cù lao ấy, lưu dân Việt bao đời nay luôn vật vã trong cuộc mưu sinh với bao âu lo chồng chất. Như Cù lao Đất, rẻo đất nằm thoi loi giữa sông Hàm Luông thuộc xã An Hiệp, huyện Ba Tri, tỉnh Bến Tre khó khăn đến mức phụ nữ đau đẻ cũng phải… nín để chờ con nước. Tiếp tục đọc “Cù lao Đất – nơi đau đẻ cũng phải… nín”

Takeaways from Xi Jinping’s US Visit

Diplomat

Chinese President Xi Jinping’s visit to the United States has been anticipated since it was announced in February. Now that Xi and U.S. President Barack Obama have issued their statements and held their big press conference, it’s time to ask: what actually came out of their meetings? Tiếp tục đọc “Takeaways from Xi Jinping’s US Visit”