Lý Sơn “cô đơn”

BÀI & ẢNH: ĐÔNG HUYỀN

Nhandan – Thứ năm, 30/05/2019 – 03:04 PM (GMT+7)

Càng nhiều công trình mọc lên ven biển cũng là lúc cư dân bản địa Lý Sơn xa dần “mùi biển”.

“Cho mở, không cho mở, suốt ngày cứ cãi nhau ba cái chuyện san lấp mở đảo. Có ai biết tụi tôi cần gì, muốn gì không”, bà Phận tay đẩy, tay đưa sắp xếp hàng quán vừa lảm nhảm một mình. Bà bực mình ngày nào cũng nghe nheo nhéo mấy giọng điệu cãi nhau khơi khơi. Những âm thanh vo ve tranh nhau bảo vệ đảo như tất thảy vô tư. Đảo càng sầm uất ồn ào, cư dân đảo như bà càng thấy cô đơn… Tiếp tục đọc “Lý Sơn “cô đơn””

26 năm nuôi “ông điên” và cuộc trùng phùng đẫm nước mắt

[eMagazine] 26 năm nuôi “ông điên” và cuộc trùng phùng đẫm nước mắt - Ảnh 1.

NLDMấy hôm nay, cả xã Bình Châu, huyện Bình Sơn, tỉnh Quảng Ngãi xôn xao về câu chuyện của “ông điên” sau 26 năm đã biết nhớ và trùng phùng cùng người thân.

[eMagazine] 26 năm nuôi “ông điên” và cuộc trùng phùng đẫm nước mắt - Ảnh 2.

Một chiều cuối tháng 2-2019, khi hay tin “ông điên” đã nhớ lại quê quán của mình và người thân đang trên đường vào Bình Châu để nhận lại ông, rất đông người dân trong xã đã tập trung đến nhà bác sĩ Phạm Hồng Thái, Trưởng trạm Y tế xã Bình Châu, để chia vui cùng người đã gắn bó với họ 26 năm qua. Tiếp tục đọc “26 năm nuôi “ông điên” và cuộc trùng phùng đẫm nước mắt”

47 năm cơ duyên với đảo Hai Trụ

NN – 15/03/2019, 11:45 (GMT+7)

Năm 1971, lão ngư Phạm Tòa đã kể với chàng ngư dân trẻ Trần Đồng về những năm tháng bị Pháp bắt đưa ra đảo Hoàng Sa. Ông Tòa nói cứ ra đảo Hai Trụ thì sẽ thừa sức làm giàu.

Mãi đến 18 năm sau, người thanh niên này giống như người mang túi 3 gang vào kho vàng là đảo Hai Trụ. Anh nhanh chóng trở thành ngư dân giàu có ở làng chài Định Tân (xã Bình Châu huyện Bình Sơn tỉnh Quảng Ngãi).

Ngư dân Trần Đồng ra Hoàng Sa từ chuyện như cổ tích

Tiếp tục đọc “47 năm cơ duyên với đảo Hai Trụ”

Đảo đá Bông Bay quan trọng như thế nào?

NN – 12/12/2018, 13:15 (GMT+7)

Bà Nguyễn Phương Trà, phó phát ngôn Bộ ngoại giao Việt Nam vừa lên tiếng “kiên quyết” phản đối Trung Quốc đặt vật thể lạ ở đảo đá Bông Bay, quần đảo Hoàng Sa thuộc chủ quyền của Việt Nam.

Đây là nơi sống còn đối với hàng trăm ngàn ngư dân Việt Nam.

15-17-19_1_do_bom_by_qun_do_hong_s
Đảo Bom Bay nhìn từ xa, hiện có công trình xây dựng trái phép của Trung Quốc

Hầu hết ngư dân các tỉnh miền Trung đều gọi đảo đá Bông Bay là đảo Bom Bay. Nếu hỏi ngư dân các tỉnh Đà Nẵng, Quảng Nam, Quảng Ngãi, Bình Định… về quần đảo Hoàng Sa thì địa danh mà bà con nhắc đến nhiều nhất sẽ là đảo Bom Bay. Hòn đảo này nằm ở mạn ngoài cùng, cách trung tâm quân sự Trung Quốc đang đóng trái phép trên đảo Phú Lâm quần đảo Hoàng Sa gần 100km. Ngư dân ở Bom Bay gắn với thân phận của những con người bị xô đẩy và phải đi rất xa, tìm về nơi an toàn để mưu sinh. Nhưng động thái gần đây của Trung Quốc đã cho thấy, nơi bình yên đó rồi sẽ không còn nữa. Tiếp tục đọc “Đảo đá Bông Bay quan trọng như thế nào?”

Thảm sát Mỹ Lai: 50 năm kiếm tìm sự tha thứ

VNE – Thứ sáu, 16/3/2018, 07:00 (GMT+7)

Sau nửa thế kỷ, không chỉ có các nạn nhân Việt Nam, mà nhiều người Mỹ cũng chưa thể vượt qua nỗi ám ảnh từ cuộc thảm sát Mỹ Lai.

Mike Hastie, một cựu binh và cũng là phóng viên chiến trường thời chiến tranh Việt Nam, rút trong túi ra một bức ảnh in khổ lớn.

Bức ảnh chụp đầu một chiếc trực thăng có hình chữ thập đỏ và một chữ “Why” – “Tại sao” – viết hoa phía trên. Mike đã chụp bức ảnh này ở chiến trường An Khê năm 1970. Đó là dòng chữ mà chính những người lính Mỹ đã vẽ lên chiếc trực thăng để bày tỏ sự thất vọng và giận dữ vì bị chính phủ lừa dối.

Tấm ảnh đầu trực thăng do phóng viên Mike Hastie chụp năm 1970 Tiếp tục đọc “Thảm sát Mỹ Lai: 50 năm kiếm tìm sự tha thứ”

Ăn don Quảng Ngãi chạnh nhớ quê nghèo

Phạm Nga

Đầu tháng 5, vài cơn mưa chuyển mùa, chiều xuống thì trời xám xịt, buồn buồn… Một anh bạn, gốc dân Quảng Ngãi, kiếm sống chỉ bằng mấy giờ dạy kèm Anh ngữ, có nhã ý mời tôi đi ăn một món đặc sản quê anh. Ngại cho túi tiền eo hẹp của anh, tôi từ chối thì anh nói ngay “rẻ thôi mà!”. 

Cái quán xập xệ nằm ở đầu đường Bình Giả, quận Tân Bình. Chị chủ quán có vẻ trầm lặng, không đon đả chuyện trò với khách nên chúng tôi cũng ngại dù muốn gợi chuyện, hỏi vài câu, rằng chị ở vùng nào ngoài đó, cái món don hiếm thấy ở Sài Gòn này được chuyển vào như thế nào… Kìa, khá gây ấn tượng là mấy chữ “Don Quảng Ngãi” được ghi dõng dạc, to nét trên đầu cái bảng lớn treo trước quán. Rồi hầu như để cho đồng bộ, bên trong quán lại có thêm hai poster quảng cáo “Bia Dung Quất – Bia Quảng”, và tuyệt nhiên không thấy nhãn bia nào khác có mặt trên vách.  Tiếp tục đọc “Ăn don Quảng Ngãi chạnh nhớ quê nghèo”

Tập đoàn FLC và chuỗi sai phạm

Đà Nẵng lights up with solar power

Update: June, 24/2018 – 09:00

Home energy: A roof-top solar power system on a building in Đà Nẵng. The system supplies enough power for daily use. — VNS Photo Minh Vũ

Viet Nam News Between 2008 and 2011, the central city of Đà Nẵng has cut 12,000 tonnes of carbon emissions after developing environmentally friendly electric cars and household solar powered water heaters. Connecting household solar panels to the grid is seen as a positive way to make Đà Nẵng a ‘green’ city by 2025. Bùi Hoài Nam reports.

Phạm Ngọc Công covered the 12sq.m roof of his 3-storey home with solar panels to generate power for his family’s daily needs. The renewable energy system has helped Công cut his household’s electric consumption by 30 per cent each month, while cooling the penthouse during the scorching heat of summer. Tiếp tục đọc “Đà Nẵng lights up with solar power”

Vietnam marks 50 years since U.S. massacre at My Lai

QUANG NGAI, Vietnam (Reuters) – Vietnam marked 50 years since the My Lai massacre on Friday in a memorial ceremony at the site of the killings that was attended by survivors of the massacre, their families, and around 60 U.S. Vietnam War veterans and anti-war activists.


Performers take part during the 50th anniversary of the My Lai massacre in My Lai village, Vietnam March 16, 2018. REUTERS/Kham

American soldiers killed 504 people on March 16, 1968, in Son My, a collection of hamlets between the central Vietnamese coast and a ridge of misty mountains, in an incident known in the West as the My Lai Massacre.

Tiếp tục đọc “Vietnam marks 50 years since U.S. massacre at My Lai”

Paper plant pushes out ancient nipa forest

vietnamnews Update: November, 17/2017 – 09:00

A paper mill is under construction in Quảng Ngãi Province. Residents are anxious at its environmental impact. — VNS Photo Công Thành

Viet Nam News QUẢNG NGÃI — Despite warnings of environmental pollution and damage to rich biodiversity, a century-old nipa palm forest in Bình Sơn District, the central province of Quảng Ngãi has approved the construction of a 87ha reservoir to provide water for a wood-pulp plant, VNT19, and other industrial projects in Dung Quất Economic Zone in the district. Tiếp tục đọc “Paper plant pushes out ancient nipa forest”

Officials seek to stop dumping of 62,000cu.m of mud waste

vietnamnews

Update: November, 03/2017 – 19:30

Concerned about the environmental impact, Quảng Ngãi Province People’s Committee has asked to dumping mud waste to be stopped. — Photo dantri.com.vn
Viet Nam News QUẢNG NGÃI — Quảng Ngãi Province People’s Committee, on Friday, urged the provincial Department of Natural Resources and Environment (DoNRE) to ask Việt Nam Maritime Safety – North (VMS – North) to stop the dumping of 62,000cu.m of waste mud near Mỹ Khê Beach.

According to the People’s Committee, because of environmental consequences, VMS – North has to halt the dumping plan, as they await the official decision of the local authority. Tiếp tục đọc “Officials seek to stop dumping of 62,000cu.m of mud waste”

Exploring beautiful waterfalls in Quang Ngai

Last update 15:45 | 24/03/2017

 Located in the Truong Son Mountain Range, Minh Long white waterfalls in the central province of Quang Ngai impress visitors, especially young people with its stunning beauty.

exploring beautiful waterfalls in quang ngai  hinh 1
The white waterfalls are about 40km away to the southwest from Quang Ngai city. It is situated in Thanh An commune in Minh Long district. Tiếp tục đọc “Exploring beautiful waterfalls in Quang Ngai”

Nature’s treats at Hoc Mo Beach

Last update 09:42 | 19/08/2017
 0vietnamnet

VietNamNet Bridge – Visitors to Hoc Mo, a wild and charming beach located in the central province of Quang Ngai, can enjoy all sorts of activities, from fishing, to enjoying beautiful views or learning about the culture of the local fishing village.

Quang Ngai, Hoc Mo Beach, fishing village, Vietnam economy, Vietnamnet bridge, English news about Vietnam, Vietnam news, news about Vietnam, English news, Vietnamnet news, latest news on Vietnam, Vietnam
Paradise: Hoc Mo Beach has tranquil and untouched beauty. — Photo thanhnien.vn

The beach is part of Sa Huỳnh tourism complex, about four kilometres east of the People’s Committee of Pho Thach Commune; however, it is relatively unknown among tourists, meaning its still has its untouched beauty.

To reach Hoc Mo, visitors have to pass through Thanh Duc Bridge and walk on the small village path shaded with bamboo trees, before a wide space suddenly opens at the end of the path. Tiếp tục đọc “Nature’s treats at Hoc Mo Beach”

Giữ rừng với mức lương… 1.000 đồng/ngày

  • TRẦN MAI
  • 09.08.2017, 10:41

TTCT – Còn một năm nữa là ông tròn 40 năm canh giữ cánh rừng nguyên sinh rộng 36ha nằm cạnh quốc lộ 24B. Chừng ấy thời gian, người cựu binh già vẫn miệt mài giữ “thành lũy” xanh cuối cùng giữa đồng bằng. 

Giữ rừng với mức lương... 1.000 đồng/ngày
Nhiều dốc núi dựng đứng, ông Minh phải khom người bò lên khi đi giữ rừng -Trần Mai

Ông là Trần Đức Minh (65 tuổi), người ngăn chặn nhiều đợt tấn công của lâm tặc ở núi Nhàn (xã Tịnh Sơn, H.Sơn Tịnh, tỉnh Quảng Ngãi).

Đứng từ cánh đồng lúa Tịnh Sơn nhìn về ngôi làng tựa lưng vào cánh rừng xanh một màu nguyên thủy, đó là núi Nhàn. Ở đất này, ai cũng biết cánh rừng ấy còn đến ngày hôm nay, công lớn thuộc về ông Minh. Người già, con nít nào trong làng cũng có thể kể về ông.

Dấu chân in từng phiến đá, gốc cây

Những năm 1970, chiến tranh diễn ra ác liệt. Ông Minh cũng như những thế hệ trai tráng Tịnh Sơn cầm súng ra trận chiến đấu. Những cuộc sinh tử chồng chất trong chiến cuộc dài ra từng ngày. Ông và đồng đội chọn núi Nhàn làm căn cứ.

Ở dưới đồng bằng có thể bị truy đuổi nhưng khi lên đến núi Nhàn thì quân địch chỉ có khiếp vía. “Từng gốc cây, tảng đá trở thành nơi để chúng tôi trú ngụ, thoát khỏi những trận mưa bom bão đạn của giặc. Cái ân tình ấy mãi đến sau này vẫn không thể nào quên” – ông Minh tâm sự.

Hòa bình lập lại, năm 1978 ông Minh trở về quê, vừa là thương binh vừa là bệnh binh. Sự gan dạ của ông khiến cấp trên đề bạt ông giữ chức xã đội trưởng xã Tịnh Sơn. Hòa bình, và ông chọn làng An Ngọ dưới chân núi Nhàn làm nơi sinh sống.

Ở dưới chân ngọn núi từng đưa “tấm lưng” ra che chắn cho ông và đồng đội trong cuộc chiến thoát khỏi lằn sinh tử ấy, lâu lâu ông Minh lại nghe tiếng rựa, rìu xé toạc một góc trời. Thế là mình ông vác rựa lên núi.

Nhìn những thân cây ứa nhựa, ông Minh đau đớn: “Nhựa cây như máu của đồng đội ngã xuống, tôi tự hỏi trong chiến tranh cánh rừng này bom đạn hủy hoại không nổi mà giờ hòa bình sao lại bị tàn phá. Thế là tôi quyết truy đuổi lâm tặc ra khỏi rừng”.

Bà Nguyễn Thị Xuân, vợ ông Minh, cũng là người đồng đội một thời, hiểu rõ tâm nguyện của ông. Bà Xuân nhớ lại cái ngày ông từ núi Nhàn về cách đây gần 40 năm, bỏ cả cơm nước, mặt buồn xo.

“Tôi gặng hỏi mãi anh Minh mới bảo núi Nhàn bị tàn phá cả vạt lớn, cứ thế này thì đến một ngày sẽ không còn rừng nữa. Anh nói phải bảo vệ cho được rừng để đồng đội an giấc mà làng lại có được nơi giữ nước để có cái ăn” – bà Xuân kể.

Thời gian chạy qua như một trận bão, chớp mắt chàng thanh niên ngày nào đã trở thành ông già ngoài lục tuần. Trong từng nếp nhăn chằng chịt trên khuôn mặt, có biết bao sự kiện ông phải nhớ, nhưng núi Nhàn vẫn là tâm điểm.

“Lâm tặc lúc đó là người dân, họ đốn cây làm nhà hoặc làm chất đốt, nên tôi đến từng nhà khuyên can. Có người nói không đốn rừng lấy gì ăn. Tôi liền khuyên giữ lại rừng mới là kế sinh nhai lâu dài, bà con đốn mãi rừng cũng hết mà nguồn nước cạn kiệt thì lấy gì trồng lúa” – ông Minh nhớ lại.

Thế rồi, dấu chân ông hết in từng gốc cây, tảng đá núi Nhàn, lại in dọc làng để đi thuyết phục dân, giữ cho ngọn núi thôi tiếng rựa rìu.

Không khoan nhượng

Nhưng khi người làng đã biết nghĩ đến cái lâu dài, thôi phá rừng thì lâm tặc ở khắp nơi mò đến. Rừng lại ở ngay quốc lộ nên trở thành miếng mồi ngon. Chỉ chừng 15 phút là một cây rừng sẽ bị đốn hạ, chuyển lên xe chở đi.

Chính vì thế cuộc chiến giữ rừng trở nên cam go hơn. Người dân thấy công sức ông Minh bỏ ra bảo vệ núi, bảo vệ rừng không công nên ai cũng quý, chính họ dần trở thành các kênh thông tin, mỗi lần có người lạ lên núi Nhàn, họ lập tức báo cho ông, cùng ông bảo vệ rừng.

Từ ngày tình nguyện giữ rừng, trên cơ thể ông thêm những vết thương do té ngã. Lần thì ông đuổi một nhóm lâm tặc vừa vào rừng đốn cây, trong cuộc truy đuổi đơn thương độc mã ấy, ông vấp phải chính gốc cây lâm tặc đốn, ngã nhào, máu chảy đầy chân.

Khi người làng chạy đến nơi đã thấy ông nằm đó, người tiếp tục truy đuổi, người đưa ông đi cấp cứu. Nể phục ông Minh, thêm hai người lính già tình nguyện cùng ông giữ rừng. Thế là ông có một đội giữ rừng. Hai người bạn thời chiến, phong ông làm đội trưởng, họ là đội viên tổ giữ rừng núi Nhàn.

Ông Lê Cao Hùng, người lính đặc công năm xưa bây giờ không còn giữ rừng nữa và nhường trách nhiệm ấy cho con trai, tâm sự: “Chúng tôi chưa bao giờ khoan nhượng cho lâm tặc cả. Thời tôi còn trong tổ bảo vệ, bất kể đêm khuya, chỉ cần nghe người dân báo tin có người lạ vào rừng là cả ba lập tức lên núi truy đuổi”.

Màu xanh ngút ngàn của núi Nhàn hôm nay cũng trải qua những câu chuyện đáng nhớ. Vào một buổi xế chiều cách đây hơn 20 năm, tổ bảo vệ vây một lâm tặc vào trong hang đá. Bí thế, lâm tặc trèo lên tảng đá, tay cầm rựa hung hăng bảo ai vào sẽ chém.

Ông Minh không nói không rằng lao thẳng vào đối tượng. Cả hai vật lộn, sẵn có tí võ khi còn trong quân ngũ, ông Minh né những nhát rựa của kẻ phá rừng và ra đòn khóa tay. “Lúc này hai ông bạn cũng lao vào hỗ trợ trói tay tên lâm tặc.

Lúc bị áp giải xuống núi, tên này gào lên: “Tao trời đánh không chết, sợ chi ba thằng bọn mày”. Tôi nói: “Súng thằng Mỹ bắn tao còn không chết thì sợ gì cái rựa của mày, mà tao có chết thì núi Nhàn phải còn”” – ông kể.

Anh Lê Cao Hoàng, con trai ông Hùng, người thay cha tiếp tục theo ông Minh giữ rừng núi Nhàn, cho biết núi Nhàn có địa hình thoai thoải, nằm lọt thỏm giữa các xóm làng. Phía tây giáp núi Diên Niên, phía đông giáp xóm làng thôn An Thọ, phía nam giáp sông Trà Khúc, phía bắc giáp núi Đá Ngựa xã Tịnh Bình.

Trên núi có nhiều loại cây, có cây lớn cả người ôm, phía dưới có nhiều loài dây leo chằng chịt… Đây cũng là điểm trú ngụ của nhiều loại chim cu đất, chích chòe, hồng tước…

“Nhờ tâm huyết giữ rừng gần 40 năm qua mà suối Chình nước vẫn đầy quanh năm và là nơi trú ngụ của biết bao loài vật. Nhất là ong rừng đến mùa người dân tha hồ lấy mật” – anh nói.

Giữ rừng với mức lương... 1.000 đồng/ngày
Từ cánh đồng dọc quốc lộ 24B nhìn qua ngôi làng Thọ An là cánh rừng nguyên sinh xanh ngát -Trần Mai

Giữ rừng đừng nghĩ đến lương

Nhưng ong và muông thú vô tình lại trở thành một mối lo cho người giữ rừng. Ông Minh bây giờ không còn sợ lâm tặc nữa bởi tiếng tăm giữ rừng của tổ bảo vệ rừng khiến những ai nhăm nhe đến núi Nhàn chặt cây phải chùn chân.

Và hơn hết ông có một vành đai dân cư xung quanh không để người lạ xâm phạm núi Nhàn khi chưa xin phép. Mối lo lớn nhất của ông Minh là từ những người đồng bào dân tộc thiểu số từ H.Sơn Hạ xuống săn thú và tìm ong.

Ông bảo chỉ cần phát hiện chồn trên cây là họ sẵn sàng đốn hạ một vạt rừng để giăng lưới phía còn lại rồi đốn cây để con chồn hoảng quá chạy vào bẫy. Còn đốt ong thì sợ nhất là lửa gây cháy rừng.

“Tới mùa ong là anh em mang cơm ăn ngủ trong rừng, phát hiện người săn ong mật là tới nói thẳng. Cho bắt nhưng phải hết sức cẩn trọng và cấm đụng đến rừng và phải có người canh giữ để không cho tàn lửa rơi xuống lớp lá cây khô phía dưới. Tôi nói là họ nghe” – ông Minh chắc nịch.

Đi cùng ông Minh vào núi Nhàn, một quy tắc bất di bất dịch là không hút thuốc, không dùng đến lửa. Gặp một phụ nữ đang mang bó củi khô từ rừng ra, ông Minh nở nụ cười thăm hỏi rồi nói: “Người dân vào rừng cũng chỉ lấy những thân khô về làm củi, không ai chặt cây tươi. Ý thức giữ rừng của bà con là số một”.

Người phụ nữ cười tươi đáp lời: “Anh Ba (ông Minh) giữ rừng mấy chục năm, tụi tui không phụ công anh đâu”. Chúng tôi hỏi mỗi tháng ông nhận được bao nhiêu lương, ông xua tay bảo: “Giữ rừng đừng nói chuyện lương. Lương nào bằng lương tâm”.

Rồi ông tâm sự: “Xã thấy tôi giữ rừng không công mãi nên cũng quý. Đến năm 2004, tổ giữ rừng nhận hỗ trợ mỗi năm 700.000 đồng. Đến năm 2011 nâng lên 1 triệu đồng, chia cho ba người thì chưa đến 1.000 đồng/ngày/người”.

Ông cười khà khà nói: “Lương vậy thôi, nhưng mỗi người được xã hỗ trợ thêm cho ba sào lúa, ai làm giỏi thì có lúa ăn. Vậy là vui rồi”.

Ông bảo giờ sức khỏe yếu rồi, đi rừng nhiều cũng đau chân. Nhiều lần xin nghỉ nhưng UBND xã Tịnh Sơn động viên mong ông tiếp tục giữ rừng. Bản thân ông cũng đang cố tìm người kế cận đủ tin tưởng để giao cánh rừng nguyên sinh giữa đồng bằng này lại.■

 

Ông Nguyễn Thanh Sơn, chủ tịch UBND xã Tịnh Sơn, ghi nhận công sức giữ rừng gần 40 năm qua của ông Minh, mang đến sự bình yên cho mảnh rừng nguyên sinh ngay giữa đồng bằng. “Nhờ uy tín của ông Minh mà trong thời gian qua giá keo tăng cao nhưng người dân vẫn không lấn rừng. Ông Minh lấy tảng đá hay thân cây làm “mốc” giữa rừng sản xuất của người dân và rừng nguyên sinh, đơn giản vậy nhưng rừng không mất một tấc nào” – ông Sơn nói.

Người dân địa phương cũng yêu quý ông. Anh Nguyễn Thành Phúc tâm sự: “Chú Ba nói là tụi tui nghe liền. Giờ đến đứa trẻ con ở làng cũng biết giữ rừng, nói chi là người lớn. Tôi nghĩ đến khi chú Ba không còn giữ rừng nữa thì cả làng này sẽ giữ rừng để không phụ công sức đời người của chú”.