Tại sao con người bị hấp dẫn vào các nhóm cuồng tín – Why do people join cults?

 

TKhi Jim Jones thành lập Đền Hội Chúng vào năm 1955, mấy ai đoán được cái kết bi thương của nó. Phong trào tôn giáo tiến bộ này trở nên nổi tiếng và được những chính trị gia lừng lẫy ở San Francisco ủng hộ. Năm 1977, khị bị phát hiện về chuyện tẩy não và lạm dụng, Jones đã di cư cùng hàng trăm tín đồ và thành lập căn cứ tại Jonestown, Guyana (Nam Mỹ). Dù được tả như một thiên đường, nhưng nơi đây chẳng khác gì nhà tù, và khi một Nghị sĩ Mỹ đến đây để tìm hiểu, John đã thực hiện kế hoạch cuối cùng. 18 tháng 11, 1978, 909 người bao gồm đàn ông, phụ nữ và trẻ em đã chết sau khị bị ép uống thuốc độc tự tử. Hình ảnh kinh hoàng đó được biến thành từ lóng cho tư tưởng độc tôn giáo phái. “Họ đã uống như nước ngọt.”

Ngày nay, trên thế giới có hàng trăm giáo phái. Có hai điều bạn cần nhớ về chúng. Thứ nhất, không phải tất cả giáo phái là tôn giáo. Có giáo phái vì chính trị, để trị liệu, để cải thiện bạn thân, hay nhiều mục đích khác. Mặt khác, không phải tất cả tôn giáo là giáo phái. Vậy giáo phái thật sự là gì, và vì sao mọi người lại tham gia? Nói chung, giáo phái là một nhóm hoặc phong trào, mà trong đó mọi người chia sẻ một tư tưởng cực đoan, thường tư tưởng đó thuộc về giáo chủ. Vài giáo phái có kết cục chết chóc như Jonestown hay Heaven’s Gate, một giáo phái kết thúc với vụ thảm sát của 39 người năm 1997, phần lớn khác đều có những điểm chung. Một giáo phái thường yêu cầu các tín đồ phải rất tận tâm, họ duy trì một hệ phân cấp thứ bậc nghiêm ngặt để phân loại những tín đồ,  và họ tuyển tín đồ sau khi tuyển chọn kĩ càng. Họ nói rằng học thuyết của họ có thể trả lời cho những câu hỏi hóc búa của cuộc sống, cùng với cách thức để thay đổi một hội viên mới thành một tín đồ đích thực. Và quan trọng nhất, họ dùng nhiều hệ thống tác động và kiểm soát để làm các tín đồ vâng lời, và họ không cho phép bất đồng nội bộ hay người ngoài vào giám sát. Có thể bạn thắc mắc liệu những điều này có xuất hiện trong các tôn giáo. Thật ra, từ “cultus” được dùng để chỉ những người thờ phụng những vị thần nhất định bằng cách thực hiện nghi lễ và xây dựng đền thờ, Nhưng qua thời gian, từ này ám chỉ sự cống hiến quá mức. Nhiều tôn giáo bắt nguồn từ giáo phái, nhưng chúng dần lồng ghép vào xã hội khi chúng phát triển. Giáo phái thời nay thì ngược lại, cố tách biệt hội viên khỏi xã hội. Tiếp tục đọc “Tại sao con người bị hấp dẫn vào các nhóm cuồng tín – Why do people join cults?”

Nhận diện hoạt động của “đạo lạ”, “tà đạo” ở nước ta hiện nay

congankontum.gov.vn – 13 Tháng Chín, 2016

Ở nước ta hiện nay, có khoảng trên 20 triệu người tin theo các tín ngưỡng, tôn giáo khác nhau; trên 13 tôn giáo và 37 tổ chức được cấp phép đăng ký hoạt động tín ngưỡng, tôn giáo. Bảo đảm quyền tự do tín ngưỡng, tự do tôn giáo cho người dân là quan điểm, chủ trương nhất quán của Đảng, Nhà nước ta. Không chỉ có vậy, Nhà nước ta còn quan tâm và tạo điều kiện cho các tổ chức tôn giáo hoạt động bình thường trong khuôn khổ của pháp luật.

Lợi dụng chính sách tự do tôn giáo ở Việt Nam, một số người đã đứng ra thành lập và tuyên truyền một số hình thức “đạo lạ” và cả “tà đạo” như: Long Hoa Di Lặc, Thanh Hải Vô thượng sư, tà đạo Hà Mòn, Dương Văn Mình… Những ảnh hưởng của các “đạo lạ”, “tà đạo” đối với đời sống xã hội là khá tiêu cực, phần lớn “đạo lạ” ở nước ta có những cách hành đạo trái với văn hóa truyền thống, trái với thuần phong mỹ tục của dân tộc, nhằm mục đích gây thanh thế cá nhân, thu lợi bất chính về kinh tế; mặt khác gây bất ổn về An ninh chính trị và trật tự an toàn xã hội ở một số địa phương, nhất là vùng sâu, vùng xa, vùng đồng bào các dân tộc thiểu số của đất nước.