Hạn mặn miền Tây: Sao phải ngăn mặn cấy lúa?

Zing 15/03/2016

Mặn đang xâm nhập sâu vào các tỉnh miền Tây khiến nông dân lo lắng. Tuy nhiên, GS Võ Tòng Xuân cho rằng “phải coi nước mặn là bạn, giúp nông dân ven biển làm giàu với con tôm”.

Theo thông tin từ Văn phòng công tác biến đổi khí hậu Cần Thơ, những ngày qua, độ mặn đo được trên sông Hậu ở địa phương này luôn ở mức trên 2.000 mg/l (2‰). Đây là điều chưa từng có trong lịch sử địa phương.

Tình trạng ngập mặn đang diễn ra ngày càng gay gắt khắp miền Tây, dưới tác động của El Nino kéo dài. Cơ quan chức năng dự báo, nước mặn và hạn hán đến tháng 6, ảnh hưởng nghiêm trọng đến lúa, cây ăn trái, nuôi trồng thủy sản và có đến khoảng 1 triệu người trong vùng thiếu nước sạch.

Thế nhưng, GS Võ Tòng Xuân lại có cái nhìn khác, không bi quan về thực trạng này.

Han man mien Tay: Sao phai ngan man cay lua? hinh anh 1
Lúa chết vì nhiễm mặn ở thị xã Vị Thanh, Hậu Giang. Ảnh: Việt Trung.

Tiếp tục đọc “Hạn mặn miền Tây: Sao phải ngăn mặn cấy lúa?”

ĐBSCL tìm giống lúa có khả năng chống chịu với hạn, mặn

Chủ nhật, 12:00, 06/03/2016

VOV.VN – Bên cạnh việc chuyển đổi cơ cấu cây trồng thì việc tạo ra các giống lúa chống hạn, mặn được xem là lối ra cho người trồng lúa ở ĐBSCL.

ĐBSCL – vựa lúa của cả nước – đang gánh chịu những thiệt hại nặng nề do khô hạn và xâm nhập mặn kỷ lục trong gần 100 năm qua. Trong bối cảnh này, bên cạnh việc chuyển đổi cơ cấu cây trồng thì việc nghiên cứu, lai tạo ra các giống lúa có khả năng chống chịu với hạn, mặn được xem là lối ra cho người trồng lúa nơi đây. Công việc này đã và đang được các nhà khoa học ở các viện, trường, các địa phương trong vùng đặc biệt quan tâm.

Những ngày này, khi hạn mặn đang diễn ra gay gắt tại ĐBSCL, thì tại trang trại Vườn Me ở ấp Chợ Cũ, thị trấn Mỹ Xuyên, huyện Mỹ Xuyên, tỉnh Sóc Trăng, Anh hùng lao động-Kỹ sư Hồ Quang Cua, nguyên Phó Giám đốc Sở Nông nghiệp và Phát triển nông thôn tỉnh Sóc Trăng, cùng các cộng sự của mình cũng đang tất bật hết ra ruộng xem lúa, lại vào nhà quây quần bên các nồi cơm điện nấu cơm để so sánh chất lượng các giống lúa do mình lai tạo ra.

Tiếp tục đọc “ĐBSCL tìm giống lúa có khả năng chống chịu với hạn, mặn”

Một số giống lúa chịu mặn nổi bật

hoinongdan.org – 11/03/2016
Vừa qua Viện Khoa học nông nghiệp Việt Nam (VAAS) đã chỉ đạo các viện thành viên (Viện Lúa ĐBSCL và Viện KHKT Nông nghiệp miền Nam) đẩy mạnh các hoạt động nghiên cứu chọn tạo các giống lúa có khả năng chống chịu cao với điều kiện mặn.
OM6976, giống lúa “nữ hoàng xuất khẩu”

Trước diễn biến gia tăng mức độ xâm nhập mặn ở các tỉnh ĐBSCL, thực hiện ý kiến chỉ đạo của lãnh đạo Bộ NN-PTNT, vừa qua Viện Khoa học nông nghiệp Việt Nam (VAAS) đã chỉ đạo các viện thành viên (Viện Lúa ĐBSCL và Viện KHKT Nông nghiệp miền Nam) đẩy mạnh các hoạt động nghiên cứu chọn tạo các giống lúa có khả năng chống chịu cao với điều kiện mặn.

Trước mắt, VAAS đã yêu cầu các viện thành viên rà soát và lựa chọn các giống đã được ứng dụng rộng rãi trong sản xuất và chứng minh được khả năng chống chịu mặn khá để kịp thời phục vụ cho sản xuất vụ hè thu năm 2016. Xin giới thiệu cùng bạn đọc đặc điểm của một số giống nổi bật: Tiếp tục đọc “Một số giống lúa chịu mặn nổi bật”

Đoàn tham quan “Vùng Lúa mùa nổi ở xã Vĩnh Phước, huyện Tri Tôn, An Giang”

Đại diện Trung tâm Nghiên cứu & Phát triển nông thôn,  Đại học An Giang (TT NC&PTNT) đã hỗ trợ nhóm cán bộ của Trung tâm Quản lý nước và BĐKH, trường Đại học Quốc Gia TP.HCM cùng chuyên gia Hà Lan thực hiện chuyến tham quan Vùng lúa mùa nổi ở xã Vĩnh Phước, huyện Tri Tôn, tỉnh An Giang trong khuôn khổ Hội thảo “Quản lý tài nguyên nước cùng với những thách thức trong việc thích ứng với Biến đổi khí hậu (BĐKH) tại vùng Đồng bằng sông Cửu Long ”, vào ngày 06/02/2015 với mục đích phát triển kế hoạch nghiên cứu năm 2015 cho Dự án NICHE/VNM 104 do Chính phủ Hà Lan tài trợ.

Thành phần tham dự chuyến tham quan gồm có: Đại diện của Trung tâm Quản lý nước và BĐKH, trường đại học Quốc Gia TPHCM ông Trần Dũng – Chuyên viên nghiên cứu, cô Vũ Thị Thu Hà – Phiên dịch viên, cô Trần Ngọc Khánh An – Chuyên viên nghiên cứu; ông Christ Seijer – Chuyên gia nghiên cứu Hà Lan thuộc Dự án  NICHE/VNM 104 và 02 cán bộ đại diện của TTNC&PTNT.

Đại diện Trung tâm NC&PTNT dẫn đoàn tham quan vùng lúa mùa nổi với mục đích tìm hiểu những thuận lợi và khó khăn của người dân địa phương cũng như khả năng phát triển của vùng lúa mùa nổi trong thời gian tới. Tiếp tục đọc “Đoàn tham quan “Vùng Lúa mùa nổi ở xã Vĩnh Phước, huyện Tri Tôn, An Giang””

Dấu xưa mùa nước nổi – Kỳ 3: Truyền thuyết lúa ma, lúa nổi

Thanh Niên 13/10/2013
Trong con nước trắng trời, có những loại lúa vẫn ngạo nghễ vượt nước lụt vươn lên tạo nên kỳ tích hạt lúa miền Tây.

>> Dấu xưa mùa nước nổi – Kỳ 2: Kênh Ông Kiệt
>> Dấu xưa mùa nước nổi: Sợ con rồng dữ

 

Lúa ma, lúa nổi có thân dài vượt nước lụt - d

Lúa ma, lúa nổi có thân dài vượt nước lụt – Ảnh: T.D

Những giai thoại kỳ thú

Ông Nguyễn Văn Lê (68 tuổi, ngụ thị trấn Ba Chúc, H.Tri Tôn, An Giang) nhớ lại những năm ngập lụt, người dân vùng Bảy Núi rất khổ. Họ lên núi đào khoai rừng ăn đỡ đói, số khác chống xuồng tìm lúa ma ăn. Ông Lê nói: “Nước lụt chỉ có lúa ma, lúa nổi mới chống chọi mọc trong lũ. Nhờ chúng nên lũ rút có gạo ăn, nếu không rất khổ sở”.

Nhắc tới lúa nổi, nhiều cựu lão kể, chúng còn gọi là lúa chạy nước hoặc lúa vượt nước hay lúa sạ vì chỉ sạ thẳng hạt không cấy như lúa thường. Lúa ma là lúa mọc hoang trong lũ, còn lúa nổi do người trồng. Chúng giống nhau ở điểm lũ lên cao thì các lóng lúa mọc dài vượt nước, dinh dưỡng lúa ma không bằng lúa nổi. Lúa nổi là lúa sạch bổ dưỡng nên ngày xưa khi nấu cơm, người dân lấy nước cơm rồi bỏ vào đó chút đường quậy uống. Tiếp tục đọc “Dấu xưa mùa nước nổi – Kỳ 3: Truyền thuyết lúa ma, lúa nổi”

Liệu Việt Nam sẽ đối mặt với một trận hạn hán trầm trọng lần nữa

English: Is Vietnam in for Another Devastating Drought?

Bài học từ thảm họa năm ngoái có thể định hình cách tiếp cận đối phó với biến đổi  khí hậu ở đồng bằng châu thổ sông Cửu Long

Is Vietnam in for Another Devastating Drought?
Một người nông dân đang đốt những cây lúa khô, toàn bộ lúa đã bị chết khô do bị ảnh hưởng nặng nề của nạn hạn hán ở huyện Sóc Trăng đồng bằng châu thổ sông Cửu Long, Việt Nam (ngày 30, tháng 3, năm 2016). Hình ảnh:Reuters/Kham

Kì nghỉ Tết âm lịch của Việt Nam đã kết thúc, đánh dấu sự bắt đầu của mùa khô ở vùng đồng bằng châu thổ sông Mê Kông, Việt Nam. Ngay tại lúc này, ở các huyện ven biển đồng bằng châu thổ, hàng ngàn người nông dân, đặc biệt là những người đã chịu ảnh hưởng thảm hại của trận hạn hán lịch sử năm ngoái, đang được huy động để chuẩn bị đối phó với một trận hạn hán nghiêm trọng khác, được dự đoán sẽ diễn ra trong vài tuần tới.

Trong suốt mùa khô năm ngoái, trận hạn hán kỷ lục, theo sau là sự xâm nhập mặn, gây thiệt hại 15 nghìn tỷ VND (669 triệu $) đến sản xuất nông nghiệp. Trận hạn hán cũng là nguyên nhân dẫn đến các vấn đề nhân đạo và tác động kinh tế khác: gần nửa triệu hộ gia đình thiếu nước sạch và lương thực, hàng ngàn người phải di chuyển đến các khu vực thành thị để tìm kiếm việc làm. Hạn hán gây ra bởi nguyên nhân chính là các đập thủy điện Trung Quốc xây dựng ở khu vực thượng nguồn sông Mê Kông, kết hợp với ảnh hưởng của hiện tượng El Nino. Tiếp tục đọc “Liệu Việt Nam sẽ đối mặt với một trận hạn hán trầm trọng lần nữa”

Is Vietnam in for Another Devastating Drought?

February 08, 2017

Lessons learned from last year’s disaster can shape a climate-resilient approach in the Mekong Delta.

Is Vietnam in for Another Devastating Drought?
A farmer burns his dried-up rice on a paddy field stricken by drought in Soc Trang province in the Mekong Delta in Vietnam (March 30, 2016).
Image Credit: REUTERS/Kham

 

The Tet Holiday (Vietnamese lunar New Year) has come to an end, marking the commencement of a new dry season in Vietnam’s lower Mekong Delta. Right now in coastal provinces around the Delta, thousands of farmers, especially those who miserably suffered during last year’s historic drought, are mobilizing to prepare for another similarly devastating drought, which is expected to arrive in the Delta in a few weeks.

During last year’s dry season, the record drought, followed by saltwater intrusion, cost Vietnam VND 15 trillion ($669 million) due to the heavy toll on agricultural production. It also caused dire humanitarian and other economic impacts: almost half a million households lacked fresh drinking water and experienced food shortages and thousands of affected people had to migrate to urban areas in search of jobs. The drought was mainly caused by Mekong upstream dams built by China in connection with El Nino effects. Tiếp tục đọc “Is Vietnam in for Another Devastating Drought?”

Cập nhật tin tức về nạn cát tặc – 27 tháng 11 năm 2016

Sunday, November 27, 2016 Mekong – Cửu Long

Cục Đường thủy nội địa “dán bùa” cho cát tặc trá hình: Trách nhiệm của ai?

LĐ – 247 NHÓM PV 9:28 AM, 21/10/2016

Cơ quan chức năng phát hiện DN tư nhân Sáu Hằng hút cát trái phép.

Bằng 3 văn bản nội dung có phần sơ sài, nhiều kẽ hở do phó Cục trưởng Cục Đường thuỷ nội địa phê duyệt, một DN tư nhân đã vô tư múc cát kiếm lời dưới chiêu bài nạo vét, xây dựng cảng thủy nội địa. Kết quả, cảng chưa thấy, lòng sông bị nạo vét thiếu kiểm soát mà trách nhiệm của cơ quan quản lý còn chưa rõ. Tiếp tục đọc “Cập nhật tin tức về nạn cát tặc – 27 tháng 11 năm 2016”

Phỏng vấn Ngô Thế Vinh – người đi dọc 4.800km sông Mekong

15/05/2016 – 21:59 PM

NĐT – LTS. Gần 20 năm tâm huyết với các vấn đề trên dòng Mekong cũng như đồng bằng sông Cửu Long (ĐBSCL), bác sĩ Ngô Thế Vinh không chỉ là một nhà văn với hai tác phẩm Cửu Long cạn dòng, Biển Đông dậy sóng và Mekong – dòng sông nghẽn mạch, ông còn là một nhà hoạt động môi trường bền bỉ. Ông đã có những chuyến đi dọc dòng Mekong dài 4.800km, từ Tây Tạng đổ xuống Biển Đông. Người Đô Thị có cuộc phỏng vấn ông Ngô Thế Vinh về các vấn đề nóng bỏng hiện nay trên dòng Mekong và ĐBSCL.

Băng qua Biển Hồ đến khu Bảo tồn sinh thái Tonle Sap (nguồn: tư liệu Ngô Thế Vinh)

Tiếp tục đọc “Phỏng vấn Ngô Thế Vinh – người đi dọc 4.800km sông Mekong”

Có còn con sông nước lớn, nước ròng?

20/06/2016 – 06:18 AM

NĐT – Nằm ở phía cuối cùng của lưu vực sông Mekong, tiếp giáp với biển, đồng bằng Sông Cửu Long (ĐBSCL) được chính dòng sông này mang phù sa miệt mài bồi đắp trong 6.000 năm nay. Là một trong những vùng đất màu mỡ nhất thế giới, nét văn hóa và sinh kế của cư dân nơi đây chịu ảnh hưởng của sông nước và biển. Nhưng trong tương lai, đồng bằng có nguy cơ không còn thấy cảnh “con nước lớn, con nước ròng” do sự liên thông với biển đang dần bị cắt đứt. Đồng bằng có khi trở thành một vùng nước hồ tù đọng.

công trình thủy lợi ĐBSCL
ĐBSCL có nguy cơ không còn thấy cảnh “con nước lớn, con nước ròng” do sự liên thông với biển đang dần bị cắt đứt – Ảnh: L.Quỳnh Tiếp tục đọc “Có còn con sông nước lớn, nước ròng?”

Pak Beng – quân cờ domino thứ ba trong chuỗi đập Mekong

05/08/2016 – 07:08 AM

NĐT – LTS. Trước tuyên bố của Lào sẽ xây dựng đập thủy điện thứ ba Pak Beng trên dòng chính Mekong, bác sĩ Ngô Thế Vinh – tác giả nhiều cuốn sách và bài viết liên quan tới môi sinh và phát triển lưu vực sông Mekong – đã có một bài viết dành riêng cho Người Đô Thị.
BS. Ngô Thế Vinh

Mekong không còn là vấn đề song phương giữa hai nước Lào – Việt Nam, mà cốt lõi là một sách lược Việt Nam đối với Trung Quốc trong toàn cảnh địa – chính trị hiện nay. Sự sống còn của Việt Nam, trong đó có đồng bằng sông Cửu Long (ĐBSCL) phải là ưu tiên số một trong mọi nghị trình của Bộ Chính trị, của Quốc hội và của cả Chính phủ. Tiếp tục đọc “Pak Beng – quân cờ domino thứ ba trong chuỗi đập Mekong”

Cơn khát Thái có thể hút cạn nước Cửu Long và Đồng bằng sông Cửu Long có thể tan rã

HanoiTV

Kỳ 1: Cơn khát Thái có thể hút cạn nước Cửu Long

(HanoiTV) – Thái Lan đang cân nhắc thực hiện hàng trăm dự án chuyển nước từ sông Mêkông để giải quyết nỗi lo hạn hán. Nếu dự án này thành hiện thực, nguy cơ thiếu nước của đồng bằng sông Cửu Long có thể tăng nhanh, trong những năm tới.

Kỳ 2: Đồng bằng sông Cửu Long có thể tan rã

Kỳ 3: Những gia đình quyết tử bên sông Mekong

Mô hình cửa kiểm soát chuyển nước từ sông Mekong vào Thái Lan. Nguồn: PGS- TS Lê Anh Tuấn

Kong – Loei – Chi – Mun và 990 dự án tưới nước

Cách đây gần một thập kỷ, năm 2008, Cục Tưới Hoàng gia Thái Lan (RID) đã xây dựng nhiều dự án chuyển nước từ sông Mekong vào các dòng sông nhánh để giữ nước cho mùa khô, theo Mekong Eye, trang web cung cấp thông tin về các hoạt động liên quan đến Mekong – dòng sông huyết mạch của nhiều nước Đông Nam Á và Trung Quốc. Tiếp tục đọc “Cơn khát Thái có thể hút cạn nước Cửu Long và Đồng bằng sông Cửu Long có thể tan rã”

Chuyên gia Việt cảnh báo tác hại khi Trung Quốc ‘giữ lũ’ Mekong

Chủ nhật, 21/8/2016 | 10:00 GMT+7

VE – Chuyên gia hàng đầu về Mekong khẳng định các đập thủy điện của Trung Quốc giữ lại nước nhằm giảm lũ ở hạ nguồn gây tác động xấu đối với Việt Nam.

chuyen-gia-viet-mien-tay-mat-lu-do-bi-chan-tren-thuong-nguon
Đập thuỷ điện Tiểu Loan của Trung Quốc có tổng dung tích 15 tỷ m3. Ảnh: Việt Anh

Tiếp tục đọc “Chuyên gia Việt cảnh báo tác hại khi Trung Quốc ‘giữ lũ’ Mekong”

Hàng loạt cù lao đang biến mất ở miền Tây

Thứ hai, 22/8/2016 | 00:05 GMT+7 VNExpress
Nhiều cù lao (cồn) trên hệ thống sông Cửu Long đang bị sạt lở nghiêm trọng, dần biến mất trong sự bất lực, tiếc nuối của người dân.
hang-loat-cu-lao-dang-bien-mat-o-mien-tay

Ông Nguyễn Văn Côn chỉ vị trí cồn Cả Đôi từng hiện hữu trên sông Hậu, giờ đã biến mất. Ảnh: Cửu Long

34 năm, 10 lần dời nhà chạy sạt lở

Có 48 năm sông trên cồn Sơn nằm giữa sông Hậu (phường Bùi Hữu Nghĩa, quận Bình Thủy, TP Cần Thơ), ông Cao Văn Ba (66 tuổi) chứng kiến cảnh mảnh đất trù phú ngày càng teo tóp. Gia đình ông hàng ngày phải sống trong cảnh nơm nớp lo sợ. “Ngày trước cồn Sơn rộng hơn 100 mẫu (ha), giờ chỉ còn hơn 60 mẫu. Nhà tôi có 2 mẫu đất vườn tại khu vực đầu cồn. Nhưng sạt lở quá nhanh, khoảng 10 năm diện tích đất của tôi mất hơn phân nửa”, ông Ba cho biết.

Tiếp tục đọc “Hàng loạt cù lao đang biến mất ở miền Tây”

Chuyện hai người nuôi tôm: Đồng bằng sông Cửu Long và thích ứng biến đổi khí hậu

WB – 1 Tháng 8 Năm 2016

Image
Năm nay, ông Nguyễn Văn Khuyên (phải), chủ sở hữu 6 ha nuôi trồng thủy sản cạnh kênh nước lợ tại Cà Mau đã không thể nuôi tôm như mọi năm do hạn hán nặng nề. Còn ông Tô Hoài Thương (trái) nhờ ứng dụng kỹ thuật đối phó với hạn hán, ông đã chia đầm của mình ra làm 3 đầm nhỏ —một nuôi tôm, một nuôi cá, và một để trữ nước ngọt. Nhờ vậy mà sản lượng năm nay dự tính sẽ thu được 10 tấn, bằng với năng suất các vụ khác. Tiếp tục đọc “Chuyện hai người nuôi tôm: Đồng bằng sông Cửu Long và thích ứng biến đổi khí hậu”