La “Lumière” des Pa Kô

09/03/2019 10:50 lecourrier
Les Pa Kô du hameau de Ky Ry, dans la province de Quang Tri (Centre), surnomment Elin Josefine Olsson la “Lumière”. Ils n’avaient jamais pensé à appeler quelqu’un comme ça, jusqu’au jour où cette Suédoise est apparue.

>>Un vice-président de l’AN reçoit des notables des ethnies Vân Kiêu et Pa Kô 

Josefine apprend aux Pa Kô à fabriquer des produits artisanaux traditionnels répondant aux besoins des consommateurs modernes.

Photo: Quôc Nam/CVN

Les villageois disent que Josefine leur a apporté la foi et un bel avenir en permettant de relancer l’artisanat traditionnel. Les produits en rotin et en bambou des Pa Kô ont en effet été fabriqués selon de nouveaux modèles redessinés par elle dans un style moderne. Puis, ils ont été exportés en Suède et dans quelques pays européens. Un phénomène que ces personnes n’avaient jamais imaginé.

Un destin lié aux Pa Kô Continue reading “La “Lumière” des Pa Kô”

Advertisements

Lễ hội ăn trâu (đâm trâu) ở Tây Nguyên- Quan điểm và những vấn đề đặt ra nhìn từ góc độ văn hóa

nghiencuulichsu – Huỳnh Thiệu Phong

1 . Là địa bàn cư trú của hơn 40 tộc người, Tây Nguyên là một không gian văn hóa đa sắc màu với sự hiện diện đồng thời của nhiều tộc người thiểu số. Những giá trị văn hóa đó đã đồng hành cùng những tộc người này trong suốt chiều dài lịch sử. Ở từng giai đoạn khác nhau, những giá trị văn hóa đó có lúc lắng động, có lúc thăng hoa, nhưng vẫn bền bỉ tồn tại trong đời sống của các tộc người thiểu số nơi đây. Sự hiện diện của lễ hội với tư cách là một thành tố cấu thành nên văn hóa, đã càng góp phần làm cho bức tranh văn hóa tộc người được thêm phần sinh động và đa sắc. Lễ hội đã thực sự trở thành một sợi dây gắn kết các cộng đồng tộc người lại với nhau. Ở các lễ hội, nền tảng của sự cấu thành các tộc người – “tính cộng đồng” đã được hiển lộ, lan tỏa và thăng hoa trong các buổi sinh hoạt của cộng đồng. Continue reading “Lễ hội ăn trâu (đâm trâu) ở Tây Nguyên- Quan điểm và những vấn đề đặt ra nhìn từ góc độ văn hóa”

Đắk Nông: Cả trăm công trình cấp nước sinh hoạt tập trung ‘đắp chiếu’

(TN&MT) – Từ nhiều năm trở lại đây, câu chuyện các công trình cấp nước sinh hoạt tập trung tại các vùng sâu, vùng xa, vùng đồng bào dân tộc thiểu số trên địa bàn tỉnh Đắk Nông không phát huy hiệu quả đã được các cơ quan thông tấn, báo chí từ địa phương đến Trung ương đưa tin phản ánh. Tuy nhiên, đến thời điểm này vẫn còn rất nhiều công trình được đầu tư tiền tỷ nhưng đã sớm hư hỏng, không thể sử dụng được.

Anh 1
Công trình cung cấp nước sạch thường xuyên bị hư hỏng được người dân phản ánh

Continue reading “Đắk Nông: Cả trăm công trình cấp nước sinh hoạt tập trung ‘đắp chiếu’”

Sử thi Raglai – Nhìn từ phương diện chức năng thể loại

Kết quả hình ảnh cho đám cưới Raglai
Đám cưới người Raglai tại nhà trai. Ảnh: Internet

Nguyễn Thanh Tùng*

Tóm tắt:

Trong nền văn hóa lâu đời của người Raglai, sử thi (Akhát Jucàr), xét về phương diện chức năng thể loại, là những di sản có giá trị lớn về nhiều mặt.

Trong phạm vi của bài viết này, ngoài việc điểm lược những nét khái quát về tộc người và văn hóa tộc người Raglai; về thể loại sự thi (Akhát Jucàr) trong nền văn học dân gian Raglai, chúng tôi tập trung nghiên cứu, thẩm nhận bước đầu một số chức năng của sử thi trong văn hóa tộc người Raglai, xét từ phương diện chức năng thể loại:

– Bảo lưu và truyền tải  phong tục, tập quán, tín ngưỡng;

– Tái tạo, tôn vinh lịch sử, xã hội, văn hóa tộc người;

– Đảm nhận vai trò đích thực của những áng văn chương truyền miệng .

Continue reading “Sử thi Raglai – Nhìn từ phương diện chức năng thể loại”

Sử dụng amiăng trắng tại Việt Nam

  • Bài 1: Thực trạng đáng báo động
  • Bài 2: Áp dụng đồng bộ nhiều giải pháp để loại trừ
  • Việt Nam thua cả Lào trong cuộc chiến cấm amiang trắng

***

Sử dụng amiăng trắng tại Việt Nam: Bài 1: Thực trạng đáng báo động

10 năm trở lại đây, Việt Nam luôn đứng ở vị trí thứ 5 trong top 10 nước sử dụng amiăng, chất gây ung thư nhiều nhất thế giới. Amiăng vẫn đang len lỏi, tồn tại khá phổ biến ở vùng đồng bào dân tộc thiểu số (DTTS) và miền núi. Đây là thực trạng báo động…

amiăng
Tấm lợp fibroximăng được sử dụng khá phổ biến ở vùng đồng bào DTTS, miền núi. Ảnh: minh họa

Tại Việt Nam, từ những năm 1960, amiăng đã được sử dụng để sản xuất tấm lợp fibroximăng và được xem như một loại chất lợp rẻ, bền và dễ sản xuất, sử dụng. Tuy nhiên, từ những năm 1980, tính độc hại và đặc biệt là khả năng gây ra một số dạng ung thư của amiăng đã được phát hiện và cảnh báo. Amiăng trắng được khẳng định là có hại cho sức khỏe. Amiăng xâm nhập vào cơ thể và gây hại chủ yếu qua đường hô hấp. Tiếp xúc với amiăng có nguy cơ mắc các bệnh liên quan đến phổi, ung thư biểu mô, thanh quản… Sử dụng vật liệu có chứa amiăng đang tồn tại phổ biến ở vùng sâu, vùng xa, vùng đồng bào DTTS. Continue reading “Sử dụng amiăng trắng tại Việt Nam”

Nguy cơ mất trắng tài sản vì chỉ biết điểm chỉ

TPBa đôi vợ chồng người Ê Ðê mù chữ ở 3 buôn khác nhau cùng tìm đến báo Tiền Phong kêu cứu, trước nguy cơ mất trắng tài sản vì bị một phụ nữ lừa bảo họ điểm chỉ, ký tên vào các giấy tờ sang nhượng quyền sử dụng đất, mà họ tưởng đó chỉ là hồ sơ giúp vay tiền ngân hàng.

Ba đôi vợ chồng nghèo nhờ luật sư Nhàn đưa đến trụ sở Văn phòng đại diện báo Tiền Phong tại Tây Nguyên kêu cứu
Ba đôi vợ chồng nghèo nhờ luật sư Nhàn đưa đến trụ sở Văn phòng đại diện báo Tiền Phong tại Tây Nguyên kêu cứu

Lại chiêu “vay giùm”

Người giúp những nạn nhân này viết đơn kêu cứu, là luật sư Phan Ngọc Nhàn – Đoàn Luật sư Đắk Lắk. Luật sư Nhàn cho rằng Cơ quan điều tra không khởi tố vụ án, nên các nạn nhân chẳng có cách nào đòi lại tài sản đã bị lừa chiếm đoạt. Continue reading “Nguy cơ mất trắng tài sản vì chỉ biết điểm chỉ”

Phù Nam: Huyền thoại và những vấn đề lịch sử – 2 kỳ

***

Phù Nam: Huyền thoại và những vấn đề lịch sử (Kỳ 1)

07/10/2017 08:35 – Vũ Đức Liêm

Bất cứ quốc gia dân tộc hiện đại nào cũng tìm kiếm cho mình một nền văn hóa, văn minh, hay một vương quốc khởi đầu qua việc kết nối với một thực thể mờ ảo trong quá khứ. Đó là nơi huyền thoại dựng nước bắt đầu, và cũng là nơi chứng kiến sự va chạm giữa các diễn ngôn lịch sử. Phù Nam là một câu chuyện như thế ở Đông Nam Á.


Bản đồ không gian Phù Nam (Miriam Stark, 2006).

Trong số các nền văn hóa kim khí quan trọng trên lãnh thổ Việt Nam, từ đó phát triển các xã hội phức tạp và hình thành nhà nước: Đông Sơn/ Cổ Loa, Sa Huỳnh/Champa, Óc Eo/ Phù Nam, thì Phù Nam ít được chú ý hơn cả. Bao trùm lên nó là huyền thoại về vương quốc được hình thành đầu tiên ở Đông Nam Á, với cảng thị sầm uất như Óc Eo, trung tâm tôn giáo, chính trị như Angkor Borei.

Dù chỉ tồn tại khoảng từ thế kỷ I đến thế kỷ VII CN, vương quốc này không chỉ là trung tâm của kết nối giao thương giữa các cộng đồng khu vực với Ấn Độ, Trung Hoa mà còn đóng vai trò cực kỳ quan trọng trong diễn ngôn chính trị-lịch sử ở thời kỳ hiện đại bởi vì dựa vào những cứ liệu lịch sử không rõ ràng của giai đoạn này mà chủ nghĩa dân tộc Campuchia tìm cách khẳng định sự hiện diện của dân tộc Khmer hàng nghìn năm trước ở vùng hạ lưu Mekong.

Bài viết này lập luận rằng Phù Nam không thể là sản phẩm chiếm hữu, độc quyền của một quốc gia dân tộc nào cả. Thực tế, nó là một thực thể lịch sử đứng giữa các đường biên hiện đại ở hạ lưu Mekong mà một phần di sản của nó đã trở thành bộ phận không tách rời của nước Việt Nam. Thực tế lịch sử đó cần phải được tôn trọng. Lịch sử của Phù Nam cũng chính là một phần của lịch sử Việt Nam. Continue reading “Phù Nam: Huyền thoại và những vấn đề lịch sử – 2 kỳ”

Hà Tiên và sự hình thành nước Việt Nam hiện đại

tiasang – 29/09/2017 08:00 – Vũ Đức Liêm

Hà Tiên ngày nay là thị xã vùng biên nhỏ nhắn, bình yên, thơ mộng nép mình bên bờ vịnh Thailand. Hà Tiên của hai trăm năm trước là một trong những trung tâm kinh tế sôi động nhất ở Đông Nam Á, nơi diễn ra các tranh chấp chính trị và quân sự không ngừng giữa người Việt, người Thái, người Khmer và các cộng đồng người Hoa. Lịch sử của vùng đất này là minh chứng sống động cho sự đa dạng trong thống nhất của quá trình hình thành nên lãnh thổ và dân tộc Việt Nam.


Một phần biển Mũi Nai, Hà Tiên, Kiên Giang ngày nay. 

Vùng đất này nằm giữa các diễn ngôn lịch sử rất khác biệt, nhiều khi bị trùm phủ dưới các huyền thoại tạo ra bởi chủ nghĩa dân tộc. Bài viết này chỉ ra những nhân tố cốt lõi làm nên sự thịnh vượng của Hà Tiên và tìm kiếm sự gắn kết của nó đối với lịch sử Việt Nam, như một phần của công cuộc định hình nên không gian của nước Việt Nam hiện đại. Continue reading “Hà Tiên và sự hình thành nước Việt Nam hiện đại”

Phục dựng lễ cúng chặt hạ cây của người Êđê

baodaklak – Cập nhật lúc 11:50, Thứ Năm, 27/09/2018 (GMT+7)

Vừa qua, cây long não cổ thụ gần 100 tuổi (bị chết do bệnh) nằm trong khuôn viên Bảo tàng tỉnh đã được chặt hạ. Trước khi hạ cây, Bảo tàng tổ chức lễ cúng chặt hạ cây nhằm phục dựng lại nghi lễ của người Êđê. 

Đây là một trong các hoạt động bảo tồn và khôi phục các giá trị văn hóa, vì theo quan niệm truyền thống của người Êđê, việc chặt hạ những cây cổ thụ, cao, to phải được thần linh chứng giám để tránh mọi điều xui xẻo và mang lại nhiều may mắn cho gia chủ.

Cây long não sau khi được hạ cắt sẽ làm thuyền độc mộc, ghế kpan và các vật dụng quý của người Ê đê và lưu giữ, trưng bày tại Bảo tàng…

Một số hình ảnh của buổi lễ:

aaaa
Thầy cúng chuẩn bị lễ vật để cúng trước khi hạ cây

Continue reading “Phục dựng lễ cúng chặt hạ cây của người Êđê”

Cuộc sống của người Chăm trong chung cư ở Sài Gòn

VNE – Chủ nhật, 20/8/2017, 00:00 (GMT+7)

Hơn 20 năm nay, cộng đồng gần 200 người Chăm sống tại chung cư ở quận Bình Thạnh (TP HCM) vẫn lưu giữ phong tục, tập quán sinh hoạt riêng.

Cuộc sống của người Chăm trong chung cư ở Sài Gòn

Chung cư 86/1, đường Phan Văn Hân (quận Bình Thạnh, TP HCM) hơn 20 năm nay là nơi sinh sống của cộng đồng người Chăm. Theo Ban quản lý chung cư, có khoảng 200 người Chăm, chiếm gần nửa số hộ dân ở đây.

Cuộc sống của người Chăm trong chung cư ở Sài Gòn

Người Chăm sống ở chung cư vẫn giữ những bản sắc văn hóa riêng của dân tộc. Họ theo đạo Hồi, người phụ nữ dù ở trong nhà hay ngoài đường thì đầu vẫn trùm khăn che kín. “Chúng tôi chỉ không trùm đầu khi tắm rửa, đi ngủ hoặc bỏ khăn nếu có sự đồng ý của chồng, cha”, bà Sophia (50 tuổi) cho biết. Continue reading “Cuộc sống của người Chăm trong chung cư ở Sài Gòn”

Ngôi chùa kiến trúc Angkor đẹp bậc nhất ở Bạc Liêu

VNE – Thứ ba, 9/10/2018, 16:03 (GMT+7)

Chùa Xiêm Cán mang lối kiến trúc Angkor, là công trình tôn giáo độc đáo của vùng Nam Bộ.

Chùa Xiêm Cán là quần thể kiến trúc tôn giáo cổ và lớn bậc nhất khu vực đồng bằng sông Cửu Long. Chùa cách trung tâm thị xã Bạc Liêu khoảng 7 km về phía đông nam. Trong tiếng Khmer, chùa Xiêm Cán có nghĩa là “Sông sâu” (Kouphir Sakor Prekchrou).
Ngôi chùa kiến trúc Angkor đẹp bậc nhất ở Bạc Liêu

Khuôn viên chùa rộng hơn 4 ha, bao quanh là tường rào chạm khắc Rắn thần và nhiều hoa văn rực rỡ. Đây là ngôi chùa Phật giáo tiểu thừa được xây dựng theo lối kiến trúc Angkor đặc trưng của người Campuchia. Chánh điện của chùa thường quay về hướng đông vì người Khmer tin rằng con đường tu hành của Phật đi từ Tây sang Đông. Continue reading “Ngôi chùa kiến trúc Angkor đẹp bậc nhất ở Bạc Liêu”

The peddler girl from Sa Pa who made it big

VNE – October 9, 2018 | 01:22 pm GMT+7

She was named by Forbes Vietnam as one of the 30 most influential under-thirty in the country.

Tan Thi Shu was born in 1986 in a poor H’Mong family in Sa Pa, a beautiful mountainous town in the northern province of Lao Cai.

Her family was in fact so poor it could only afford one meal a day. She started working at the age of 12, selling brocade fabric. A year later, like most of her peers, she became a peddler in Sa Pa.

Her mind was always teeming with unanswered questions: “Why are my parents so poor? Why am I different from the rest? Why can’t I go to school and have the same opportunities as others? Wherever I go, I can’t find anyone else who looks like me…”.

She recalls how self-conscious and miserable she felt when some children visiting Sa Pa made fun of her short stature and looks. Continue reading “The peddler girl from Sa Pa who made it big”

Nghèo đa chiều ở trẻ em vùng dân tộc thiểu số tại Việt Nam

Theo các báo cáo về phát triển ở Việt Nam, người Kinh chiếm hơn 86% dân số Việt Nam, nhưng tỷ lệ nghèo chỉ là 8,5%. Trong khi đó, các dân tộc thiểu số chỉ chiếm chưa đầy 15% tổng dân số, nhưng gần một nửa phải sống trong cảnh nghèo. Cứ 10 trẻ em dân tộc thiểu số thì có tới 8 em thiếu thốn các nhu cầu cơ bản; và hầu hết đang phải sống tại các vùng có điều kiện kinh tế – xã hội đặc biệt khó khăn, được biết đến là những “túi nghèo”. Hãy cùng UNICEF tìm hiểu về cuộc sống của một số trẻ em dân tộc thiểu số để hiểu được thực trạng nghèo đa chiều ở trẻ em ở Việt Nam và cùng kêu gọi những nỗ lực về chính sách nhằm giải quyết vấn đề này.

Ethnic minority children in pockets of poverty According to development reports, Kinh people account for over 86% of Viet Nam’s population with poverty rate recorded at 8.5%. People of Ethnic Minorities account for less than 15% of the total population, but half of them are living in poverty. For every 10 children of ethnic minorities, eight are deprived of basic needs, and most of them are living in areas of difficult socio-economic conditions, which are also known as “pockets of poverty”. Let’s join UNICEF in getting to know more about the lives of ethnic minority children and the situation of multi-dimensional child poverty in order to call for more actions and policy efforts in addressing the issue

Lao Bảo – thành phố của một nửa dòng Sê Pôn – 3 kỳ

***

BÚT KÝ – PHÓNG SỰ DỰ THI VỀ 50 NĂM CHIẾN THẮNG KHE SANH:

Lao Bảo – thành phố của một nửa dòng Sê Pôn

Thị trấn Lao Bảo bây giờ nhìn từ trên cao. Ảnh: HT.
Thị trấn Lao Bảo bây giờ nhìn từ trên cao. Ảnh: HT.

Vua Mèo Vương Chí Sình cứu cha, đánh bại phát xít Nhật

VNE – Chủ nhật, 26/8/2018, 01:00 (GMT+7)

Cứu cha thoát khỏi nhà giam của Pháp, Vương Chí Sình trực tiếp chỉ huy người Mèo đánh bại quân Nhật trên đất Hà Giang.