Truyện Lục Vân Tiên và Truyện Kiều, truyện nào cần cho Việt Nam hơn?

Chào các bạn,

Truyện Kiều chỉ là một tiểu thuyết phong tình (tiểu thuyết tình cảm có nhiều tình tiết vui buồn sướng khổ). Không có gì hơn vậy.

Truyện Kiều, tên tiếng Hán Việt là Đoạn trường tân thanh (Tiếng kêu mới về nỗi lòng đau đứt ruột). Và Nguyễn Du lấy ý từ “Đoạn trường tân thanh” để viết Kim Vân Kiều.

Mở đầu Truyện Kiều, Nguyễn Du viết (câu 7 và câu 8): Tiếp tục đọc “Truyện Lục Vân Tiên và Truyện Kiều, truyện nào cần cho Việt Nam hơn?”

When literature became propaganda

Six books you didn’t know were propaganda

economist.com

Governments influence a surprising amount of literature. Some of it pretty good

Omar Sharif in a scene from the film Dr Zhivago in 1965
Image: Landmark Media

Nov 3rd 2023|8 min readListen to this story

AI Narrated

“ALL ART is propaganda”, wrote George Orwell in 1940, “but not all propaganda is art.” Few people would argue with the second part of that aphorism. There is nothing artistic about the dreadful ramblings of “Mein Kampf”. But the first seems true only if you are using a broad definition of propaganda. These days great works of art rarely set out to serve the purposes of a government. They may promote causes, but that is not normally why people esteem them. The books on this list, however, partially vindicate the first part of Orwell’s assertion. Governments or ideological groups either encouraged their authors to write them or promoted their writings for political ends. During the cold war Western intelligence agencies subsidised authors, sometimes very good ones. The CIA set up literary magazines in France, Japan and Africa. One purpose was to counter censorship by autocrats. Another was to make global culture friendlier to Western aims. British intelligence services commissioned works of fiction that supported empire. Some writers consciously offered their pens to the state; others did not realise that governments or groups would promote their work. Here are six books, all by authors of merit, that are works of propaganda in one way or another.

Tiếp tục đọc “When literature became propaganda”

Ocean Vuong Was Ready to Kill. Then a Moment of Grace Changed His Life.

The Interview By David Marchese May 3, 2025

Seen in a soft light, Ocean Vuong’s life looks like a modern American fairy tale. In 1990, he and his mother came to this country as refugees from Vietnam. They landed in small-town Connecticut and began muddling their way through an existence limited by low-paying work and cultural and personal alienation. Vuong seemed destined to stay stuck on society’s margins. Until, that is, he discovered literature and his own enormous gift for writing.

Now Vuong is one of the country’s most esteemed poets, winner of a prestigious MacArthur Fellowship (a.k.a. a “genius grant”) and a tenured professor in the creative-writing department at New York University. His bittersweet debut novel, “On Earth We’re Briefly Gorgeous,” a marvel of emotional and narrative compression published in 2019, became a best seller and, over time, a bona fide millennial classic. All this, and he’s only 36.

But there’s another side to Vuong’s narrative, one that doesn’t resolve so neatly. It’s that side of his history that informs his new novel, “The Emperor of Gladness,” which will be published on May 13.

At 400-plus pages, with a large cast of characters and comedic set pieces and touching on fast-food jobs, elder care and the static nature of most American lives, “Emperor” is a bigger book in every way than Vuong’s first. It also provided the occasion for what turned out to be one of the most emotionally intense interviews I’ve ever done.

Listen to the Conversation With Ocean Vuong

Tiếp tục đọc “Ocean Vuong Was Ready to Kill. Then a Moment of Grace Changed His Life.”

Sau 50 Năm Ðọc Lại Quốc Văn Giáo Khoa Thư

cadaotucngu.com

Tác giả: Nam Sơn Trần Văn Chi – Published: 08 Tháng Ba 2019

Trích bài 3 – Lớp Dự bị – Đi học để làm gì

“Bác hỏi tôi đi học để làm gì. Tôi xin nói bác nghe. Tôi đi học để biết đọc những thư từ người ta gởi cho tôi và viết những thư từ tôi gởi cho người ta. Tôi đi học để biết đọc sách, đọc nhật báo, thấy điều gì hay thì bắt chước. Tôi đi học để biết tính toán, biết mọi sự vật và biết phép vệ sinh mà giữ gìn thân thể cho khỏe mạnh.

Nhưng tôi đi học cốt nhất là biết luân lý, để hiểu cách ăn ở thành người con hiếu thảo và người dân lương thiện.

Bài 1: Thân phận lạc loài

Những ai, trong chúng ta, ở độ tuổi 60 trở về trước, hẳn còn nhớ bộ sách Quốc Văn Giáo Khoa Thư ( QVGKT); Có thể đã từng đọc qua hoặc đã nghe đâu đó kể, hoặc đọc qua một vài đoạn, vài bài trong đó. Ðã nửa thế kỷ qua đủ để chúng ta quên nó. Và đủ để chúng ta nhớ nó; nhưng dù thế nào nay đọc lại cũng gây cho chúng ta ít nhiều hoài niệm về thời thơ ấu. Thời mà ngày hai buổi cấp sách đến trường, thời ăn chưa no, lo chưa tới của tuổi học trò.

Trong buổi sơ khai của chữ quốc ngữ (không phải chữ Hán, chữ Tây), bộ QVGKT là bộ sách giáo khoa, do nhà nước Pháp, mà trực tiếp là Nha Học Chánh Ðông Pháp, giao cho quí ông Trần Trọng Kim, Nguyễn Văn Ngọc, Ðặng Ðình Phúc và Ðỗ Thận cùng biên soạn. Bộ QVGKT gồm có 3 quyển:

– Quyển dành cho lớp Ðồng Ấu ( Cours Enfantin) là quyển dạy về luân lý (Morale) qua các bài tập đọc và tập viết.

– Quyển dành cho lớp Dự Bị ( Cours Préparatoire)

– Và quyển dành cho lớp Sơ Ðẳng ( Cours Elementaire).

Hai quyển Dự Bị và Sơ Ðẳng gồm các bài tập đọc (lecture), chứa đựng nội dung bao gồm: Sử ký, Ðịa Dư, Cách trí, Vạn vật, Vệ Sinh, Ðạo Ðức, Gia Ðình…

Chưa có dịp tìm một cách chính xác xem coi bộ QVGKT xuất bản đầu tiên năm nào, nhưng theo bản mà chúng tôi đọc, xuất bản năm 1939 thì đã in lần thứ mười ba. Như vậy án chừng sách xuất bản đầu tiên vào những năm đầu thế kỷ 20.

Tiếp tục đọc “Sau 50 Năm Ðọc Lại Quốc Văn Giáo Khoa Thư”

Tự Lực Văn Đoàn, hay sống bằng ngòi bút trong kỳ loạn lạc – The Life, Death and Legacy of 7 Pillars of Vietnam’s Quốc Ngữ Literary Wealth

Read this article in English

Saigoneer.com Thứ sáu, 27 Tháng 5 2022. Viết bởi Linh Phạm. Ảnh bìa: Phan Nhi.

Trích or Triết là series về những danh nhân vang bóng một thời trong giới nghệ thuật và văn đàn Việt Nam. Các tác phẩm của họ đã để để lại những bài học mang giá trị xuyên thế kỷ về nhiều vấn đề xã hội hãy còn là nỗi nhức nhối ngày nay.Hồi mới bập bẹ vào nghề viết, tôi tự thấy vốn liếng quốc ngữ của mình còn nhiều khiếm khuyết. Vốn từ tiếng Anh tôi chủ yếu đến từ sách vở, nên để tự trau dồi tiếng Việt, tôi nghĩ cứ phải bắt đầu từ một cuốn sách bất kỳ. Mắt tôi dừng ở quyển Hà Nội Băm Sáu Phố Phường của Thạch Lam. Cuốn này đã ở trên giá sách nhà tôi lâu lắm rồi, hôm nay mới là lần đầu tiên tôi được lướt trên những câu chữ trong đấy.

Còn chưa vào đến câu nào của Thạch Lam, mới đọc lời tựa sách của Khái Hưng thôi, mà nước mắt tôi đã lã chã rơi. Một phần vì giọng văn hay quá, lối viết gãy gọn, gần gũi, mà lại rất đỗi thâm thúy. Phần khác tôi bị xúc động vì họ, những người tôi coi là đồng nghiệp, đã vạch ra một đường hướng văn chương mà tôi có thể theo đuổi suốt cuộc đời.

Logo của nhóm Tự Lực Văn Đoàn.

Thạch Lam và Khái Hưng thuộc Tự Lực Văn Đoàn, một nhóm các cây viết từ thời Pháp thuộc, được thành lập với mục đích “làm giầu thêm văn sản trong nước.” Từ chỗ mê lời văn của các anh, tôi bị cuốn vào câu chuyện của Tự Lực. Một câu chuyện không chỉ về việc viết văn, làm báo, mà còn về vận mệnh của cả một đất nước. Một câu chuyện mà những bi thương trong đó vẫn còn văng vẳng tới tận bây giờ.

“Câu chuyện về Tự Lực Văn Đoàn là cả một cái mâu thuẫn lớn của xã hội Việt Nam,” bác Nguyễn Đình Huynh nói. Nghiên cứu về nhóm Tự Lực đã hơn nửa thế kỷ, bác nhận thấy một kết nối khó tả với ba người đồng hương trong nhóm Tự Lực — ba anh em ruột — Thạch Lam, Hoàng Đạo, và Nhất Linh.

Tiếp tục đọc “Tự Lực Văn Đoàn, hay sống bằng ngòi bút trong kỳ loạn lạc – The Life, Death and Legacy of 7 Pillars of Vietnam’s Quốc Ngữ Literary Wealth”

Giấc mơ về một cường quốc văn chương đang trở thành hiện thực

ĐOÀN CẦM THI1 2/11/2022 06:29 GMT+7

TTCTTôi vẫn muốn chúc mừng Hàn Quốc: giấc mơ về một “cường quốc văn chương” của các bạn đang trở thành hiện thực.

Giấc mơ về một cường quốc văn chương đang trở thành hiện thực - Ảnh 1.

GS Đoàn Cầm Thi phát biểu tại một phiên thảo luận của fesstival.

Tại Asian Literature Festival lần IV (thành phố Gwangju, Hàn Quốc) với tư cách là chuyên gia văn học Việt Nam của Inalco (Học viện Ngôn ngữ và Văn minh Đông Phương Paris) và là người sáng lập Tủ sách Văn học Việt Nam đương đại (NXB Riveneuve Pháp), tôi trình bày về việc xuất bản văn học châu Á, đặc biệt là văn học Hàn (trong tương quan với văn học Việt Nam) ở châu Âu.

Người Hàn vốn thiết thực, dường như băn khoăn muốn biết văn chương của mình được phương Tây đánh giá thế nào. Năm 2019, xứ kim chi đã giành giải Cành cọ vàng cho phim Ký sinh trùng của Bong Joon Ho, liệu giấc mơ về một Nobel văn chương có được coi là không quá viển vông?

Tiếp tục đọc “Giấc mơ về một cường quốc văn chương đang trở thành hiện thực”

Universities admit purge of ‘challenging’ books to protect students

telegraph.co.uk

Investigation finds institutions are dropping books containing depictions of suicide and slavery from syllabuses

By Telegraph Reporters 9 August 2022 • 11:51pm

Works by William Shakespeare were among those deemed to require warnings
Works by William Shakespeare were among those deemed to require warnings CREDIT: GETTY IMAGES

Universities have removed books from reading lists to protect students from “challenging” content, an investigation has found.

Essex and Sussex admitted removing texts from study lists after freedom of information (FOI) requests were issued to 140 UK universities by The Times.

The universities are thought to be the first in the UK that have purged books altogether.

Tiếp tục đọc “Universities admit purge of ‘challenging’ books to protect students”

Họ tưởng chúng tôi là con nít

TƯỜNG ANH 25/08/2022 06:17 GMT+7

TTCTHơn 1.000 tác phẩm văn học đã bị đưa khỏi chương trình hoặc loại khỏi danh sách đọc bắt buộc của sinh viên nhiều đại học Anh.

Họ tưởng chúng tôi là con nít - Ảnh 1.

Hơn 1.000 tác phẩm văn học đã bị đưa khỏi chương trình hoặc loại khỏi danh sách đọc bắt buộc của sinh viên nhiều đại học Anh. Trong số này có các kiệt tác của William Shakespeare, Charles Dicken, Jane Austen, Charles Bronte… và cả của những tác giả hiện đại mà sách của họ vừa được vinh danh, theo tường thuật hôm 10-8 của The Times.

Tiếp tục đọc “Họ tưởng chúng tôi là con nít”

Why Salman Rushdie’s ‘The Satanic Verses’ remains so controversial decades after its publication

theconvesrsation.com

Author Salman Rushdie is in the hospital with serious injuries after being stabbed by a man at an arts festival in New York State on Aug. 12, 2022. The following article was published on the 30th anniversary of the release of The Satanic Verses.

One of the most controversial books in recent literary history, Salman Rushdie’s “The Satanic Verses,” was published three decades ago this month and almost immediately set off angry demonstrations all over the world, some of them violent.

A year later, in 1989, Iran’s supreme leader, the Ayatollah Khomeiniissued a fatwa, or religious ruling, ordering Muslims to kill the author. Born in India to a Muslim family, but by then a British citizen living in the U.K., Rushdie was forced to go into protective hiding for the greater part of a decade.

Angry demonstrators protest against the book in 1989. Robert CromaCC BY-NC-SA

What was – and still is – behind this outrage?

Our mission is to share knowledge and inform decisions.

About us

The controversy

The book, “Satanic Verses,” goes to the heart of Muslim religious beliefs when Rushdie, in dream sequences, challenges and sometimes seems to mock some of its most sensitive tenets.

Muslims believe that the Prophet Muhammed was visited by the angel Gibreel – Gabriel in English – who, over a 22 year period, recited God’s words to him. In turn, Muhammed repeated the words to his followers. These words were eventually written down and became the verses and chapters of the Quran.

Tiếp tục đọc Why Salman Rushdie’s ‘The Satanic Verses’ remains so controversial decades after its publication

“Viết cho trẻ em là một trách nhiệm lớn lao”

PHAN XUÂN LOAN 26/10/2017 2:10 GMT+7

TTCT Quan sát Tamara Kriukova trò chuyện với các độc giả của mình tại hội sách quốc tế Matxcơva tháng 9-2017, khó tưởng tượng nữ nhà văn đã ngoài lục tuần. 

Tamara Kriukova với chú mèo (nhưng không phải là Barsik) của mình.-Ảnh: P.X.L.
Tamara Kriukova với chú mèo (nhưng không phải là Barsik) của mình.-Ảnh: P.X.L.

 Trẻ trung, hóm hỉnh khiến các khán giả nhí cười vang, Tamara Kriukova cùng các nhân vật của mình đã chiếm một góc ấm áp và tin cậy trong tim những người đọc trẻ. Bà đã dành cho TTCT cuộc trò chuyện nhân cuốn sách đầu tiên của bà, Nhật ký mèo khôn, ra mắt độc giả Việt Nam.

Sinh nhật ngày cá tháng tư

Chị nổi tiếng ở Nga là nhà văn thiếu nhi với đủ các thể loại chinh phục, từ cổ tích, truyện tranh, nhật ký các chú mèo… tới những truyện dài về rung động đầu đời của tuổi thiếu niên… Vì sao chị chọn độc giả trẻ?

Tiếp tục đọc ““Viết cho trẻ em là một trách nhiệm lớn lao””

Lưu Quang Vũ vẫn phản biện xã hội 30 năm sau ngày mất

VNE – Thứ tư, 29/8/2018, 10:13

Thói giả dối, quan liêu, háo danh, cậy chức quyền… trong tác phẩm của nhà viết kịch ở thập niên 1980 luôn nguyên vẹn giá trị thời sự.

“Nếu không tin trung ương thì bà lên đâu, lên giời à?”.

Câu hỏi thách thức của chánh văn phòng tỉnh Chu Thị Mỡi cho bà Hoài, người phụ nữ có chồng đang bị oan, sau ba mươi năm vẫn khiến khán phòng của Nhà hát Tuổi trẻ lặng xuống.

Những khoảng lặng như thế, đôi khi là cả những giọt nước mắt lấp lánh trên gương mặt khán giả, là khung cảnh thường thấy trong những lần diễn vở “Lời thề thứ 9” của nhà biên kịch Lưu Quang Vũ suốt 30 năm qua. Và đó không phải vở duy nhất gây xúc động xuyên thời gian. Trong bối cảnh sân khấu kịch gặp nhiều khó khăn, thì cứ mỗi lần kịch Lưu Quang Vũ được dựng lại, nhà hát lại đỏ đèn.

Ba mươi năm ngày mất của nhà viết kịch Lưu Quang Vũ, báo VnExpress thực hiện một chuỗi phỏng vấn 5 diễn viên từng gắn bó với các nhân vật của ông. Họ không chỉ nói về vai diễn, mà nói về những thông điệp xã hội Lưu Quang Vũ đưa ra. Chúng đều còn nguyên giá trị đến hôm nay.

Tiếp tục đọc “Lưu Quang Vũ vẫn phản biện xã hội 30 năm sau ngày mất”

Bên này ảo vọng

Hồ Đình Ba

BÊN NÀY ẢO VỌNG

Tiểu thuyết luận đề

Gia cảnh bất thường           

Sau khi ra khỏi phòng vé, Trung đi tìm số chiếc xe đò sẽ đưa anh về lại Tịnh Biên, Tây Ninh. Lúc anh sắp bước lên, xe đã gần đầy khách, một anh bán vé số chống nạng trờ tới, mời mua ; sẵn còn ít tiền lẻ, Trung mua ba tấm rồi bước lên xe và ngồi xuống ghế ; mười phút sau xe lăn bánh khởi hành.                  

Suốt cuộc hành trình từ ngã tư An Sương đi Tây Ninh, anh miên man nghĩ về năm ngày phép anh vừa trải qua với gia đình. Trung đã có bốn ngày tròn để ở bên vợ và con anh, thằng Phương sáu tuổi năm nay vào lớp năm trường tiểu học. Nhưng thật ra anh không được những giờ phút hạnh phúc trọn vẹn với gia đình : vợ anh Tiên Phụng là chị bếp của cha xứ Giuse Cù Long Mạch và hai ngày nay cô rất bận rộn với việc nấu tiệc cho giáo xứ kỷ niệm 10 năm cha xứ được truyền chức linh mục, sau đó được điều về đây làm cha xứ. Những ngày này Tiên Phụng về rất khuya, mệt mỏi và lạnh lùng. Cô trò chuyện với Trung cho có lệ, sau đó họ làm tình nhưng rất thụ động, thờ ơ như một búp bê bằng sáp lạnh, không còn sự đáp ứng sôi nổi, nhịp nhàng như khi cô chưa sinh thằng Phương. Tiếp tục đọc “Bên này ảo vọng”

Bến nước mười ba

Vĩnh An

BẾN NƯỚC MƯỜI BA

 

Trong nhờ đục chịu bến chồng,
Khôn nhờ dại chịu bờ không bến bờ”

                                                    

Chương 1

Gia phong hiển hách 

 

Hôm nay là ngày nghỉ việc theo “tua” nên ông trưởng phòng kỹ thuật ga xe lửa Hòa Hưng Phạm Tiến Phong có thể ngồi lâu giờ trước ly cà phê đen nóng mà vợ ông, bà Mai Dung, sáng nào cũng pha sẵn cho ông trước khi ông đi làm. Ông rút điếu thuốc thứ ba nhìn lên bàn thờ Phật với hình Đức Phật khép mắt ngồi thiền dưới gốc bồ đề rồi lan man suy nghĩ.     Tiếp tục đọc “Bến nước mười ba”

Hoa dâm bụt đỏ

Vĩnh An

HOA DÂM BỤT ĐỎ
(tiểu thuyết luận đề)

Ta đến không mang lại cho anh em bình an mà mang lại cho anh em gươm giáo (TƯ).

 

Nước ấy có tên là Khảm Nô, một quốc gia có bốn nghìn năm văn hiến.

Nhưng cách nay ba trăm năm, cuộc chiến tranh cát cứ xảy ra liên miên giữa hai dòng họ: họ Trịnh và họ Nguyễn. Lịch sử gọi thời kỳ đó là Trịnh-Nguyễn phân tranh, vì thế trăm họ sống, chiến đấu và… chết cho hai họ ấy và người nào cũng có phần mình ít nhất là ba thước đất và một nấm mồ. Biết bao người dân chết đi trong cuộc chiến tranh cát cứ ấy để hai họ Trịnh Nguyễn thực hiện mộng bá vương xét cho cùng là một điều rất vô nghĩa. Tiếp tục đọc “Hoa dâm bụt đỏ”