Xuất khẩu cà phê kỷ lục khiến Tây Nguyên cạn nước và người nghèo nghèo thêm

Tội nghiệp Tây Nguyên và anh chị em đồng bào thiểu số. 

Lượng xuất khẩu cà phê Việt Nam đang đứng thứ 2 thế giới, nhưng không có tăm tiếng trên thị trường thế giới vì Robusta chỉ được người ta mua để làm cà phê bột hòa tan. Trong khi đó, nước ngầm bị cạn kiệt, và nông dân nghèo không có đủ nước để sinh hoạt.

Và trong trường kỳ, rất có thể toàn Tây Nguyên không có đủ nước để trồng cà phê, đặc biệt với ảnh hưởng của biến đổi khí hậu.

Hi vọng nhà nước thấy cái hại trường kỳ và tìm cách giải quyết vấn đề một cách khoa học và bình đẳng ngay từ bây giờ.

PTH

***

Xuất khẩu cà phê lập kỷ lục mới, hướng tới mốc 8 tỷ USD

VNEconomy – Chu Khôi, 20/10/2025, 10:33

Giữa bối cảnh nguồn cung cà phê toàn cầu khan hiếm và biến động mạnh, cà phê Việt Nam tiếp tục khẳng định vị thế khi xuất khẩu lập kỷ lục mới, đạt 7 tỷ USD chỉ trong 9 tháng và dự báo cả năm 2025 có thể cán mốc 8 tỷ USD. Đây là con số cao chưa từng có trong lịch sử ngành cà phê Việt Nam…

Kim ngạch xuất khẩu cả năm 2025 có thể vượt 8 tỷ USD.
Kim ngạch xuất khẩu cả năm 2025 có thể vượt 8 tỷ USD.

Tiếp tục đọc “Xuất khẩu cà phê kỷ lục khiến Tây Nguyên cạn nước và người nghèo nghèo thêm”

Hàng loạt vụ ngộ độc thực phẩm trong nhà trường

Trong các bếp ăn trường học, thực phẩm đông lạnh được sử dụng khá phổ biến. Tuy nhiên, nếu bảo quản trong thời gian dài hoặc rã đông, chế biến không đúng cách, các thực phẩm này có thể bị hư hỏng, sinh vi khuẩn và các chất độc hại, gây nguy cơ mất an toàn thực phẩm.

Ngoài ra, sử dụng nguồn thực phẩm không đảm bảo vệ sinh an toàn cũng là nguyên nhân dẫn tới ngộ độc hàng loạt. Hệ miễn dịch của trẻ em cũng chưa được hoàn thiện, nên khi bị ngộ độc thì khả năng nguy hiểm đến sức khỏe và tính mạng hơn người lớn.

Giải pháp là nhà trường cần phải chọn nguồn thực phẩm sạch, bảo quản và chế biến đúng kỹ thuật, quy định của nhà nước. Các cơ quan nhà nước cũng cần thường xuyên kiểm tra và có mức phạt thích đáng khi các nhà trường làm sai trong việc đảm bảo vệ sinh an toàn thực phẩm.

Nguyễn Bảo Ngọc

1. Hàng loạt vụ ngộ độc thực phẩm trong nhà trường
2. Vụ ‘nghi ngăn học sinh ngộ độc đi cấp cứu’: Mẫu thực phẩm dương tính với vi khuẩn

***

Hàng loạt vụ ngộ độc thực phẩm trong nhà trường

THU HIẾN, DƯƠNG LIỄU

TT – 12/04/2025 08:52 GMT+7

Chỉ trong vòng chưa đầy một tháng, TP.HCM liên tiếp xảy ra ba vụ nghi ngộ độc thực phẩm tập thể tại các trường học khiến nhiều học sinh nhập viện với triệu chứng nôn ói, đau bụng, tiêu chảy…

Tiếp tục đọc “Hàng loạt vụ ngộ độc thực phẩm trong nhà trường”

2025 – Năm thiên tai vượt ngưỡng và giới hạn của hệ thống phòng thủ. Phải thay đổi tư duy quản lý và ứng phó rủi ro thiên tai

vnexpress.net

Chủ tịch Hội thủy lợi Việt Nam cho biết trước đây khi ngành thủy lợi làm quy hoạch cho các lưu vực ở miền Trung, sông nào cũng có dung tích phòng lũ. Song khi thay đổi đầu mối quản lý, với việc xây dựng ồ ạt nhiều dự án thủy điện, các bộ ngành phối hợp không chặt chẽ, nên dung tích phòng lũ ở miền Trung gần như không có hoặc không đáng kể.

Nhật ký lũ trên cột nhà ông Nguyễn Văn Biên (82 tuổi) ở Hội An, Đà Nẵng, năm nay khắc thêm một dấu mốc mới – 2025, vượt tất cả năm lịch sử ông từng ghi dấu trước đó – 1964, 1999, 2007, và 2009.

Trận lũ Giáp Thìn diễn ra 61 năm trước vẫn là nỗi ám ảnh với ông Biên. Nước lũ ngập quá căn nhà cổ một tầng. Chàng thanh niên 20 tuổi cùng cha mẹ vác theo 3 kg gạo, gói vài bộ áo quần, bơi qua trú tạm ở căn nhà hai tầng đối diện. Họ thất thần nhìn dòng nước lũ nhấc bổng những căn nhà tranh, và cuốn trôi không ít phận người xấu số.

“Không có ngôi nhà hai tầng đó, chắc mình cũng giống họ”, ông nhớ lại.

Không ai thống kê số người tử nạn năm đó. Nhưng ông Biên chắc chắn nó gây thiệt hại hơn cả trận “đại hồng thuỷ” năm 1999, khiến 595 người chết và mất tích tại 10 tỉnh, thành, trong đó Quảng Nam (cũ) và Đà Nẵng là 110 người.

Ký ức từ những trận lũ lịch sử trở thành bài học cho nhiều thế hệ sống nơi tâm lũ như ông Biên. Khi tích lũy đủ tiền để sửa nhà năm 2018, ông ngẫm ngập phố cổ chưa năm nào quá 3 m, nên quyết định nâng sàn tầng hai cao hơn mặt đường 4 m, và cách mặt sông Hoài chừng 5 m. Đêm 30/10, nước lũ lên nhanh, ngập đến 2,5 m cột nhà, vượt cả mốc lũ năm 1964. Lúc ấy, ông lo sợ lịch sử lặp lại, phải tính đến phương án xấu nhất sẽ gọi cứu hộ thế nào.

May mắn, nước chưa lên tới tầng hai, nhưng ngập đến ngày thứ 5 mới rút, ít ngày sau lại lên lại. Trong hơn 10 ngày từ 22/10 đến 3/11, người dân Hội An chạy lũ ba lần. Toàn thành phố Đà Nẵng (sau sáp nhập) ghi nhận 15 người chết và 3 mất tích, thấp hơn nhiều con số năm 1999.

Tiếp tục đọc “2025 – Năm thiên tai vượt ngưỡng và giới hạn của hệ thống phòng thủ. Phải thay đổi tư duy quản lý và ứng phó rủi ro thiên tai”

Ai hưởng lợi từ bảo hộ mía đường?

Câu chuyện bảo hộ mía đường ở VN tồn tại cả mấy chục năm nay, đến giờ vẫn không có lối thoát, bằng chứng là đường lậu luôn tìm cách đi vào VN. Sở dĩ có đường lậu vì đường trong nước đắt quá, mà đường các nước khác lại rẻ hơn. 

VN mang tiếng bảo hộ/ bảo vệ cho nông dân nhưng thực tế nông dân chẳng được bảo vệ, chẳng được bán mía với giá cao, nên nghèo vẫn nghèo. Đã vậy, người tiêu dùng lại phải mua đường giá cao. Một mũi tên trúng 2 con chim: nông dân và người tiêu dùng.

Cách xử lý vấn đề rất giản dị: Nhà nước ngừng bảo hộ mía đường và để thị trường có tự do cạnh tranh.

PTH

  • Lén chở lậu 40 tấn đường từ Campuchia về TP HCM
  • Ai hưởng lợi từ bảo hộ mía đường?
    • Ai hưởng lợi từ bảo hộ mía đường? – Kỳ 1
    • Ai hưởng lợi từ bảo hộ mía đường – Kỳ 2: Cạnh tranh để ‘giải thoát’ nông dân
    • Ai hưởng lợi từ bảo hộ mía đường? – Kỳ 3: Không thể cứ bắt người tiêu dùng chịu thiệt
    • Ai hưởng lợi từ bảo hộ mía đường? – Kỳ 4: Hãy coi nhập đường từ Lào như một phép thử

***

Lén chở lậu 40 tấn đường từ Campuchia về TP HCM

VNE – Thứ ba, 23/9/2025, 13:08 (GMT+7)

Tài xế Bùi Xuân Trọng, 33 tuổi, thừa nhận được thuê chở 800 bao đường cát lậu, trọng lượng 40 tấn, theo đường mòn từ Campuchia về TP HCM thì bị cảnh sát phát hiện.

Ngày 23/9, Trọng bị Công an TP HCM bắt tạm giam để điều tra về hành vi Vận chuyển trái phép hàng hóa qua biên giới.

Bùi Xuân Trọng và tang vật trên xe. Ảnh: Công an cung cấp
Bùi Xuân Trọng (phải) và tang vật trên xe. Ảnh: Công an cung cấp

Tiếp tục đọc “Ai hưởng lợi từ bảo hộ mía đường?”

‘Việt Nam có 37 làng ung thư thì 10 làng nguồn nước ô nhiễm nặng’

thanhnien.vn 20/06/2023 19:42 GMT+7

Thông tin trên được đại biểu Nguyễn Thị Ngọc Xuân (đoàn Bình Dương) nêu ra trong thảo luận về dự thảo luật Tài nguyên nước sửa đổi chiều 20.6.2023

Góp ý về việc cấp nước sạch cho người dân, đại biểu Nguyễn Thị Ngọc Xuân cho rằng nước sạch là một loại thực phẩm, hàng hóa đặc biệt, có tác động trực tiếp đến sức khỏe và mọi hoạt động thiết yếu khác của người dân. 

'Việt Nam có 37 làng ung thư, thì 10 làng nguồn nước ô nhiễm nặng' - Ảnh 1.
Đại biểu Nguyễn Thị Ngọc Xuân (đoàn Bình Dương)

Tuy nhiên tại Việt Nam, tỷ lệ hộ dân được tiếp cận nước máy hiện nay chỉ chiếm khoảng 52%; đặc biệt, tỷ lệ này ở thành thị là 84,2%, trong khi tại nông thôn chỉ đạt 34,8%. 

Theo ước tính của Quỹ Nhi đồng Liên Hiệp Quốc (UNICEF), Việt Nam có khoảng 52% trẻ em, tương đương với 17 triệu trẻ em chưa được sử dụng nước sạch. Thiếu nước sạch và vệ sinh kém được xem là nguyên nhân hàng đầu khiến 44% trẻ em bị nhiễm giun và 27% trẻ em dưới 5 tuổi bị suy dinh dưỡng. 

Tiếp tục đọc “‘Việt Nam có 37 làng ung thư thì 10 làng nguồn nước ô nhiễm nặng’”

Nỗi đau của đất – 6 bài

***

Bời Lời vốn là tên của một vùng đất nằm ở phía Đông Nam của tỉnh Tây Ninh. Sau ngày giải phóng miền Nam được lấy để đặt tên cho một nông trường ở Trảng Bàng. Trải qua gần nửa thế kỷ, lớp lớp đất Bời Lời gian khó thuở xưa nay đã trở thành miền xanh cây trái bạt ngàn.

Chỉ có điều, lẩn khuất dưới màu xanh tưởng như bình yên và trù phú ấy dường như đang có một Bời Lời khác, chất chứa nhiều nỗi đau nhức nhối, ngay trên đồng đất.

Tiếp tục đọc “Nỗi đau của đất – 6 bài”

Đất lấn biển, giấc mơ chưa trọn của Đoàn Văn Vươn

NN – Thứ Bảy 21/06/2025 , 07:29

Đoàn Văn Vươn, nhân vật chính vụ cưỡng chế đất đai Tiên Lãng hơn 13 năm trước nói: Cả cuộc đời tôi gắn chặt với đất, cuối cùng gói lại trong một chữ cay.

Ký sự đời biển “bạc”…
Bi kịch sau những chiến công
Phận… mô hình
Nga Sơn dậy sóng

Trang trại Đoàn Văn Vươn bây giờ. Ảnh: Tùng Đinh.

 

Cống Rộc ngày trở lại

13 năm sau vụ cưỡng chế đất đai Tiên Lãng, tôi hẹn gặp ông Đoàn Văn Vươn, ông vui vẻ nhận lời và không quên dặn: Vẫn ngay chỗ ngày trước thôi, từ Cống Rộc rẽ vào độ trăm bước, vẫn thuộc xã Vinh Quang, huyện Tiên Lãng, Thành phố Hải Phòng.

Tiếp tục đọc “Đất lấn biển, giấc mơ chưa trọn của Đoàn Văn Vươn”

How U.S. Corporations sterilized thousands worldwide – No sperm, no kids

AJ+ – 14-3-2025

Tens of thousands of former farmworkers claim they’ve been rendered sterile by a highly toxic pesticide known as DBCP, unable to ever have children.

Though DBCP was banned by the U.S. government in the 70s, U.S. fruit companies continued to use it abroad in poorer countries with fewer regulations.

Decades later, these farmworkers are still fighting for justice, filing lawsuits against some of the world’s biggest corporations. Yara travels to Costa Rica to investigate one of the most devastating occupational health disasters in history.

Fruits of spoil: Laos’ forests disappearing as fruit farms flourish (2 parts)

Fruits of spoil: Laos’ forests disappearing as fruit farms flourish

Mekong eyes – 16 December 2024 at 9:27 (Updated on 16 December 2024 at 15:40)

The country’s improved railway connectivity facilitates fruit exports to China but has also sparked a boom in foreign-owned banana and durian farms, leading to forest clearance

A Chinese-owned banana plantation on land that was once forested, located in Attapeu province, southern Laos, in August 2024.

The report was produced with support from the Pulitzer Center’s Rainforest Investigations Network (RIN) and Internews’ Earth Journalism Network as part of the “Ground Truths” collaborative reporting project on soils. 

ATTAPEU, LAOS — The new high-speed railway has enabled faster fruit exports from Laos to China, attracting more investment in large-scale plantations. However, this growth has come at the cost of deforestation.

Bananas and the “king of tropical fruit” – durians – are very popular in China, but they typically ripen within a few days of harvesting.

However, that problem was resolved with the launch of the Laos-China Railway in 2021, which has enabled landlocked Laos to deliver its fruit quickly to China’s 1.4 billion consumers.

Tiếp tục đọc “Fruits of spoil: Laos’ forests disappearing as fruit farms flourish (2 parts)”

Hợp tác xã “không đồng” ở Vĩnh Bình 

Tia sáng – 17-11-2024 – Thu Quỳnh

Lời tòa soạn: Trong số trước, Tia Sáng đã thực hiện phóng sự về những khó khăn trong canh tác lúa ở ĐBSCL, dẫu vậy người nông dân vẫn bám đất nỗ lực tổ chức lại sản xuất cho hiệu quả hơn. Trong số này, câu chuyện về HTX Vĩnh Bình, do một “lão nông tri điền” am hiểu và năng động dẫn dắt, dẫu là một trong không nhiều HTX hoạt động hiệu quả trong bối cảnh có rất nhiều rủi ro, cho chúng ta thấy niềm hy vọng.

Ngày thu hoạch ở Vĩnh Bình. Ảnh: Thanh Huế.


Nếu hợp tác xã là con đường cần thiết để liên kết hộ nông dân canh tác manh mún nhỏ lẻ thành một khối lớn nhiều lợi thế hơn thì làm thế nào để đi vào một cách thuận lợi?

Tiếp tục đọc “Hợp tác xã “không đồng” ở Vĩnh Bình “

Đất lúa Đồng bằng Cửu Long: Từ trù phú đến kiệt quệ

Khi mà giờ đây, đồng bằng này vẫn mải miết cho những cây lúa năng suất tốp đầu thế giới nhưng lại bào mòn đất đai và vắt kiệt sức người.

31-10-2024 Tia sáng – Thu Quỳnh

Nghịch lý của năng suất

An Giang – “Tiền lời mỏng như lá lúa” là điều mà không chỉ ông Trần Hữu Lượng, ở huyện Thoại Sơn, An Giang, nhắc đi nhắc lại mà bất kỳ người làm lúa nào ở An Giang cũng đều nói như vậy.

Trồng lúa gần 40 năm nay, nhưng toàn bộ những gì ông Lượng có chỉ là một căn nhà tuềnh toàng chưa đầy 100 m2 chỉ có gạch thô không trát, trong nhà không có vật dụng gì quý giá. Cả đời gắn với cánh đồng nên căn nhà ông cũng nằm ngay trên một công đất (ở đây là “công điền”, 10 công điền = 1 hecta) trước là ruộng lúa, nhìn ra con rạch nhỏ dẫn nước vào đồng, để tiện thăm ruộng bất kỳ lúc nào.

Tiếp tục đọc “Đất lúa Đồng bằng Cửu Long: Từ trù phú đến kiệt quệ”

As big supermarkets pursue profits, new research shows growing exploitation of shrimp farmers [including Vietnamese farmers]

Image

By  DAVID RISING Updated 1:00 PM GMT+7, September 30, 2024Share

BANGKOK (AP) — Indonesian shrimp farmer Yulius Cahyonugroho operated more than two dozen ponds only a few years ago, employing seven people and making more than enough to support his family.

Since then, the 39-year-old says the prices he gets from purchasers have fallen by half and he’s had to scale back to four workers and about one-third the ponds, some months not even breaking even. His wife has had to take a job at a watermelon farm to help support their two children.

“It is more stable than the shrimp farms,” said the farmer from Indonesia’s Central Java province.

Tiếp tục đọc “As big supermarkets pursue profits, new research shows growing exploitation of shrimp farmers [including Vietnamese farmers]”

Chuyện trái ớt Việt

TRẦN MAI – ĐẶNG TUYẾT – CHÍ HẠNH 05/07/2024 05:09 GMT+7

TTCTSố phận trái ớt Việt Nam cũng long đong trồi sụt như nhiều nông sản khác.

Đồng bằng sông Cửu Long – vùng được mệnh danh là “thủ đô” trồng ớt của Việt Nam – có ít nhất 7.000ha trồng ớt, đặc biệt là ở các tỉnh Đồng Tháp, An Giang, Tiền Giang, Sóc Trăng, Vĩnh Long và Trà Vinh, mang về khoảng 100.000 tấn ớt/năm. Như nhiều nông sản khác, số phận trái ớt Việt cũng long đong trồi sụt.

Nông dân Quảng Ngãi hái ớt. Ảnh: TRẦN MAI

Trong ký ức của ông Tư Hơn, một nông dân 76 tuổi ở xã Nghĩa Dũng, những vựa ớt đầu tiên của tỉnh Quảng Ngãi xuất hiện từ những năm đầu thế kỷ tại các xã phía bờ nam sông Trà Khúc (TP Quảng Ngãi). Những vựa ớt chỉ thiên cay nồng đầu tiên có ở các xã Nghĩa Dõng, Nghĩa Dũng và Nghĩa Hà.

Ban đầu, xe của các thương lái trong tỉnh đến “ăn” hàng, sau đó thương lái từ Đà Nẵng, Huế, Khánh Hòa, rồi TP.HCM cũng tìm về các xã cánh đông này của TP Quảng Ngãi thu mua ớt. Ớt Quảng Ngãi trở nên có tiếng và bắt đầu có giá.

Tiếp tục đọc “Chuyện trái ớt Việt”

China’s slave fishermen and the companies allegedly exploiting Uyghur labour

Al Jazeera English – 20-6-2024

Fish caught by Chinese vessels and processed in Chinese factories end up on dinner plates around the world.

China’s seafood industry is the world’s biggest, accounting for a fifth of international fishing trade.

But onboard China’s ships and in its processing plants, alleged human rights abuses and labour trafficking are rampant.

With footage filmed over several years on the high seas and additional reporting on land, 101 East investigates the deadly secrets of China’s massive fishing fleet, and the price we pay for seafood.

Cà phê Việt Nam: Giải pháp vượt qua “hàng rào” EUDR

!– wp:paragraph –>

Tia sáng – 11/06/2024

Yêu cầu truy xuất nguồn gốc theo Quy định chống phá rừng của châu Âu (EUDR) đang đặt ra thách thức chưa từng có với Việt Nam, quốc gia xuất khẩu cà phê thứ hai thế giới nhưng lại chủ yếu dựa vào hộ canh tác nhỏ.
Vậy giải pháp nào phù hợp khi chỉ còn vỏn vẹn bảy tháng nữa là Việt Nam phải tuân thủ EUDR?

Thu hoạch cà phê ở Gia Lai. Ảnh: Nguyen Quang Ngoc Tonkin/ Shutterstock.
Tiếp tục đọc “Cà phê Việt Nam: Giải pháp vượt qua “hàng rào” EUDR”