Video clips: BBC by 30/4/1975 in Sài Gòn; BBC FTER 30/4/1975 in Sài Gòn; VTV24 Diễu hành ngày 30/4/2025, và phiên bản đầy đủ HD dài 2 giờ 18 phút

Nhân 50 năm ngày cuộc chiến kết thúc, BBC News Tiếng Việt giới thiệu lại loạt phóng sự của các phóng viên BBC đã có mặt tại Việt Nam và tường thuật thời khắc lịch sử này.

Tiếp tục đọc “Video clips: BBC by 30/4/1975 in Sài Gòn; BBC FTER 30/4/1975 in Sài Gòn; VTV24 Diễu hành ngày 30/4/2025, và phiên bản đầy đủ HD dài 2 giờ 18 phút”

From Swampland to Heartland: The History of Bến Thành Market

Saigoneer.com Wednesday, 01 March 2023. Written by Hiếu Y. Graphic by Mai Khanh

The intricate histories and niche experiences that we love about Saigon can make it difficult to explore. If you enjoy reading about Saigoneer’s favorite destinations, Urbanist Travel can help create a tailor-made itinerary based on your requests.
More Informatio

Read this article in Vietnamese at Sài·gòn·eer.From the very first discussions in 1868 regarding a new marketplace for Saigon, it was not until 1914, that Bến Thành Market became a reality. The birth of the market was like a dream come true, one that came together after nearly five decades of debate in search of solutions for the city’s infrastructure woes.

The five-decade quest to seek a “worthy” marketplace

In her research conducted on the vendors of Bến Thành, anthropologist Ann Marie Leshkowich recounts the lengthy discussions of then Saigon’s colonial administration regarding the establishment of a new commercial center, one that, according to them, must become a place “worthy” of the metropolis they were helping to create.

In 1868, the French had only spent about one decade trying to install a colonial network in Vietnam. Members of the Municipal Council (Conseil Municipal) had the thought of building a new marketplace from metal, replacing traditional thatch markets. In 1869, a budget of 110.000 francs was greenlit, but by 1870, the estimated expenditure had ballooned threefold, causing them to reconsider the planned building methods and amount of materials.

Tiếp tục đọc “From Swampland to Heartland: The History of Bến Thành Market”

Viet Thanh Nguyen on 50 Years After Vietnam War

We mark 50 years since the end of the U.S. war on Vietnam with the acclaimed Vietnamese American writer Viet Thanh Nguyen. On April 30, 1975, North Vietnamese troops took control of the South Vietnamese capital of Saigon as video of U.S. personnel being airlifted out of the city were broadcast around the world. Some 3 million Vietnamese people were killed in the U.S. war, along with about 58,000 U.S. soldiers. Hundreds of thousands of Lao, Hmong and Cambodians also died, and the impact of the war is still being felt in Vietnam and the region.

Nguyen says while the Vietnam War was deeply divisive in the United States during the 1960s and ’70s, American interference in Southeast Asia goes back to President Woodrow Wilson in 1919, when he rejected Vietnamese demands for independence from France. “And from that mistake, we’ve had a series of mistakes over the past century, mostly revolving around the fact that the United States did not recognize Vietnamese self-determination,” says Nguyen.

We Are Here Because You Are There”: Viet Thanh Nguyen on How U.S. Foreign Policy Creates Refugees

Pulitzer Prize-winning Vietnamese American writer Viet Thanh Nguyen discusses why he chooses to use the term “refugee” in his books, and speaks about his own experience as a refugee. His new novel tells the story of a man who arrives in France as a refugee from Vietnam, and explores the main character’s questioning of ideology and different visions of liberation. Titled “The Committed,” the book is a sequel to “The Sympathizer,” which won the Pulitzer Prize for Fiction in 2016. Nguyen says his protagonist is “a man of two faces and two minds” whose ability to see beyond Cold War divisions makes him the perfect figure to satirize the facile stories people tell themselves about the world. “He’s always going beyond the surface binaries to look underneath.” Nguyen is the chair of English and professor of English and American studies and ethnicity at the University of Southern California. His other books include “The Refugees” and the edited collection “The Displaced: Refugee Writers on Refugee Lives.”

Viet Thanh Nguyen Interview: The Vietnam War Refugee Experience Behind The Sympathizer

Pulitzer Prize-winning author Viet Thanh Nguyen reflects on his childhood as a refugee in America, his writing career, and family: from the trauma of displacement to the healing found in fatherhood and literature. Nguyen shares how these experiences have shaped his life and work, from his novel The Sympathizer to his commentary on war, cultural identity, and American life.

00:00 Introduction to Viet Thanh Nguyen and The Sympathizer

00:49 Refugee journey, family separation, and overcoming trauma

03:43 Humor, cultural expectations, and Vietnamese Catholic roots 05:29 Cultural identity, rebellion, and hidden writing career

07:14 Family relationships, cultural silence, and lessons in parenting 09:35 Impact of fatherhood, learning from children, and rediscovering play

12:13 Art, personal identity, and American cultural values 14:49 Vietnamese American identity, racism, and vision for the future

17:27 Teaching about war, challenges of digital information overload

20:31 Apocalypse Now, self identity struggles, and power of storytelling

24:41 Vietnam War legacy, draft-era resistance vs. modern volunteer military

26:47 Family history, generational trauma, and refugee story from Vietnam

29:48 Writing, fatherhood, and healing

Letters from the great Frontline – Những Lá Thư Từ Tiền Tuyến Lớn

[See English translation below ]

Dưới đây mình chép lại một lá thư của liệt sĩ Đồng Thế Thức, gửi từ chiến trường (miền Nam) cho cha mẹ và gia đình ở miền Bắc trong thời gian kháng chiến chống Mỹ những năm 1970s.

Liệt sĩ Đồng Thế Thức là bác ruột của mình, bác là anh trai của mẹ. Bác Thức sinh năm 1942, lớn hơn mẹ 14 tuổi. Bác học xong cấp 3 là nhập ngũ. Theo mẹ kể lại, bác Thức hy sinh vào khoảng năm 1974 tại Tây Ninh. Bức thư này không ghi rõ ngày tháng, nhưng theo mẹ kể có lẽ bác viết tầm năm 1973. Trong thư bác nói về niềm tin ngày thống nhất đang rất gần rồi, “con sẽ trở về trên chuyến tàu Sài Gòn – Hà Nội”. Thêm nữa thời chiến, liên lạc rất khó khăn, cho nên có khi gửi thư cả vài năm mới đến được tay người nhà nên không biết chính xác thư viết khi nào. Đây là một bức thư hiếm hoi bác gửi về được tới gia đình trong những năm chiến đấu ở chiến trường miền Nam.

Lá thư này có đề địa chỉ là hòm thư. 86558YK – B11. Thời đó khi nói đến đi Bê (B) tức là đi vào chiến trường miền Nam. Từ năm 1960, các khu vực tác chiến quân sự có  tên gọi quy ước A là miền Bắc, B là miền Nam, C là Lào và Đ là Cam pu chia (sau đổi thành K). Tất cả cán bộ từ Bắc đi B đều phải đi theo những con đường tuyệt bí mật, không ai biết đường đi của ai. Hơn nữa, bác Thức đóng quân tại Tây Ninh, là nơi căn cứ của Trung Ương Cục Kháng Chiến Miền Nam, phải cực kỳ bí mật không thể biên thư tuỳ tiện để lộ tung tích. Những ai đi B là dù không nói, là biết không hẹn ngày trở về.

Trong thư có một số chữ bị mờ nhìn không còn rõ. Mình cố gắng chép lại để nguyên văn từng dấu chấm, phẩy, dấu cảm thán. Có một số câu đọc nghe có vẻ không hoàn chỉnh. Điều này có lẽ là do, như trong như bác nói, lá thư phải viết trong hoàn cảnh nhanh và rất vội để gửi cho người quen mang ra ngoài Bắc. Vì cơ hội này không hề dễ dàng gặp được trong chiến trường. Cho nên phải viết thật nhanh và vội, vì vậy có lẽ cũng rất nhiều hồi hộp và cảm xúc. 

Tiếp tục đọc “Letters from the great Frontline – Những Lá Thư Từ Tiền Tuyến Lớn”

Heaven & Earth (1993)

Wikipedia – Heaven & Earth is a 1993 American biographical war drama film written and directed by Oliver Stone, and starring Tommy Lee Jones, Haing S. Ngor, Joan Chen, and Hiep Thi Le. It is the third and final film in Stone’s Vietnam War trilogy, following Platoon (1986) and Born on the Fourth of July (1989).

The film was based on the books When Heaven and Earth Changed Places and Child of War, Woman of Peace, both authored by Le Ly Hayslip about her experiences during and after the Vietnam War. It received mixed reviews and performed poorly at the box office. Tiếp tục đọc “Heaven & Earth (1993)”

Hồi ký Bảo Đại

Bảo Đại

Con Rồng Việt Nam


 

LỜI MỞ ĐẦU

Đây là cuốn sách do Hoàng Đế Bảo Đại viết. Ngài muốn phổ biến rộng rãi cho đồng bào Việt Nam, nhất là cho con cháu dòng Nguyễn Phước của Ngài, biết rõ cuộc sống của mình ra sao, từ khi sanh ra, đi học, làm Vua, chiến đấu cho đến cuộc đời lưu vong hiện nay, trong đó không hiết bao tình tiết, về thế cuộc mà chúng ta đều cần phải biết. Vi đó chính là những bí mật lịch sử của Việt Nam trong suốt sáu mươi năm, qua (1913-1975).

Do thể cuốn sách này được phổ biến ra là cần. Mà đây là thứ tiếng quan thoại, văn hoa, trang trọng, vào thời gian ấy, dùng văn phong, văn khí của nguyên tác, khác xa với loại từ ngữ nôm na, biến chất ngày nay.

Nguyễn Phước Tộc

Tiếp tục đọc “Hồi ký Bảo Đại”

Những thách thức trong bảo tồn di chỉ làng cổ Vườn Chuối 

Tia sáng – 24-10-2024 – Mỹ Hạnh

Dù là một phức hệ di chỉ hiếm hoi cho phép chúng ta và con cháu nhiều đời sau hình dung được một cách sống động về đời sống của người Việt cổ từ thời tiền Đông Sơn và Đông Sơn rực rỡ nhưng việc bảo tồn ngôi làng này cổ vẫn còn nhiều thách thức.


Vườn Chuối là di chỉ quan trọng về tổ tiên chúng ta, được giới chuyên môn đánh giá có tầm quan trọng ngang với hai di tích đặc biệt quan trọng và tiêu biểu Đồng Đậu, Đình Tràng cho thấy tiến trình phát triển liên tục từ trước Đông Sơn (Phùng Nguyên – Đồng Đậu) đến thời kỳ dựng nước – văn minh Đông Sơn. Nhưng đây cũng là di chỉ có số phận lao đao, nhiều lần bị băm nát.

Được phát hiện từ nửa thế kỷ trước nhưng rồi Vườn Chuối (xã Kim Chung, huyện Hoài Đức, Hà Nội) liên tục bị nạn đào trộm cổ vật xẻ ngang xẻ dọc. Sau đó, kết quả của hơn mười lần khai quật trong 20 năm qua và gần đây khai quật nhanh “cứu vớt” di vật để giải phóng mặt bằng, di chỉ Vườn Chuối ngày càng cho thấy giá trị độc đáo, nhưng vẫn chưa được xếp hạng di tích mà mới chỉ được ghi vào danh mục kiểm kê di tích.

Tiếp tục đọc “Những thách thức trong bảo tồn di chỉ làng cổ Vườn Chuối “

Hoang hoải Đồng Dương

ANTG – Thứ Hai, 04/11/2024, 07:52

Một thời huy hoàng và danh giá, Phật viện Đồng Dương đã chẳng còn lại gì ngoài một chân Tháp Sáng với cơ man gạch vỡ xung quanh và chằng chịt những cây chống để đấu chọi lại sự tàn phá của thời gian.

Chạnh lòng Tháp Sáng

Trên một vùng đồng bằng lúa tốt phì nhiêu xã Bình Định Bắc (Thăng Bình, Quảng Nam) lâu nay vẫn được biết đến là địa điểm của một Phật viện từng được đánh giá là lớn nhất Đông Nam Á. Phật viện Đồng Dương được hai nhà khoa học thuộc Viện Viễn Đông Bác cổ chuyên nghiên cứu văn hóa cổ Đông Dương thời thuộc địa là L.Finot phát hiện năm 1901 và H.Parmentier khai quật năm 1902.

Tháp Sáng bị xuống cấp trầm trọng, phải chống đỡ bằng hệ thống cột thép.

Tiếp tục đọc “Hoang hoải Đồng Dương”

Giải mã cái chết của Lê Quang Tung và Hồ Tấn Quyền trong vụ đảo chính Ngô Đình Diệm (3 kỳ)

Bộ Tổng Tham mưu chế độ Sài Gòn năm 1972.

Giải mã cái chết của Lê Quang Tung và Hồ Tấn Quyền trong vụ đảo chính Ngô Đình Diệm

ANTG – Thứ Sáu, 17/03/2017, 16:45

Chính quyền ngụy tạo Việt Nam Cộng Hòa là những trang lịch sử hoen ố của đất nước. Vụ đảo chính Ngô Đình Diệm xảy ra tại Sài Gòn vào ngày 01-11-1963 càng làm vấy bẩn thêm cái chính quyền ô hợp, lai tạo bởi 2 chế độ ngoại xâm Mỹ – Pháp. Cuộc đảo chính này đã góp phần khẳng định chính quyền Việt Nam Cộng Hòa chỉ là một con cờ trong tay Mỹ.

Tiếp tục đọc “Giải mã cái chết của Lê Quang Tung và Hồ Tấn Quyền trong vụ đảo chính Ngô Đình Diệm (3 kỳ)”

Capturing early 20th century southern Vietnam through foreign lenses

By Mai Nhat   July 29, 2024 | 12:11 pm GMT+7Foreign photographers documented scenes of early 20th-century southern Vietnam, including images of students from the Marie Curie private girls’ school and crowds enjoying traditional opera performances.

Không gian trước Nhà hát Thành phố đầu thế kỷ 20. Công trình được khởi công năm 1898 và hoàn thành sau hai năm, do kiến trúc sư Félix Olivier thiết kế, lấy cảm hứng từ nhà hát Opera Garnier ở Paris (Pháp). Các họa tiết trang trí lẫn vật liệu xây dựng hầu hết được đặt hàng sản xuất và vận chuyển từ Pháp qua.Loạt ảnh được giới thiệu trong cuốn Kiến trúc đô thị và cảnh quan Sài Gòn - Chợ Lớn xưa và nay, do Nhà xuất bản Tổng hợp TP HCM phát hành giữa tháng 7. Tác phẩm các tác giả Nguyễn Đức Hiệp, Tim Doling, Võ Chi Mai thực hiện, nguồn ảnh được sưu tầm từ các tạp chí, tư liệu đầu thế kỷ 20. Nhóm tác giả nhiều năm nghiên cứu về lịch sử, văn hóa thành phố, làm cố vấn văn hóa cho UNESCO, từng ra mắt một số ấn phẩm về vùng đất Sài Gòn - Gia Định - Chợ Lớn.
The street in front of the HCMC Opera House at the turn of the 20th century. The building, designed by Félix Olivier, was inspired by the Palais Garnier in Paris, France. It was built in 1900, with most of the decorative elements and building materials sourced from France.

A series of these photographs is featured in the book “Urban Architecture and Landscape of Saigon – Cho Lon (a Saigon neighbourhood with a heavy Chinese influence) Past and Present,” published by the HCMC General Publishing House in July. The work, by Nguyen Duc Hiep, Tim Doling and Vo Chi Mai, includes images gathered from magazines and other sources from the early 20th century. The authors, who have extensively studied the history and culture of the city and have served as cultural advisors to UNESCO, have previously released several publications about the Saigon – Gia Dinh – Cho Lon area.
Tiếp tục đọc “Capturing early 20th century southern Vietnam through foreign lenses”

Đường Trường Sơn – huyết mạch chi viện từ Bắc vô Nam (4 bài)

Đường Trường Sơn – ‘bát quái trận xuyên rừng’ đánh Mỹ

Mạng lưới 26 trục đường dọc ngang, xuyên ba nước Đông Dương đã đưa hơn hai triệu bộ đội vào Nam ra Bắc dưới bom đạn, khiến quân Mỹ “không cách nào ngăn cản nổi”.

Hội thảo Vai trò Bộ đội Trường Sơn trong các chiến dịch chống Mỹ cứu nước năm 1971-1975 do Viện Lịch sử quân sự Việt Nam cùng Binh đoàn 12 tổ chức ngày 17/5 thu hút hơn 60 tham luận của các nhà nghiên cứu, tướng lĩnh từng chiến đấu giai đoạn này. Kéo dài hơn ba giờ, hội thảo làm rõ đóng góp của bộ đội Trường Sơn trong kháng chiến chống Mỹ, vai trò của đường Trường Sơn khi vừa là tuyến chi viện chiến lược vừa là nơi đấu trí, đấu lực với đối phương.

‘Trận đồ bát quái xuyên rừng rậm’

Tháng 5/1959, đoàn công tác quân sự đặc biệt (Đoàn 559) nhận nhiệm vụ mở đường Trường Sơn, nối thông liên lạc, đưa bộ đội, cán bộ vào Nam ra Bắc theo yêu cầu chiến trường. Chủ tịch Hồ Chí Minh đề xuất ý tưởng về tuyến đường chi viện, đại tướng Võ Nguyên Giáp trở thành kiến trúc sư, chỉ huy việc thực thi.

Tiếp tục đọc “Đường Trường Sơn – huyết mạch chi viện từ Bắc vô Nam (4 bài)”

Mật danh B29

CAND – Thứ Ba, 30/04/2024, 06:14

Cuối tháng 10/2020, Ngân hàng Nhà nước Việt Nam đã long trọng tổ chức buổi gặp mặt các đồng chí cán bộ thuộc Quỹ đặc biệt (Tiền thân là Quỹ ngoại tệ đặc biệt) chi viện chiến trường miền Nam, gọi tắt là Quỹ hoặc Ban B29.

Cuộc gặp mặt chỉ còn 4 bậc lão thành về dự. Cuộc gặp mặt trước đó vào tháng 3/2017 cũng chỉ có 7 vị “nguyên lão” có thể về dự. Quân số ít ỏi, song những gì cán bộ,  nhân viên của Quỹ B29 đã làm được đều là kỳ tích, góp một phần quan trọng vào cuộc đấu tranh giải phóng miền Nam, thống nhất đất nước.

“Mạch máu” cho chiến trường miền Nam

Từ cuối năm 1960, chuyển sang giai đoạn đẩy mạnh đấu tranh vũ trang, nhu cầu trang bị vũ khí, khí tài cho chiến trường miền Nam ngày một tăng cao. Bộ Chính trị đã quyết định chi viện tiền mặt ngoại tệ cho miền Nam đấu tranh.

Xe tải chở vũ khí đạn dược vào chiến trường miền Nam qua ngã ba Đồng Lộc, Can Lộc, Hà Tĩnh. (Ảnh tư liệu)
Tiếp tục đọc “Mật danh B29”

70 năm chiến thắng Điện Biên Phủ (6 bài)

  • Vì sao Pháp chọn Điện Biên Phủ? (Điện Biên Phủ – tập đoàn cứ điểm mạnh nhất Đông Dương 70 năm trước)
  • Thế khó của Việt Nam (Hậu cần – bài toán ‘cân não’ trong chiến dịch Điện Biên Phủ)
  • Quyết định chuyển hướng chiến dịch (Quyết định ‘khó nhất đời cầm quân’ của đại tướng Võ Nguyên Giáp)
  • Cuộc chiến 56 ngày đêm (‘Vòng vây lửa’ trên chiến hào Điện Biên Phủ)
  • Nghệ thuật bố trí trận địa trong chiến dịch Điện Biên Phủ
  • Vì sao ‘đội quân chân đất’ đánh bại Pháp ở Điện Biên Phủ?

***

Vì sao Pháp chọn Điện Biên Phủ?

Điện Biên Phủ – tập đoàn cứ điểm mạnh nhất Đông Dương 70 năm trước

VNE – Pháp với sự hậu thuẫn của Mỹ đã biến Điện Biên Phủ từ không có trong kế hoạch tác chiến thành tập đoàn cứ điểm mạnh nhất Đông Dương, “bàn đạp tiêu diệt đầu não kháng chiến” của Việt Minh. Tiếp tục đọc “70 năm chiến thắng Điện Biên Phủ (6 bài)”

Cuộc hôn nhân Ngô Đình Nhu & Trần Thị Lệ Xuân

Trong tâm tình tôn vinh ngày lễ Tình Yêu (Valentine) năm nay,  xin được chia xẻ đến quý bạn gần xa một câu chuyện tình yêu của một đôi trai tài gái sắc nhất vào thời xa xưa đó để chúng ta một lần nữa cảm nhận được những rào cản về gia đình, địa vị xã hội cũng như chênh lệch tuổi tác không bao giờ và cũng không thể nào ngăn cản được hai con tim đến với nhau để hợp thành nhứt thể.  

Tiếp tục đọc “Cuộc hôn nhân Ngô Đình Nhu & Trần Thị Lệ Xuân”

First they came…- Martin Niemöller

Friedrich Gustav Emil Martin Niemöller (14 January 1892 – 6 March 1984) was a German theologian and Lutheran pastor. He is best known for his opposition to the Nazi regime during the late 1930s and for his widely quoted 1946 “First they came …

In Germany they first came for the Communists,
and I didn’t speak up because I wasn’t a Communist.
Then they came for the Jews,
and I didn’t speak up because I wasn’t a Jew.
Then they came for the trade unionists,
and I didn’t speak up because I wasn’t a trade unionist.
Then they came for the Catholics,
and I didn’t speak up because I was a Protestant.
Then they came for me
and by that time no one was left to speak up.

Visitors stand in front of the quotation from Martin Niemöller that is on display in the Permanent Exhibition of the United States ... [LCID: img4857]

Museum visitors in front of the Martin Niemöller quotation

Visitors stand in front of the quotation from Martin Niemöller that is on display in the Permanent Exhibition of the United States Holocaust Memorial Museum. Niemöller was a Lutheran minister and early Nazi supporter who was later imprisoned for opposing Hitler’s regime.