Lời rừng, hay lẽ tử sinh của tri thức bản địa

Ông là Briu Pố, ở xã Lăng, huyện Tây Giang, tỉnh Quảng Nam. Lên Tây Giang, hỏi về ông, người lớn, cán bộ đều biết. Còn vì sao biết, chuyện dài. Ông hay lên ti vi nói về đại đoàn kết, dân cần chi, cán bộ ra sao, trồng cây ba kích, luật tục rồi nghệ thuật điêu khắc người Cơ Tu. Tôi từng nghe một cán bộ ở tỉnh thốt lên: “Ông già lý luận không bẻ được, chữ nghĩa theo kịp xu hướng mới”. Tôi biết nhiều vị cán bộ huyện… né ông vì bệnh nói thẳng như cây chò, lại xuất thân là thầy giáo người Cơ Tu đầu tiên có bằng đại học, kiến thức về rừng đủ để người ta không qua mặt được.

“Anh bao nhiêu tuổi rồi?”. “Bảy mấy đó, không biết” – ông cười hề hề – “Hồi đó có khai sinh đâu”. Ừ. Mà có thì người ở núi, người già thôi, cũng chỉ tính tuổi theo mùa rẫy. Mỗi năm một mùa rẫy. Rẫy là rừng đó. Vì thế rừng là không gian, là thời gian, là lịch pháp, là đồng hồ sinh học đời người. Với người Cơ Tu, rừng như trường ca, thăm thẳm, mịt mùng, mờ ảo, gần gũi, gắn bó, xa vời, mê hoặc, sợ hãi. Nhà dân tộc học người Pháp Jacques Dournes đã từng có một tác phẩm về Tây Nguyên là Rừng, đàn bà, điên loạn. Rừng như người đàn bà đẹp, tài năng, dữ dội, dịu dàng, bảo bọc, như một tác phẩm kinh dị, lại như một bài thơ mềm như mưa thu, như mê cung của thần thoại… gom tất cả lại là tính thiêng, người ta cuộn trong lòng nó, thờ cúng nó, như mẹ. Rừng là mẹ.

Tiếp tục đọc “Lời rừng, hay lẽ tử sinh của tri thức bản địa”

‘Giải phóng’ đất nông lâm trường: Đã đến lúc cần ‘cuộc cách mạng’ quyết liệt hơn (5 bài)

Không ít nơi, chính quyền địa phương thu hồi đất của lâm trường nhưng lại không giao cho người dân tại chỗ mà giao cho các công ty tư nhân. Các lâm trường có nhiều đất cũng giao lại cho những người giàu có. (Ảnh: Hùng Võ/Vietnam+)

***

‘Giải phóng’ đất nông lâm trường: Đã đến lúc cần ‘cuộc cách mạng’ quyết liệt hơn

Lời giới thiệu

Đất đai là tài nguyên quý giá, là tư liệu sản xuất không gì thay thế được của nông/lâm nghiệp và là trụ đỡ quan trọng cho phát triển kinh tế-xã hội của đất nước.

Tiếp tục đọc “‘Giải phóng’ đất nông lâm trường: Đã đến lúc cần ‘cuộc cách mạng’ quyết liệt hơn (5 bài)”

Aral Sea: The world 4th largest sea that dried up in 40 years

The Aral Sea was once the fourth-largest lake in the world. Fed primarily by snowmelt and precipitation flowing down from faraway mountains, it was a temperate oasis in an arid region. But in the 1960s, the Soviet Union diverted two major rivers to irrigate farmland, cutting off the inland sea from its source. The Aral Sea has been slowly disappearing ever since. These images show how the Aral Sea and its surrounding landscape has changed over the past few decades.

“Đội đặc nhiệm núi rừng” duy nhất trên cả nước ở Nghệ An

Ngày 15 Tháng 6, 2020 | 07:00 AM

GiadinhNetĐây là cái tên nhiều người đặt cho lực lượng luôn thường trực trong rừng sâu ở Vườn Quốc gia Pù Mát (huyện Con Cuông, Nghệ An).

Vườn quốc gia Pù Mát là vùng lõi của khu dự trữ sinh quyển miền Tây Nghệ An. Đây là một vùng rừng đa dạng sinh học, với diện tích vùng lõi rộng 94.804ha và vùng đệm rộng 86.000 ha, trải rộng trên 3 huyện Tương Dương, Con Cuông và Anh Sơn của tỉnh Nghệ An. Vườn có hơn 1.100 loài thực vật, nhiều loài thú đặc hữu như Sao La được mệnh danh “Kỳ lân Châu Á”, các loại vượn, hổ và voi, 259 loài chim quý hiếm như trĩ sao, niệng cổ hung… Để bảo vệ cái lõi đa dạng sinh học này, Vườn rừng quốc gia Pù Mát xuất hiện “Đội đặc nhiệm núi rừng” rất đặc biệt.

Đội đặc nhiệm núi rừng duy nhất trên cả nước ở Nghệ An - Ảnh 1.
Các thành viên của “Đội đặc nhiệm”

Tiếp tục đọc ““Đội đặc nhiệm núi rừng” duy nhất trên cả nước ở Nghệ An”

South Korea and Japan Will End Overseas Coal Financing. Will China Catch Up?

WRI.org

Since 2013, public finance from China, Japan and South Korea accounted for more than 95% of total foreign financing toward coal-fired power plants. This financing enabled the construction and operation of coal power plants in developing countries, where investment in power supply does not match demand. These investments also came at a time when the global carbon budget was already overstretched.

Tiếp tục đọc “South Korea and Japan Will End Overseas Coal Financing. Will China Catch Up?”

Not to put too fine a point on it, fine dust kills

By Nguyen Dang Anh Thi   January 21, 2021 | 07:00 am GMT+7 vnexpress

The full stop at the end of this sentence is 1,000 times bigger, which only makes fine dust a silent, deadly assassin.

Nguyen Dang Anh Thi
Nguyen Dang Anh Thi

So when we talk about fine dust, let us not forget that coal-fired power plants are a major producer of this killer.

On learning that China had spent $17.3 billion to clear the air in its capital Beijing for the 2008 Summer Olympics, I decided to visit the city two years later.

Beijing, where the Great Wall of China stands, had been on my go-to list for years. But I kept putting it off because The Lancet, a peer-reviewed general medical journal that’s among the world’s oldest and best-known publications, once called the city “the air pollution capital of the world” with 400,000 deaths a year from dirty air.

Tiếp tục đọc “Not to put too fine a point on it, fine dust kills”

Why Investors Should Consider Vietnam’s Electric Vehicle Market

 June 29, 2021 Posted byVietnam Briefing Written byPritesh Samuel Reading Time:6 minutes

  • Vietnam’s electric vehicle market remains in its infancy, but there are plenty of opportunities as we are likely to see a paradigm shift from gasoline to electric-powered vehicles.
  • With a rising population and an expanding middle class, consumers are increasingly aware of the environment, fuel efficiency, and increasing pollution levels in cities.
  • Vietnam Briefing outlines the opportunities in Vietnam’s electric vehicle market despite the slow progress till date.

The electric vehicle market in Vietnam has not garnered as much attention compared to other countries in the region and globally, but this doesn’t mean that opportunities are not there. Electric vehicles are an irreversible trend and will be the future as governments move towards clean energy and consider the environment. This means that investors that are interested can set up the groundwork including production facilities, supply chains, and manpower to prepare for this future shift.

With a population of more than 96 million, about half of Vietnam’s population owns motorcycles, while car ownership is at a ratio of 23 per 1,000 people. Major cities such as Hanoi and Ho Chi Minh City are gridlocked with motorbikes on streets, alleys, and even sidewalks. This in turn has resulted in increased pollution and congestion. Hanoi and Ho Chi Minh City have ranked high in pollution levels globally several times. A poll by IQAir listed Vietnam as the 15th most polluted country in the world.

Tiếp tục đọc “Why Investors Should Consider Vietnam’s Electric Vehicle Market”

Chỉ số quản trị công nghiệp khai khoáng của Việt Nam yếu kém

30/01/2018 17:09

(TBTCO) – 66 quốc gia được đánh giá là yếu kém hoặc không thể kiểm soát được ngành công nghiệp khai khoáng. Dưới 20% trong tổng số 81 quốc gia được đánh giá đạt kết quả tốt hoặc đạt yêu cầu. Trong đó Việt Nam được xếp trong những nước có chỉ số quản trị yếu kém.

Khai thac da trang tai Nghe An - 12.2014. jpg

Khai thác đá trắng tại huyện Quỳ Hợp, tỉnh Nghệ An, tháng 12/2014. Ảnh: Dương Văn Thọ/PanNature

Chỉ số quản trị tài nguyên của Việt Nam xếp thứ 48/100

Ngày 30/1/2018, Trung tâm Con người và Thiên nhiên phối hợp với Liên minh Khoáng sản và Viện Quản trị Tài nguyên Thiên nhiên (NRGI) tổ chức hội thảo với chủ đề “Thúc đầy quản trị hiệu quả ngành công nghiệp khai thác hướng đến sự phát triển toàn diện của Việt Nam” tại Hà Nội.

Tiếp tục đọc “Chỉ số quản trị công nghiệp khai khoáng của Việt Nam yếu kém”

National forest service payment mechanism generates 120 million USD annually

The Payment for Forest Environmental Services (PFES) system implemented at national scale under an USAID project now generates approximately 120 million USD annually to finance the management of approximately 6 million hectares of Vietnam’s forests.

VNA Thursday, April 22, 2021 21:26 

National forest service payment mechanism generates 120 million USD annually hinh anh 1

Friday, December 18, 2020 19:05Pine trees planted in the Ta Dung National Park in the Central Highlands province of Dak Nong (Photo: VNA)

Lam Dong (VNA) – The Payment for Forest Environmental Services (PFES) system implemented at national scale under an USAID project now generates approximately 120 million USD annually to finance the management of approximately 6 million hectares of Vietnam’s forests.

Tiếp tục đọc “National forest service payment mechanism generates 120 million USD annually”

Kon Tum cần biết nói không với thủy điện

Hệ lụy từ các dự án thủy điện ở miền Trung – Tây Nguyên
[Bài 9] Kon Tum cần biết nói không với thủy điện

NN – 01/06/2021 , 15:28

Từ năm 2013, Quốc hội đã loại gần 500 thủy điện ra khỏi quy hoạch để bảo vệ môi trường. Nhưng tỉnh Kon Tum lại phê duyệt 5 dự án thủy điện trong 1 ngày.

Với nguồn thủy năng phong phú, tỉnh Kon Tum là điểm đến lý tưởng cho các nhà đầu tư xây dựng thủy điện trong nhiều năm qua.  Hệ quả, các dự án thủy điện ngày càng gia tăng, kéo theo tình trạng hạn hán, lũ lụt ngày một lớn. Quan ngại hơn, cuộc sống người dân đang sinh sống quanh lưu vực các con sông càng trở nên cơ cực.

Đăk Pxi đã thành dòng sông chết

Gánh trên mình hàng chục nhà máy thủy điện, sông Đăk Pxi được ví như “dòng sông chết”. Mùa khô thì dòng sông Đăk Pxi (Kon Tum) khô hạn, mùa mưa thì ngập lụt nặng nề. Chưa bao giờ, người dân đang sinh sống quanh lưu vực sông Đăk Pxi trở nên bất an như bây giờ.

Thủy điện Đăk Pxi bậc 2 (Công ty cổ phần thủy điện Đức Nhân) xây dựng chắn ngang dòng sông Đăk Pxi khiến phía hạ du khô hạn, người dân không có nước phục vụ sản xuất. Ảnh: T.A.
Thủy điện Đăk Pxi bậc 2 (Công ty cổ phần thủy điện Đức Nhân) xây dựng chắn ngang dòng sông Đăk Pxi khiến phía hạ du khô hạn, người dân không có nước phục vụ sản xuất. Ảnh: T.A.

Tiếp tục đọc “Kon Tum cần biết nói không với thủy điện”

Khi “luật rừng” hữu hiệu hơn

ĐỨC HOÀNG 25/10/2016 8:10 GMT+7

TTCTKhi người ta nói nhiều đến lũ lụt, xói mòn và việc những cánh rừng đang biến mất, có một thực tế quan trọng đang diễn ra nơi các thôn bản bên rừng: ở đây, trong việc bảo vệ rừng, thì luật pháp đang tỏ ra không hiệu quả bằng… luật rừng – luật lệ linh thiêng của những người đã sinh ra và lớn lên trong rừng.

Một phụ nữ Dao Đỏ ngồi bên nửa căn nhà còn lại sau trận sạt lở đá tháng 8-2016 ở xã Phìn Ngan, Bát Xát (Lào Cai) -Đỗ Mạnh Cường
Một phụ nữ Dao Đỏ ngồi bên nửa căn nhà còn lại sau trận sạt lở đá tháng 8-2016 ở xã Phìn Ngan, Bát Xát (Lào Cai) -Đỗ Mạnh Cường

Tiếp tục đọc “Khi “luật rừng” hữu hiệu hơn”

Vietnam Biodiversity

ENV

Vietnam has been ranked the 16th most biologically diverse country in the world! Diverse ecosystems provide clean water, soil stability, buffers against storms and climate shocks as well as a basis for tourism. Biodiversity conservation is an essential component of achieving sustainable, resilient development. This Biodiversity Week we are celebrating Vietnam’s biodiversity status with 16 facts! 

BIODIVERSITY FACT 1

On the mainland, there are 15.986 species of flora and 10% among them are endemic species. As for fauna, or more commonly known as animals, there are more than 100 endemic species of birds alone, and almost 80 types of mammals! Vietnam is home to 30 National Parks with more animal species than popular safari destinations such as Kenya and Tanzania. 

Tiếp tục đọc “Vietnam Biodiversity”

How to make biomedical research (and biosafety labs) less dangerous and more ethical, post-COVID-19

thebulletin.org

By Laura H. Kahn | June 8, 2021

A biosafety level 4 lab. Researchers wearing positive pressure personnel suits at a US National Institute of Allergy and Infectious Diseases biosafety level 4 lab. Credit: National Institute of Allergy and Infectious Diseases.

Our luck has run out. The worst pandemic in a century has killed over 3.7 million people globally. In the United States, almost 600,000 have lost their lives to COVID-19. Societies around the world have been, and many are continuing to be, devastated.

The debate regarding the origins of the virus continues with growing circumstantial evidence that the virus leaked from a laboratory. Knowing the origins of SARS-CoV-2 is important if we want to prevent this catastrophe from happening again.

Tiếp tục đọc “How to make biomedical research (and biosafety labs) less dangerous and more ethical, post-COVID-19”