Conversations on Vietnam Development
17-9-2025 – Phạm Thu Trang
Tiasang – Ở Việt Nam, AI đang được thúc đẩy trong nhiều lĩnh vực – từ dịch vụ công, ngân hàng đến tuyển dụng. Nhưng liệu người dân đã có cơ hội để lựa chọn, hay đang bước vào kỷ nguyên số mà “quyền từ chối AI” vẫn còn là một khái niệm xa lạ?
Quỹ bảo hiểm y tế là nơi giúp hàng chục triệu người dân giảm gánh nặng tài chính khi khám chữa bệnh, đặc biệt là những người nghèo, những người già sống một mình.
Tuy nhiên, nhiều cá nhân và tổ chức đã và đang thực hiện hành vi lập hồ sơ khám bệnh giả để rút tiền phạm pháp của quỹ BHYT. Làm giảm đi đáng kể các nguồn lực để giúp những bệnh nhân được cứu chữa kịp thời, làm nguy hại đến sức khoẻ và tính mạng của họ. Đây không chỉ là phạm pháp mà còn là việc làm rất vô đạo đức. Những người thầy thuốc như vậy thì làm sao mà điều trị cho bệnh nhân được.
Nhà nước đang thực hiện chuyển đổi số trong ngành y tế. Một trong những mục đích của việc này là minh bạch chi phí BHYT, giúp làm giảm các hồ sơ khám bệnh giả. Mong việc này được đẩy mạnh, nhanh và toàn diện hơn nữa trong thời gian tới.
Nguyễn Bảo Ngọc
***
CAND – Thứ Tư, 24/09/2025, 08:10
Vụ việc tại Bệnh viện Đa khoa vùng Tây Nguyên, nơi thiết bị tán sỏi laser đã hỏng nhưng vẫn được ghi nhận sử dụng trong thời gian dài, khiến mỗi bệnh nhân phải chi trả ít nhất 1,3 triệu đồng, không chỉ phơi bày lỗ hổng quản trị, thái độ coi thường pháp luật, coi rẻ sức khỏe, tính mạng của bệnh nhân của những cá nhân có liên quan mà còn gióng lên hồi chuông cảnh tỉnh về nhu cầu cấp thiết đẩy mạnh chuyển đổi số trong y tế.
Chỉ khi lấy dữ liệu làm nền tảng, công nghệ làm công cụ, chuyển đổi số sẽ trở thành “lá chắn” vững chắc, chặn đứng sai phạm từ gốc, bảo vệ quỹ bảo hiểm y tế (BHYT) và củng cố niềm tin của nhân dân vào hệ thống chăm sóc sức khỏe.
Phạm Tiếp16/01/2026 11:39
Thủ tướng Phạm Minh Chính cho rằng, việc xây dựng Nhà máy chip bán dẫn không chỉ là một dự án đầu tư, mà là một dấu mốc chiến lược, thể hiện quyết tâm của Việt Nam.
Phát lệnh khởi công Nhà máy chế tạo Chip bán dẫn đầu tiên tại Việt Nam© Vietnam+ (VietnamPlus)
Sáng 16/1, tại Khu công nghệ cao Hòa Lạc, Hà Nội, Tổng Bí thư Tô Lâm; Thủ tướng Chính phủ Phạm Minh Chính cùng dự Lễ khởi công xây dựng nhà máy chế tạo chip bán dẫn đầu tiên tại Việt Nam – Công trình chào mừng Đại hội Đại biểu toàn quốc lần thứ XIV của Đảng, đánh dấu lần đầu tiên Việt Nam hình thành năng lực chế tạo chip bán dẫn trong nước, tạo nền tảng cho mục tiêu từng bước làm chủ công nghệ lõi và phát triển hệ sinh thái bán dẫn.
Tiếp tục đọc “Phát lệnh khởi công Nhà máy chế tạo Chip bán dẫn đầu tiên tại Việt Nam”onecms.vn 25/06/2025
Phụ huynh, giáo viên nhà trường, và người lớn trong xã hội ảnh hưởng lớn đến thông tin trẻ nhận được và cách trẻ đón nhận và đánh giá thông tin.
Báo cáo tổng hợp các xu hướng chính, thống kê và nghiên cứu về hành vi tiêu thụ tin tức của Gen Alpha, tập trung vào: nền tảng và thiết bị sử dụng, đặc điểm tâm lý – hành vi, so sánh khu vực (Bắc Mỹ, châu Âu, châu Á, Việt Nam), ảnh hưởng của gia đình – giáo dục – mạng xã hội, khác biệt so với Gen Z/Millennials, và bối cảnh hậu COVID-19 cùng sự phát triển của AI.
Mục lục
Generation Alpha (Gen Alpha) được định nghĩa là thế hệ sinh từ khoảng năm 2010 đến giữa thập niên 2020 – nhóm đầu tiên sinh ra hoàn toàn trong thế kỷ 21. Khác với các thế hệ trước, Gen Alpha lớn lên cùng công nghệ kỹ thuật số ngay từ tấm bé, với 96% trẻ 5-14 tuổi ở các nước phát triển sử dụng thiết bị thông minh trong gia đình. Báo cáo năm 2025 cho thấy Gen Alpha dự kiến đạt quy mô 2 tỷ người, trở thành thế hệ đông đảo nhất lịch sử. Bối cảnh này tạo nên những đặc trưng độc đáo trong cách Gen Alpha tiếp cận và tương tác với tin tức trên phạm vi toàn cầu, cũng như tại Việt Nam.
Tiếp tục đọc “Hành vi tiêu thụ tin tức của thế hệ Gen Alpha (sinh vào khoảng năm 2010-2020)”
BBWV – AI đang làm thay đổi căn bản công thức tăng trưởng của các doanh nghiệp IT Việt Nam, tạo nên một “nghịch lý” trên biểu đồ nhân sự. Thay vì mở rộng quy mô bằng cách gia tăng nhân lực, thị trường đang chứng kiến xu hướng làm nhiều hơn với một đội ngũ tinh gọn nhờ sức mạnh tự động hóa. Đồ thị tuần này sẽ bóc tách những con số biết nói đằng sau sự sụt giảm.
09 tháng 01, 2026 lúc 3:20 PM
Có những cuộc trò chuyện khiến những người làm nội dung như tôi phải suy ngẫm lâu hơn bình thường. Đầu năm 2025, tôi trao đổi nhanh với lãnh đạo một doanh nghiệp IT của Mỹ, với toàn bộ đội ngũ đặt tại Việt Nam. Lo lắng hàng đầu của họ lúc ấy là AI xuất hiện nhanh hơn mọi kịch bản mà họ từng vẽ ra, buộc ban điều hành phải từ nửa kia bán cầu về Việt Nam họp khẩn để bàn lại chiến lược.
Cùng thời gian đó, một lập trình viên 5 năm kinh nghiệm tại công ty IT Nhật ở Việt Nam chia sẻ rằng doanh nghiệp của anh đang cắt giảm nhân sự và đầu tư mạnh cho AI. “Tuy vậy thực tế không hề đơn giản. Đôi khi việc sửa lỗi các dòng code do AI viết còn tốn nhiều thời gian hơn là tự viết từ đầu,” anh nói.https://flo.uri.sh/visualisation/27121961/embed
Những câu chuyện này phản ánh trên đồ thị trung tâm của tuần này: Lý do khiến doanh nghiệp IT tại Việt Nam không mở rộng hoặc cắt giảm tuyển dụng đang thay đổi. Theo khảo sát của ITViec công bố năm 2025, tỉ lệ doanh nghiệp chọn “tăng hiệu suất nhờ AI” làm lý do không tuyển thêm nhân sự tăng từ 5,9% năm 2024 lên 20,2% năm 2025 và dự kiến đạt 34,3% vào năm 2026. Đây là mức tăng mạnh nhất trong tất cả các nhóm lý do, cho thấy AI đang dần đóng vai trò thay thế nhu cầu tuyển mới.
Bức tranh nền của thị trường IT Việt Nam càng làm thay đổi này trở nên rõ nét. Dữ liệu từ 2020 đến 2026 cho thấy tỉ trọng doanh nghiệp “tăng trưởng bùng nổ” (trên 50% quy mô nhân sự) giảm từ khoảng 18,6% xuống 11%. Trong khi đó, nhóm doanh nghiệp không tăng trưởng hoặc thu hẹp quy mô tăng mạnh, từ khoảng 4,9% năm 2021 lên 31% năm 2026.
Song song với việc “không tuyển thêm người”, doanh nghiệp lại tăng đầu tư cho AI. Năm 2026, 47,5% doanh nghiệp ưu tiên tích hợp AI vào các quy trình kinh doanh cốt lõi; 28,8% tập trung cải thiện hiệu quả hoạt động và 25,4% giảm chi phí vận hành. Đáng chú ý, gần hai phần ba doanh nghiệp dự kiến tăng ngân sách AI.
Tuy nhiên, thách thức lớn nhất lại quay về con người. Theo khảo sát của ITviec, 54,3% doanh nghiệp coi mức lương cao là rào cản lớn nhất khi tuyển dụng nhân tài AI; 41% khó tìm ứng viên có kinh nghiệm AI thực tế và 34,3% thiếu kỹ năng AI chuyên sâu. Cấu trúc đội ngũ AI đang hình thành nhưng vẫn nhỏ: 40,5% doanh nghiệp đã có đội AI chuyên trách, 34,2% triển khai theo mô hình liên phòng ban, đa số dưới 10 người.
“Trong 5–10 năm tới, AI sẽ tái định hình các ngành, mang lại hiệu suất vượt trội và mở ra những cơ hội mới. Nhưng sau cùng, chỉ có con người mới đủ tư cách ký duyệt và chịu trách nhiệm sau cùng. Trong thế giới ngày một tự động hoá, để xây dựng niềm tin chúng ta vẫn cần đến con người,” ông Lâm Quốc Vũ, nhà sáng lập kiêm CEO Katalon nhận định với Bloomberg Businessweek Vietnam.
Xét cho cùng, thị trường IT, cùng nhiều thị trường khác mà tôi quan sát, không hẳn đang “ít việc đi”, mà đang đòi hỏi mỗi người làm được nhiều hơn. AI dần trở thành công cụ mặc định, còn tuyển dụng đại trà không còn là lựa chọn ưu tiên. Trong bối cảnh đó, câu hỏi với nhiều nhân sự có lẽ không còn là “mình có còn chỗ đứng trong kỷ nguyên AI hay không”, mà là “mình tạo ra giá trị gì trong một đội ngũ ngày càng tinh gọn”.
thebulletin.org By Alice Saltini | December 22, 2025
In November, 115 states voted in favor, eight voted against, and 44 abstained from voting on a resolution adopted by the General Assembly’s First Committee that examines the possible risks of integrating AI into nuclear weapons systems. Image: depositphotos
The United Nations rarely moves fast on disarmament. This year, though, it did something unusual. On November 6, the General Assembly’s First Committee, where states debate over questions of disarmament and international security, adopted a resolution that directly looks at the possible risks of integrating artificial intelligence into nuclear weapons systems, especially in nuclear command, control, and communications, known as NC3. Austria, El Salvador, Kazakhstan, Kiribati, Malta, and Mexico pushed the text, bringing into a formal setting a problem that has mostly lived in expert circles and informal dialogues.
With 115 states voting in favor, eight voting against, and 44 abstaining, support was broad. Nuclear-armed states and many of their allies voted against the resolution or chose to abstain. In contrast, the Global South and most non-nuclear-weapon states expressed strong support. This split reflects how each group views threats and what policies they prioritize. It also reveals how early and unsettled global thinking on AI in the nuclear field still is. Rather than seeing the outcome of the vote as a clear-cut failure or success, it may be best read as an initial test case. In other words, the resolution was an early attempt to translate a fast-moving technical debate into diplomatic language.
Tiếp tục đọc “Lessons from the UN’s first resolution on AI in nuclear command and control”
Chuyển đổi số hứa hẹn sẽ mang đến cho người nông dân nhiều lợi ích từ khâu sản xuất đến tiêu thụ sản phẩm. Tuy nhiên, trên thực tế, nhiều người nông dân vẫn cảm thấy khó khăn để tiếp cận và làm chủ công nghệ số. Bên cạnh đó, nhiều sảm phẩm công nghệ đưa ra chưa đáp ứng đúng nhu cầu sử dụng của người nông dân.
Chuyển đổi số sẽ đem lại kết quả to lớn cho nông dân và ngành nông nghiệp chỉ khi có sự đồng hành, đào tạo, hỗ trợ liên tục và phối hợp làm việc giữa nhà nước, công ty công nghệ và người nông dân.
An An
***
VOV – Thứ Năm, 07:10, 10/07/2025
VOV.VN – Dù được coi là chìa khóa nâng cao năng suất, chất lượng và đầu ra bền vững, chuyển đổi số trong nông nghiệp vẫn đang là bài toán khó với nhiều nông dân, hợp tác xã (HTX). Thiếu hạ tầng, thiếu kỹ năng, thiếu nguồn lực và thiếu kết nối thị trường đang khiến họ loay hoay giữa làn sóng công nghệ. Tiếp tục đọc “Nông dân loay hoay trước chuyển đổi số “
28-12-2025 – Hảo Linh – Trang Bùi
Tiasang – Việt Nam là một “miền đất hứa” trong mắt các nhà đầu tư để đặt trung tâm dữ liệu, nhưng chúng ta chưa sẵn sàng cả về tài nguyên và pháp lí để họ đổ bộ.
CNN – Story by Associated Press
Dec 12, 2025
Police officers escort Do Kwon after he served his prison sentence in Podgorica, Montenegro, on March 23, 2024. Filip Filipovic/Getty Images
Onetime cryptocurrency mogul Do Kwon was sentenced Thursday to 15 years in prison after a $40 billion crash revealed his crypto ecosystem to be a fraud. Victims said the 34-year-old financial technology whiz weaponized their trust to convince them that the investment — secretly propped up by cash infusions — was safe.
Kwon, a Stanford graduate known by some as “the cryptocurrency king,” apologized after listening as victims — one in court and others by telephone — described the scam’s toll: wiping out nest eggs, depleting charities and wrecking lives. One told the judge in a letter that he contemplated suicide after his father lost his retirement money in the scheme.
Tiếp tục đọc “Crypto mogul Do Kwon sentenced to 15 years in prison for $40 billion stablecoin fraud”Having placed artificial intelligence at the centre of its own economic strategy, China is driving efforts to create an international system to govern the technology’s use.
Despite risks ranging from exacerbating inequality to causing existential catastrophe, the world has yet to agree on regulations to govern artificial intelligence. Although a patchwork of national and regional regulations exists, for many countries binding rules are still being fleshed out.
Tiếp tục đọc “China wants to lead the world on AI regulation — will the plan work?”
So, where does this hidden labor take place? According to Casilli’s research, workers are in countries including Kenya, India, the Philippines, and Madagascar — regions with high levels of digital literacy, access to English- or French-speaking workers, and little in the way of labor protection or union representation.
Behind most of today’s AI models lies the labor of workers in the Global South, who are exposed to disturbing content and poor working conditions. This reality raises urgent questions about the transparency and ethics of AI development.
Picture working 10-hour days tagging distressing images to train an AI model — and getting paid not in money, but in a kilogram of sugar. This isn’t dystopian fiction, but reality for some of the workers behind today’s most advanced artificial intelligence.
While the development of AI is undoubtedly enhancing the lives of many by streamlining processes and offering efficient solutions, it also raises a pressing question: What is the true cost of AI, and who is paying for it?
Antonio Casilli, Professor of Sociology at Télécom Paris and Founder of DipLab, addressed this question during an Esade seminar on the promises and perils of the digitalization of work. The event was part of the kick-off for the DigitalWORK research project, which explores how digital technologies are transforming work and promoting fair, equitable and transparent labor conditions, with Anna Ginès i Fabrellas and Raquel Serrano Olivares (Universitat de Barcelona) as principal investigators.
Tiếp tục đọc “The cost of human labor behind AI development”
Business insider
Build, baby, build. That’s the mantra behind the AI boom sweeping America.
This year, alone, Amazon, Meta, Microsoft, and Google are projected to spend about $320 billion in capex, mostly for AI infrastructure, according to an analysis of financial statements by Business Insider.
At the heart of this AI infrastructure growth are data centers that house the specialized hardware and high-speed networking equipment, driving the intensive computations behind large language models. However, AI needs more.
Because AI learns by processing increasingly large amounts of data, improving it requires more computational power, which in turn necessitates more data centers.
Thứ sáu, 21/11/2025, 10:34 (GMT+7)
Bộ trưởng Nguyễn Mạnh Hùng cho biết dự thảo Luật Trí tuệ nhân tạo có nguyên tắc xuyên suốt là phát triển vì con người, lấy con người làm trung tâm.
Sáng 21/11, thừa ủy quyền Thủ tướng, Bộ trưởng Bộ Khoa học và Công nghệ Nguyễn Mạnh Hùng trình Quốc hội dự án Luật Trí tuệ nhân tạo (AI). Dự luật điều chỉnh toàn bộ hoạt động nghiên cứu, phát triển, cung cấp, triển khai và sử dụng AI tại Việt Nam; áp dụng với cả tổ chức, cá nhân nước ngoài nếu sản phẩm AI của họ tạo tác động tại Việt Nam. Các hệ thống dùng riêng cho quốc phòng, an ninh được loại trừ để bảo đảm bí mật nghiệp vụ, song nếu sử dụng cho mục đích dân sự thì vẫn phải tuân thủ quy định chung.
Tiếp tục đọc “Phát triển trí tuệ nhân tạo ‘vì con người’”mekoneye.com By Võ Kiều Bảo Uyên 17 November 2025 at 14:50
Four years after it first approved Bitcoin mining projects powered by surplus hydropower, Laos is beginning to rethink whether the energy-hungry industry — now linked to massive transnational cryptocurrency scams — is worth keeping alive
High-rise buildings stand in the Boten Special Economic Zone in northern Laos, near the border with China. The area is suspected to be a hotspot for scam operations, including schemes that store fraudulent money in crypto for later laundering. PHOTO: Thanh Hue
Houaphanh Province, LAOS — Bitcoin is a world far away from 19-year-old Chai, an ethnic Hmong and a college student who has never owned a computer.
But its shadow has already crept into his mountainous village, where power outages are common—often a side effect of the vast energy demands elsewhere, including cryptocurrency mining.
Despite the national grid being connected to his remote community seven years ago, he and his classmate studied by candlelight, oil lamp, or mobile flashlight at night to prepare for university entrance exams. The blackout worsens during the dry seasons when hydropower drops.
VNExpress Thứ hai, 27/10/2025, 16:03 (GMT+7
Chiều 27/10, Chính phủ trình Quốc hội dự án Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Sở hữu trí tuệ. Đây là lần điều chỉnh quy mô lớn nhất từ trước tới nay, với 75 điều được sửa đổi, hai điều bổ sung và 8 điều bãi bỏ. Mục tiêu là hoàn thiện hành lang pháp lý cho đổi mới sáng tạo, thương mại hóa kết quả nghiên cứu và quản lý hiệu quả tài sản trí tuệ trong nền kinh tế số.
Tiếp tục đọc “Đề xuất đưa sở hữu trí tuệ thành tài sản sinh lời”
CVD 