TTCT – Ba Tư xuất hiện trong sử Assyria là 3.000 năm về trước, “Vùng đất có ngựa”, do một dân tộc du mục Trung Á đến định cư.
Khung cảnh thành phố Yazd cùng các di tích. Yazd là một trong những thành phố cổ xưa nhất của Đế chế Ba Tư, ở miền trung Iran ngày nay. Ảnh: odysseytraveller
Năm 550 trước Tây lịch, Cyrus Đại đế thành lập nhà Achaemenid. Đế quốc này lớn 5,5 triệu km2, tức là tương đương về diện tích với đế quốc La Mã hay đế quốc của Alexander Đại đế sau này, trải từ Đông Âu sang đến Ấn Độ và Bắc Phi.
Văn minh và văn hóa Ba Tư trở thành mẫu mực của thành Athens ở Hy Lạp. Bản thân Cyrus được người Do Thái thờ là Đấng Cứu thế sau khi ông giải thoát họ khỏi ách nô lệ của thành Babylon và cho họ trở về đất cũ.
Trong kinh thánh Do Thái, Cyrus là Đấng Cứu thế duy nhất không phải người Do Thái. Tôn giáo Ba Tư, Hỏa giáo (Zoroastrianism) có thể coi là tôn giáo độc thần đầu tiên ảnh hưởng dòng Abraham (Do Thái, Ki-tô lẫn Hồi giáo) và từng lan ra đến Thiên Sơn, Trung Quốc.